AQŞga «yöq» degan yevropaliklar, Qrimda qulagan harbiy samolyot va Bağdodda öğirlangan amerikalik jurnalist – kun dayjesti

Uruş ortidan neft va yoqilği narxlarining kötarilişi AQŞdagi uy xöjaliklari budjetiga ta’sir qila boşladi. Bu esa noyabr oyida bölib ötadigan oraliq saylovlar oldidan Tramp va uning Respublikaçilar partiyasi uçun siyosiy boş oğriğiga aylangan.

Qrimda harbiy samolyot halokati

31 mart kuni Qrimda Rossiya harbiy samolyoti halokatga uçradi, natijada bortdagi 29 kişining barçasi halok böldi.

Rossiya Mudofaa vazirligining ma’lum qilişiça, An-26 samolyoti bilan «navbatdagi parvoz» vaqtida aloqa uzilib qolgan. Şundan söng uning qoldiqlari topilgan.

Texnik nosozliklar samolyotning qoyaga urilişiga sabab bölgani aytilmoqda. Bortda 6 nafar ekipaj a’zosi va 23 nafar yölovçi bölgan; halokatdan heç kim omon qolmagan.

Rossiya Qrim yarimorolini 2014 yilda Ukrainadan anneksiya qilib olgan edi. Tört yil avval Rossiya bosqini boşlanganidan beri Qrimda ham jangovar harakatlar töxtovsiz davom etmoqda.

Mudofaa vazirligi samolyotga taşqi tomondan heç qanday zarar yetmaganini ma’lum qildi, bu esa halokatga raketa, dron yoki quşlar bilan töqnaşuv sabab bölgani haqidagi şubhalarni inkor etadi.

An-26 — sovet davrida işlab çiqarilgan samolyot bölib, asosan harbiy maqsadlarda oğir yuklarni va unça köp bölmagan yölovçilarni qisqa va örta masofalarga taşiş uçun işlatiladi. Havo kemasi Ukrainaning «Antonov» aviatsiya kompaniyasi tomonidan işlab çiqarilgan.

Yevropaliklar AQŞga «yöq» demoqda

Yevropa davlatlari, xususan, Ispaniya, Fransiya va Italiya AQŞ—Isroil harbiy operatsiyalarining ayrimlariga qarşilik körsatmoqda.

Şu oy boşida Tramp NATOdagi uzoq yillik ittifoqçilarini qöllab-quvvatlaş yetarli bölmagani uçun «qörqoqlar» deb atagan edi. Seşanba kuni u AQŞ va Isroilning zarbalarida yordam bermagan mamlakatlarni keskin qoraladi.

Xususan, Tramp Fransiyani Isroilga harbiy yuk olib ketayotgan samolyotlarning öz hududi orqali uçib ötişini tösib qöyişda aybladi. U Fransiya «juda foydasiz» bölayotganini yozdi.

Fransiya prezidenti ma’muriyati esa bu qaror mojaro boşlanganidan beri ularning siyosatga mos kelişini bildirdi. Manbalarga köra, Isroil Eronga qarşi uruşda qöllanadigan AQŞ qurol-yaroğlarini taşiş uçun Fransiya havo hududidan foydalanmoqçi bölgan. Fransiya esa buni rad etgan.

Isroil Mudofaa vazirligi öz bayonotida Fransiyani Isroilga öq-dorilar yetkazib berişga faol tösqinlik qilayotganlikda aybladi. Isroil Fransiyadan barça harbiy xaridlarni töxtatişini va harbiylari bilan yangi hamkorlik qilmasligini ma’lum qildi.

Şuningdek, Italiya ham ötgan haftada AQŞ harbiy samolyotlarining Yaqin Şarqqa yöl olişdan oldin Sitsiliyadagi aviabazaga qönişiga ruxsat bermagan. Keyinroq Italiya mudofaa vaziri Vaşington bilan heç qanday kelişmovçilik yöqligini, ammo AQŞ amaldagi kelişuvlardan taşqari maqsadlar uçun maxsus ruxsat olişi kerakligini yozib qoldirdi.

Ispaniya esa Eronga hujumlarda iştirok etayotgan AQŞ samolyotlari uçun öz havo hududini töliq yopiş qarorini himoya qilmoqda. Boş vazir Pedro Sançes AQŞ va Isroil zarbalarini eng köp tanqid qilayotgan yetakçilardan biri bölib qolmoqda. Mudofaa vaziri Margarita Roblesning ta’kidlaşiça, Ispaniya öz bazalaridan faqat NATO ittifoqçilarining umumiy mudofaasini ta’minlaş maqsadidagina foydalanişga ruxsat beradi.

Tramp, şuningdek, Britaniyani ham yordam bermayotganlikda aybladi.

Bağdodda amerikalik jurnalist öğirlandi

Seşanba kuni Bağdodda amerikalik jurnalist ayol öğirlab ketildi. Politsiyaga köra, rasmiylar uni butun şahar böylab qidirmoqda.

Iroq Içki işlar vazirligi jurnalist öğirlab ketilganini tasdiqladi. Biroq uning fuqaroligini oşkor qilmadi. Vazirlikning bildirişiça, bir gumonlanuvçi qölga olingan va jurnalistni ozod qiliş böyiça harakatlar davom etmoqda.

Ismi oşkor etilişini istamagan politsiya mulozimlari keyinçalik jabrlanuvçining şaxsini aniqladi — Şelli Kitlson. U Rimda istiqomat qiluvçi amerikalik mustaqil jurnalist bölib, mintaqadagi bir qança uruşlarni yoritgan va köplab naşrlar uçun maqolalar tayyorlab kelgan.

Politsiya mulozimlari sözlariga köra, Kitlsonni fuqarolik kiyimidagi tört kişi qölga olib, noma’lum avtomobilda olib ketgan.

AQŞ Davlat departamenti rasmiysi Bağdodda amerikalik jurnalist öğirlab ketilganidan xabardor ekanini va jurnalist bunday xavfdan ogohlantirilganini aytdi.

«Biz uning imkon qadar tezroq ozod etilişini ta’minlaş uçun FQB bilan muvofiqlaştiriş işlarini davom ettiramiz», deb yozdi departament rasmiysi. Şuningdek, amerikaliklarga har qanday sabab bilan Iroqqa safar qilmaslik tavsiya etildi.

Suriya prezidenti Britaniyaga keldi

Suriya prezidenti Ahmad aş-Şar’a Germaniyadan söng Buyuk Britaniyaga kelib, boş vazir Kir Starmer bilan uçraşdi. Yetakçilar uşbu davrni Britaniya—Suriya munosabatlari uçun «muhim palla» deb atagan.

Britaniya hukumati bayonotiga köra, yetakçilar «Hörmuz böğozini qayta oçiş böyiça hayotiy rejaga ehtiyoj borligini» ta’kidlagan. Şuningdek, tomonlar Yaqin Şarqda davom etayotgan mojaroni muhokama qilib, vaziyatning yanada keskinlaşuviga yöl qöymaslik va mintaqaviy barqarorlikni tiklaş zarurligini ta’kidladi.

Suriya davlat OAVlariga köra, Aş-Şar’a endilikda qurol-yaroğ ustidan mutlaq nazorat faqat davlat qölida ekanini va mamlakatda qurolli guruhlar istisno qilinişini ta’kidlagan. U, şuningdek, Suriya AQŞ—Isroilning Eronga qarşi uruşidan çetda qolişga intilayotganini aytgan.