Front chizig‘ida tashabbusni Rossiya o‘z qo‘liga olgan bo‘lsa-da, Ukrainaning mudofaa salohiyati saqlanib turibdi. Shu bilan birga, Kiyev uchun xalqaro donorlar ko‘magi hal qiluvchi ahamiyatga ega. Xo‘sh, AQShning bosimi va frontdagi joriy holat ukrainlarni yoqimsiz shartlardagi kelishuvga majburlashi mumkinmi? Mavzu Kun.uz'ning “Geosiyosat” dasturi muhokamasida.
— Frontdagi vaziyat Ukrainani Rossiya bilan kelishishga majbur qiladigan holatdami?
Abduvali Soyibnazarov: Frontdagi vaziyat real holatda og‘ir. Ayni paytda tashabbusning muhim qismi Rossiya qo‘lida ekani kuzatiladi. Masalaning iqtisodiy tomoni ham bor: Jahon banki prognozlariga ko‘ra, agar barqarorlik saqlansa, 2026 yilda Ukraina iqtisodiyoti atigi 2 foizga o‘sishi mumkin. Shu bilan birga, davlat budjetining potensial taqchilligi hozircha taxminan 80 mlrd dollar atrofida baholanmoqda.
Harbiy vaziyatga qaytsak, jarayonlar murakkab va dinamik. Rossiya qo‘shinlari Chasiv-Yar yo‘nalishidan tortib Konstantinovkagacha bo‘lgan chiziqda sezilarli hududlarni egallab, taktik ustunlikka erishgan. Ukrainada esa o‘q-dori tanqisligi davom etmoqda. Ukraina mudofaasi asosan dronlar yordamida ushlab turilibdi, ammo G‘arbdan kelayotgan snaryadlar hajmi sezilarli darajada kamaygan.
Harbiy yordam bo‘yicha ham noaniqlik kuchaymoqda. Yevropada muzlatilgan Rossiya aktivlaridan foydalanish yoki yordamni milliy budjetlar hisobidan davom ettirish bo‘yicha kelishmovchiliklar mavjud. Bu fon ichida Ukrainada yuzaga kelayotgan korrupsiya mojarolari ham siyosiy pozitsiyani zaiflashtiryapti.
Shu bilan birga, bu holat front yaqin orada yorilishi yoki Ukraina qarshilik ko‘rsata olmay qolishini anglatmaydi. Biroq umumiy manzara harbiy, siyosiy va iqtisodiy jihatdan vaziyatning murakkablashayotganini ko‘rsatmoqda.
Shuhrat Rasul: Avvalo, budjet taqchilligi masalasiga to‘xtalsak: ha, Ukrainada budjet kamomadi mavjud va urush boshlanganidan beri bu defitsit asosan donor davlatlar tomonidan qoplab kelinmoqda. 2025 yil uchun ajratilgan mablag‘lar allaqachon tasdiqlangan bo‘lib, donorlar bu defitsitni to‘liq qoplab bermoqda. 2026 yil uchun ham moliyaviy yordam paketlari mavjud. Norvegiya, Yaponiya va boshqa davlatlar tomonidan ajratilayotgan mablag‘lar aynan ijtimoiy xarajatlar va davlat boshqaruvi uchun mo‘ljallangan, qurol-yarog‘ uchun emas.
