Ho‘rmuzni ochgan Eron, Rossiya chegarachilarida yangi vakolat va Trampning Isroilga talabi – kun dayjesti

Dengiz qatnovi qayta tiklanishi haqidagi xabarlar ortidan neft narxi qariyb 10 foizga arzonlashdi, global aksiyalar bozori esa keskin ko‘tarildi.

Rossiya chegarachilariga yangi vakolatlar

2026 yil apreldan Rossiya «Davlat chegarasi to‘g‘risida»gi federal qonuniga kiritilgan o‘zgartirish bilan Federal xavfsizlik xizmati vakolatlari kengaytirildi.

Endi chegara xizmati xodimlari vokzal va aeroportda Rossiyaga kirayotgan yoki undan chiqayotgan har bir kishining elektron qurilmalari — smartfon, planshet, noutbuk va boshqa gadjetlarini ko‘zdan kechirishi mumkin.

Tekshirish quyidagi asoslar mavjud bo‘lganda o‘tkaziladi: chegara rejimini buzganda, kontrabanda, ekstremizm yoki boshqa huquqbuzarliklarda gumon qilinganda. Qonun hammani ommaviy ravishda to‘liq tekshirishni nazarda tutmaydi — ko‘rik tanlab o‘tkaziladi, ammo shubha tug‘ilganda majburiy bo‘ladi.

Agar chegarachi tekshiruv uchun qurilmani berishni talab qilganida fuqaro rad etsa, bu qonuniy buyruqqa bo‘ysunmaslik sifatida baholanishi mumkin. Rossiya qonunchiligiga ko‘ra, bunday bo‘ysunmaslik uchun – 7 ming rublgacha jarima yoki 15 sutkagacha ma’muriy qamoq jazosi mavjud.

Yuqorida qayd etilganidek, bu tartibni chegarachilar o‘zlari gumonlangan shaxslarga qo‘llaydi. Bu esa so‘nggi yillarda Rossiyaga kirishda qiyinchilik va navbatlarga duch kelayotgan markaziy osiyolik migrantlar uchun yana bir sinov bo‘lishi kutilmoqda.

«Isroil Livanga hujum qilmaydi»

AQSh prezidenti Donald Tramp Isroilga Livanni bombardimon qilishni davom ettirishni taqiqladi. Tramp AQShning uzoq yillik ittifoqchisiga kutilmagan keskin ohangda gapirdi.

«Isroil endi Livanni bombardimon qilmaydi. Ularga AQSh tomonidan bu TAQIQLANDI. Yetar endi!!!» deb yozdi Tramp ijtimoiy tarmoqdagi sahifasida.

Shuningdek, Tramp qator postlarida Eron bilan erishadigan har qanday kelishuv «hech qanday tarzda Livanga bog‘liq emasligini» va AQSh «Hizbulloh»ga nisbatan tegishli choralar ko‘rishini ta’kidladi.

«Yana bir bor! Bu kelishuv hech qaysi jihatdan Livanga bog‘liq emas, lekin biz LIVANNI YaNA BUYuK QILAMIZ!» – deb yozdi Tramp keyingi postida.

Isroil bosh vaziri Binyamin Netanyahu idorasi Trampning ushbu so‘zlariga munosabat bildirmadi. Biroq Netanyahu avvalroq bergan bayonotida Isroil kuchlari «yaqinlashib kelayotgan xavf»dan himoyalanish uchun Janubiy Livanda qolishini aytgan edi.

«Bizda raketalar va dronlar xavfiga qarshi rejalashtirgan ishlarimiz bor, ularni bu yerda batafsil bayon qilmayman», dedi Netanyahu.

AQSh tomonidan qo‘llab-quvvatlangan Isroil–Livan o‘t ochishni to‘xtatish kelishuvi payshanba kuni kechki payt kuchga kirdi. Bu bilan 2 mart kuni boshlangan Isroil — «Hizbulloh» o‘rtasidagi janglar tin oldi. Livan rasmiylariga ko‘ra, Isroil hujumlari oqibatida 2000 kishi halok bo‘lgan.

Haitida ocharchilik

Payshanba kuni e’lon qilingan yangi baholash hisobotiga ko‘ra, Haiti davlatida qariyb 5,8 million kishi — aholining yarmidan ko‘pi yaqin oylarda o‘tkir oziq-ovqat xavfsizligi muammosiga duch kelishi kutilmoqda.

IPC ma’lumotlariga ko‘ra, ulardan 1,8 milliondan ortig‘i favqulodda holat bosqichida bo‘lib, shoshilinch oziq-ovqat yordamiga muhtoj.

Hisobotda aytilishicha, inqiroz — xavfsizlik holatining yomonlashishi, iqtisodiy zarbalar hamda bozorlar va qishloq xo‘jaligidagi muntazam uzilishlar tufayli yanada kuchaygan. Qurolli guruhlar mamlakatning turli qismlarida o‘z nazoratini kengaytirgan. 1,4 milliondan ortiq odam esa o‘z yashash joyini tark etishga majbur bo‘lgan. Bu esa oziq-ovqat zaxiralariga yuklamani oshirib, zaif qatlamlarni ochlik domiga chuqurroq itarmoqda.

Butunjahon oziq-ovqat dasturining ma’lum qilishicha, davomli yordamlar natijasida o‘tgan yildan beri qariyb 200 000 aholining holati yaxshilangan. Biroq bu umumiy raqamlar oldida juda kichik yordam.