2016 йил 30 июнь куни Ўзбекистон Республикаси Меҳнат вазирлиги ҳузуридаги Ташқи меҳнат миграцияси масалари агентлиги томонидан “2016 йил январь-май ойларида аҳолини хорижда иш билан таъминлаш, уларнинг меҳнати ва меҳнат муҳофазасини таъминлаш ҳамда бошқа масалалар юзасидан Ташқи меҳнат миграцияси масалалари агентлиги томонидан амалга оширилган ишлар” мавзусида брифинг ўтказилди. Унда Агентлик раҳбари Улуғбек Назаров, ташкилотнинг мутасаддилари ва ОАВ ходимлари иштирок этишди.

Кириш сўзида ТМММА раҳбари У.Назаров Ўзбекистон Республикасининг мустақиллигига чорак аср тўлиши қалбларимизга улкан қувонч бахш этишини, республикамизнинг мустақил давлат сифатида жаҳон ҳамжамиятининг тенг ҳуқуқли аъзосига айланиши, ҳуқуқий демократик давлат ва эркин фуқаролик жамиятини қуриш сари дадил одимлари улкан ижтимоий-тарихий жараён эканини таъкидлади.

Маълумки, мамлакатимизда изчил тарзда давом этаётган ислоҳотларнинг муҳим таркибий қисми фуқароларнинг меҳнат қилишга бўлган конституциявий ҳуқуқларини амалга ошириш ҳисобланади. Мамлакатимизда ушбу долзарб масалага дастурий ёндашув жорий этилган бўлиб, аниқ манзилли чора-тадбирлар амалга ошириб келинмоқда. Биламизки, ҳукуматимиз белгилаган дастур бўйича бу йил 992,7 минг нафар иш ўрни ташкил этиш режалаштирилган.

Фуқароларимизнинг конституциявий ҳуқуқи бўлган меҳнат ҳуқуқини рўёбга чиқаришнинг яна бир муҳим йўналиши – ташқи меҳнат миграцияси соҳасидир. Ўзбекистон Ҳукумати қарорларига кўра Ўзбекистон фуқароларини чет элларда меҳнат фаолиятини амалга ошириш ҳамда чет эллик фуқароларни Ўзбекистон Республикасида меҳнат фаолиятини амалга ошириш учун жараёнининг ташкилий-ҳуқуқий таъминотини Ташқи меҳнат миграцияси масалалари агентлиги амалга оширади.

Қонуний асосда меҳнат қилиш чет элда ишловчилар ҳуқуқларини кафолатлашнинг муҳим шартидир.

Юқорида қайд этилган қарор ижроси доирасида амалга оширилаётган меҳнат миграцияси йўналишларидан иккитасини шартли равишда кўрсатиб ўтиш мумкин. Биринчиси — бу агентлик томонидан берилган рухсатнома бўйича хусусий меҳнат шартномаси асосида фуқароларнинг хорижга чиқиши ҳисобланади. Бугун дунёнинг ўттизга яқин мамлакатида фуқароларимиз шу тариқа меҳнат қилмоқдалар. Сўнгги икки йил давомида Чехия, Туркия, Швейцария, Франция, БАА, Ҳиндистон ва бошқа мамлакатларда ишлаш учун шундай рухсатномалар берилган.

Ташқи меҳнат миграциясининг иккинчи йўналиши – давлатлараро, ҳукуматлараро келишувлар, битимлар орқали ташкилий меҳнат фаолиятини уюштиришдир. 2006 йил Ўзбекистон Республикаси Меҳнат вазирлиги ҳамда Корея Республикаси Меҳнат вазирлиги ўртасида Жанубий Кореяга бандиликка рухсат бериш тизими бўйича ишчи юбориш тўғрисида Меморандум имзоланган бўлиб, мазкур Меморандум ҳар икки йилда узайтирилиб келинмоқда. Ушбу Меморандум доирасида 2007-2016-йиллар давомида корейс тили тестлари ташкиллаштирилиб, улардан муваффаққиятли ўтган 25543 юртдошимиз Корея Республикасида ишга жойлаштирилдилар. Айни пайтда бу мамлакатда 16885 Ўзбекистон фуқароси меҳнат қилмоқда.

Ҳозирги кунда ҳамкорликни кенгайтириш мақсадида бир неча йўналишда иш олиб борилмоқда. Хусусан, Япония билан 2012 йил 28 майда Ўзбекистон Республикаси Меҳнат вазирлиги ҳамда Япониянинг таълим соҳасидаги ҳамкорлик бўйича халқаро ташкилоти (JITCO) ўртасида ўзаро Англашув меморандуми имзоланган. Бугунги кунга қадар япониялик шериклар билан бир қатор учрашув ва музокаралар ўтказилди, тегишли битимлар имзоланди. Шу кунларда махсус марказ ташкил қилиш режалаштирилган, шунингдек, Ўзбекистон — Япония ахборот маркази ишга туширилмоқда.

Шунингдек, миграция соҳасида чет эл мамлакатлари билан алоқаларни мустаҳкамлаш мақсадида Россия, Чехия, Польша, Ўмон Султонлиги ва бошқа давлатлар билан ҳамкорлик ўрнатилмоқда. Дунё давлатлари билан миграция соҳасидаги ҳамкорликни ривожлантириш учун Ҳалқаро Миграция Ташкилоти, “Прага жараёни” ҳамда “Будапешт жараёни” халқаро тузилмалари билан ҳамкорлик йўлга қўйилган.

Ўзбекистон Республикаси глобаллашув даврида жаҳон ҳамжамиятига интеграциялашуви баробарида миграция жараёнлари кучайиши табиийдир. Юртимизнинг исқтисодий ўсишлари, беқиёс ютуқларимиз дунёнинг назарини бизга қаратмоқда. Бошқа мамлакатларнинг мутахассислари ҳам Ўзбекистонга ишга келмоқдалар. Масалан, 2015 йил давомида меҳнат фаолиятини олиб бориш учун жалб қилинган чет эл фуқароларига меҳнат фаолияти ҳуқуқи тасдиқномасини, уларни жалб қилаётган корхоналарга хорижий ишчи кучини жалб қилиш ва ундан фойдаланиш рухсатномасини бериш бўйича корхонанинг тегишли рухсатнома ва тасдиқнома олиши бўйича 7813 аризалари кўриб чиқилди. Хорижий ишчи кучини жалб қилаётган 1469 та корхона (иш берувчи)га хорижий ишчи кучини жалб қилиш ва ундан фойдаланиш рухсатномалари ҳамда 6344 нафар хорижий фуқароларга меҳнат фаолияти ҳуқуқи тасдиқномалари расмийлаштирилди. 2016 йил январь - май ойлари давомида меҳнат фаолиятини олиб бориш учун жалб қилинган чет эл фуқароларига меҳнат фаолияти ҳуқуқи тасдиқномасини, уларни жалб қилаётган корхоналарга хорижий ишчи кучини жалб қилиш ва ундан фойдаланиш рухсатномасини бериш бўйича махсус комиссиянинг Агентликда бўлиб ўтган 22 та йиғилишида корхоналарнинг тегишли рухсатнома ва тасдиқнома олиши бўйича 3801 аризалари кўриб чиқилди. Хорижий ишчи кучини жалб қилаётган 669 та корхона (иш берувчи)га хорижий ишчи кучини жалб қилиш ва ундан фойдаланиш рухсатномалари ҳамда 3152 нафар хорижий фуқароларга меҳнат фаолияти ҳуқуқи тасдиқномалари расмийлаштирилди (муддати узайтирилди).

Хорижда ишлаган ишчи янги, замонавий касбларни ўрганиб, касб малакасини ошириб юртга қайтади. Агентлигимиз Меҳнат вазирлиги ва тегишли бандлик хизматлари билан ҳамкорликда хориждан қайтган ишчиларни ишга жойлаштириш соҳасида ҳам муайян ишларни амалга оширмоқда.

Брифинг сўнгида Меҳнат вазирлиги фаолиятини ёритишда фаоллик кўрсатган июнь Матбуот ва ОАВ ходимлари куни муносабати билан, бир гурух журналистларга эсдалик совғалари топширилди.