Adam «tirildi», Kim merosxör tanladi, Ğazoga futbol qaytdi – hafta dayjesti
|06:00 / 16.02.202611 98411 min
Assalomu alaykum, azizlar. Bugun 15 fevral, yakşanba. Hafta davomida dunyoda qiziq işlar böldi. Amerika Yevropa bilan ittifoqçi bölmoqçi emasligini bildirdi, lekin Kavkaz davlatlari bilan muhim kelişuvlar imzoladi. KXDR lideri Kim öziga siyosiy merosxör tanladi, Adam Qodirov otasining ta’biri bilan aytganda «tirilib keldi». Quyida haftaning ba’zi muhim voqealarini birgalikda eslaymiz.
AQŞ kuçli ittifoqçi istamoqda
Haftaning eng muhim tadbiri Germaniyada ötkazildi. An’anaviy Myunxen xavfsizlik konferensiyasi bu yil ham asosan Ukrainadagi uruşga bağişlandi. Unda qatnaşgan AQŞ davlat kotibi Marko Rubio amalda heç qanday yangilik aytmadi, Amerika boş diplomati Vaşington Yevropa bilan ittifoqçi bölişni istamayotganini aytdi. Albatta, bu gapni oldingi anjumanda qatnaşgan vitse-prezident Vens kabi qöpol tarzda emas, biroz yumşoqroq ohangda aytdi, lekin mazmun öşa.
Rubioning aytişiça, Amerika kuçsiz ittifoqçiga ega bölişni istamas ekan, ularga özini himoya qila oladigan ittifoqçi kerak ekan. Kotib yevropaliklarni iqlim muammosi sabab yaşil energetikaga ötişga urinayotgani va migratsiya siyosati uçun ham tanqid qildi: «Biz iqlimni bahona qilib energetika siyosatida özimizni çeklayotganda, raqobatçilarimiz kömir va gazni nafaqat öz iqtisodiyoti uçun, balki bizga bosim ötkaziş uçun işlatmoqda. Biz boşqarib bölmas migratsiya tölqini uçun eşigimizni lang oçib qöydik».
Davlat kotibi öz nutqini yuqori notada yakunladi va amerikaliklarni «Yevropa bolalari» deb atadi: «Sarlavhalarda transatlantika davri ötgani aytilmoqda, lekin işoning, bu bizning maqsadimiz emas. Biz amerikaliklar uçun Ğarbiy yarimşar uyimiz bölsa ham, doim Yevropaning bolalari bölib qolamiz».
Yakun çiroyli böldi, lekin yevropaliklar bu çiroyli gaplarga işondi deya olmayman. Masalan, Rubiodan keyin sahnaga çiqqan Yevrokomissiya prezidenti Ursula fon der Lyayyen xonim Vaşingtonning ohangi özgarganiga qaramay, Yevropa va AQŞ munosabatlari tarangligiça qolayotgani, örtada unutiş imkonsiz bölgan işlar bölib ketganini aytdi.
Kelib çiqişi kubalik bölgan davlat kotibi «amerikaliklar Yevropa bolalari» ekani haqidagi gapini kelib çiqişi nemislardan bölgan xöjayini mister Trampdan sörab gapirdimi-yöqmi, bilmadim. Prezident Tramp Yevropa manziliga aytgan gaplarini unutiş çindan imkonsiz. Axir Yevropa Ittifoqiga a’zo davlatga yerini bosib oliş bilan hatto Rossiya tahdid qilmagan.
Adam Qodirov «tirildi»
Mavzuga oid
Juda köp özbekistonliklar yaxşi köradigan Ramzan Qodirov haftaning eng şov-şuvli videolaridan birini e’lon qildi. Oldinroq Qodirovning merosxör öğli Adam Qodirov avtohalokatga uçragandi. Çeçeniston rahbari bu xabarlarni yolğon deb atab keldi. Lekin otasi tomonidan oçiqçasiga örinbosar ölaroq tayyorlanayotgan Adam Qodirov körinmay qolgani, Grozniydagi voqealar, Moskvaga Qodirovning samolyotlari serqatnov bölgani çindan nimadir bölganidan darak edi.
Qodirov öğli Adamning yangi videosini e’lon qildi. Unda 18 yoşli merosxörning ozib qolgani, yuz şakli ham özgarganini köriş mumkin. Qodirov videoda öz uslubiga xos çeçença gapirgan va orada öğlini körsatib, rusçada «voskresşiy», ya’ni tirilib kelgan, degan. Bolaning taşqi körinişi keskin özgarganini seziş qiyin emas.
Rossiya mustaqil naşrlarining yozişiça, avtohalokatdan keyin kiçik Qodirovni Moskvadagi Botkin kasalxonasiga olib ketişgan. Çeçeniston hayotini faol yorituvçi «Novaya gazeta Yevropa» naşrining yozişiça, Adamning jağ suyagida yoriq aniqlangan, şu sabab unga qattiq ovqatlar yeyiş taqiqlanib, olti oy qat’iy parhez belgilangan. Unda köriş bilan boğliq muammo paydo bölgan, şuningdek, taloği olib taşlangan bölişi mumkin.
Vens Kavkazda
AQŞ vitse-prezidenti Jyey Di Vens hafta davomida Armaniston va Ozarboyjonga bordi. Avvaliga Yerevanga borgan Vens Vaşington bölajak saylovlarda Nikol Paşinyanni qöllaşini bildirdi. Arman armiyasiga Amerikaning razvedka dronlari yetkazib beriladigan böldi. Vens Vaşington va Yerevan örtasidagi yadroviy kelişuv haqida ham e’lon qildi. Bu kelişuv Amerika Armanistonda kiçik yadro reaktorlari qurişiga yöl oçadi.
Şuningdek, Amerika Armaniston IT-sektoriga 4 milliard dollar investitsiya kiritadi. Vaşington Nvidia kompaniyasi Armanistonga 41 mingta çip sotişiga ruxsat beradi. Paşinyan va Vens Ozarboyjonning asosiy qismini mamlakatga tegişli Naxiçevon eksklavi bilan boğlaydigan Armaniston orqali ötuvçi yöl masalasini ham muhokama qildi. Yölning nomi nima ekanini bilasizmi? Tramp marşruti. Amerika prezidenti Paşinyan va Aliyevni Vaşingtonda uçraştirib, yöl qurişga yordam berişini aytgan va uni öz nomi bilan atalişini taklif qilgandi.
Şu tariqa Amerika vitse-prezidenti tarixda ilk marta Armanistonga bordi. Tarixda ilk marta Armaniston armiyasida Amerika quroli böladi. Ma’lumot uçun, Armaniston hamon Rossiyaning ittifoqçisi...
Yerevandan keyin Vens Bokuga bordi. U yerda AQŞ va Ozarboyjon örtasida harbiy hamkorlik, atom energetikasi, kiberxavfsizlik sohasidagi hamkorlik böyiça xartiya imzolandi. Vens Aliyevga ham Amerika qurollari, xususan, Kaspiyda çegarani qöriqlaş uçun karterlar va’da qildi.
Vensning Kavkazga taşrifi Rossiyaning mintaqadagi ta’siri pasayib borayotganini isbotladi. Hozir Armaniston ham, Ozarboyjon ham Rossiya bilan yaxşi munosabatda emas. Yerevan Qoraboğ uruşida Rossiya armanlarga yordam bermadi, deb hisoblaydi. AZAL aviakompaniyasi samolyoti Rossiya harbiylari tomonidan öqqa tutilganidan keyin Bokuning ham Moskva bilan munosabatlari sovuqlaşdi. Aliyev oçiqçasiga bölmasa ham Rossiya Ukrainaga bostirib kirgani haqida gapirdi. Kuni keça Aliyev Myunxen konferensiyasi doirasida Ukraina prezidenti Zelenskiy bilan uçraşib, Rossiyani Ozarboyjonning Ukrainadagi elçixonasiga atay zarba berişda aybladi.
«Uruş bitta qönğiroq bilan tugaşi mumkin»
Myunxen konferensiyasida çiqiş qilgan AQŞning NATOdagi elçisi Metyu Uitaker qiziq gap aytdi. Uning fikriça, Xitoy Ukrainadagi uruşni birgina qönğiroq bilan tugatişi mumkin ekan: «Xitoy Putinga qönğiroq qilişi va ertagayoq uruşni tugatişi mumkin». Uning fikriça, Xitoy Rossiyaga ikki maqsadli tovarlarni sotişni, rus gazi va neftini sotib olişni bas qilsa, Kreml uruşni tugatişga majbur bölarkan.
Aytgança, şu kunlarda Ukraina Xitoy bilan aloqalarni yaxşilaşga kirişib qoldi. Ikki davlat taşqi işlar vazirlari uçraşdi, Ukraina boş diplomati Sibiganing aytişiça, davlat rahbarlari doirasida uçraşuv ham bölişi mumkin ekan. Sibigaga köra, Ukraina tomoni Xitoy Rossiyaga odam öldiradigan qurol yetkazib bermayapti degan xulosaga kelgan. Şuningdek, diplomat Xitoy Ukrainaning hamon eng yirik savdo hamkori ekanini eslatdi.
Lekin amerikalik çinovnik aytganidek Xitoy uruşni bitta qönğiroq bilan tugata olmaydi. Bu bitta telefonda hal qilinadigan köça uruşi emas. Janob Uitaker, hozir bitta telefon bilan faqat pitssa buyurtma qilişingiz mumkin, öşanda ham liniya band bölmasa. Dunyoda hozirgi uruşni tugata oladigan bitta telefon bor, smartfon emas, oddiy uy telefoni. Qizil maydon yaqinidagi bir kabinetda turadigan öşa telefondan qönğiroq qilib «böldi, tugatinglar», deyilsagina uruş tugaşi mumkin. Boşqa telefonlarning bunga kuçi yetmaydi. Tugatsa, Oq uydagi telefon tugatgan bölardi.
Kim merosxör tanladi
Şimoliy Koreya yetakçisi Kim 14 yoşli qizi Kim Ju Ayeni özining örinbosari sifatida tanlab bölibdi. Bu haqda Janubiy Koreya razvedkasiga tayanib Reuters yozib çiqdi. Janublik razvedkaçilar borgan sari köproq omma oldida köriniş berayotgan kiçik Kim harbiy yiğilişlarda ham qatnaşayotganiga e’tibor qaratgan. Qizaloqqa tez orada partiya doirasida lavozim berilişi ham mumkin ekan.
Hafta suratlari
Bugundan haftalik dayjestlarimizni hafta suratlari bilan yakunlaşga qaror qildik. Dunyo katta, zör suratkaşlar köp, har hafta juda yaxşi kadrlar e’lon qilinadi. Ularni sizga ulaşib borsak, menimça, qiziqarli böladi.
Hafta davomida Oq uy sevişganlar kuniga bağişlab ğalati sovğa suratlari e’lon qildi. Özi Trampning ikkinçi muddatida Oq uyning Twitter akkaunti xuddi köngiloçar sahifalar kabi işlamoqda. Bilasiz, ğarbliklar 14 fevralni sevişganlar kuni sifatida nişonlaydi, nega bunaqa bayram qilişlarini töğrisi tuşunmayman. Xuddi inson sevgan odamini faqat bir kun sevadiganday.
Oq uy e’lon qilgan suratlarda ikkitasi ajralib turadi. Ulardan birida Venesuela prezidenti Nikolas Maduroning amerikalik harbiylar tomonidan qölga olingandagi rasmi tasvirlanib, unga «sen mening yuragimni zabt etding» deb yozilgan. Ya’ni You captured my heart. Captured sözi qölga oliş ma’nosida ham işlatiladi. Şu tariqa Oq uydagilar söz öyini qilgan. Boşqa bir kartinada yurak içida Grenlandiya tasvirlanib, unga «munosabatlarimizga oydinlik kiritib olişimiz kerak» deb yozilgan.
Haftaning eng zör surati esa Muhammad Isa degan jurnalist tomonidan Ğazoda olindi. Jurnalist vayronalar orasidagi futbol maydonida töp tepayotgan ğazoliklarni suratga oldi. Ayniqsa yuqoridan olingan kadr juda zör çiqqan. Tört tomonda Isroil kulini kökka sovurgan şahar, vayronalar va örtada futbol maydonida töp tepayotgan yoş yigitlar.
Bu ajoyib öyin menga hayotni eslatadi, balki men futbolsiz hayotimni tasavvur qila olmaganim uçun şundaydir. Futbol bu – kuraş, halol kuraş, teng kuraş, hammaning imkoniyati bir xil. Natija heç qaçon yolğiz özingga boğliq emas, doim yoningda seni tuşunadigan şeriklaring, maydon çetida xatolaringni körsatadigan dono murabbiy bölişi kerak.
Futbolda doim ğalaba qozoniş imkonsiz, lekin doim ğalaba uçun kuraşasan, xuddi hayotda bölgani kabi. Doim ğalaba uçun kuraşiş inson hayotiga mazmun bağişlaydi, unga bitmas-tuganmas motivatsiya va adrenalin beradi. Isroil absurd iddaolari bilan Ğazoni yöq qilmoqçi böldi, lekin buning uddasidan çiqolmadi. Ğazolik yigitlar vayronalar ostidan omon çiqib, bugun yana futbol öynamoqda. Ular yana ğalaba uçun oldinga bormoqda.
Futbolda ğalaba uçun heç qaçon töxtab qolmaslik muhim, xuddi hayotda bölgani kabi. Heç qaçon harakatdan, oldinga intilişdan töxtamaslik kerak. Ğalaba, albatta, keladi. Omon böling, azizlar. Harakatdan töxtamang, ğolib böling va albatta, futbol tomoşa qiling.
