Şunday şaroitda Germaniyada ayrim siyosatçilar dunyoning eng işonçli zaxira omborlaridan biri sifatida qaralib kelingan AQŞ ham endilikda xavfsiz joy bölmasligi mumkinligidan xavotirga tuşmoqda, deb yozmoqda Politico.
Germaniya dunyodagi eng yirik oltin zaxiralariga ega bölib, ularning 37 foizi — taxminan 1236 tonna yoki 113 milliard yevroga teng qismi Nyu Yorkdagi AQŞ Federal zaxira tizimi (Federal Reserve) omborlarida saqlanadi. Uşbu zaxiralar zarurat tuğilganda Germaniya Markaziy banki (Bundesbank) uçun AQŞ dollari yoki boşqa barqaror valutaga almaştiriş imkonini kafolatlaydi.
1945 yildan to yaqingaça, bu oltinlar xavfsiz joyda emas, degan fikrning özi kulgili tuyulardi. Ammo Germaniyaning Ikkinçi jahon uruşidan keyingi barqaror hayotidagi köplab işonçli tamoyillar sönggi vaqtlarda yöqqa çiqmoqda. Yaqinda Germaniyada davlat qarzlari böyiça belgilangan çegara bekor qilingani ham bunday «heç qaçon» degan tuşunçalar endi haqiqatdan uzoq emasligini körsatdi. Ayniqsa, AQŞ prezidenti Donald Tramp öz vakolatlarining çegaralarini kengaytirişga tayyor ekani va sud tizimi ustidan prezidentlik ustuvorligini ilgari surayotgani qayd etilayotgan bir paytda.
Germaniyaning Bild naşri xabar qilişiça, hukumatni tark etayotgan Germaniyaning Xristian demokratlar ittifoqi (CDU) a’zosi Marko Vandervitst ham uşbu xavotirni bildirdi.
Vandervitst 2012 yildayoq uşbu oltin zaxiralarini tekşirişni sörab, Germaniya Markaziy bankini öz oltinlari ustidan nazoratni kuçaytiriş yoki ularni Germaniyaga qaytarişga undagan, ammo bu uriniş muvaffaqiyatsiz tugagan edi.
«Albatta, bu savol hozir yana qayta kun tartibiga çiqmoqda», — degan Vandervitst Bild naşriga.
Yevropa parlamenti deputati, CDU vakili Markus Ferber ham AQŞdagi oltin zaxiralariga nisbatan nazoratni kuçaytirişga çaqirgan.
«Germaniya Markaziy banki rasmiylari şaxsan borib, oltin quymalarini sanab çiqişi va natijalarni rasman hujjatlaştirişi kerak», — deya uning sözlaridan iqtibos keltirmoqda Bild.
Ilgari rasmiy omborlardagi oltin xavfsiz joyda emas, degan ğoya köproq qörqinçli hayqiruvçilar va nazariyaçilarga xos, deb qaralardi. Ammo hozirda bunday fikrni aynan Tramp ma’muriyatining ta’sirli şaxslaridan biri, milliarder Ilon Mask ilgari surmoqda. U hatto AQŞning öz oltin zaxiralarini tekşirişni taklif qilgan.
