13:24 / 19.05.2022
35461
«Ғалаба ватан учун жон беришга тайёрлар томонида бўлади» – Россия давлат каналида Украина армияси устунлиги ҳақида гапирилди

16 май куни «Россия 1» телеканалидаги «60 дақиқа» телекўрсатувида кутилмаган сўзлар эфирга кетди. Россия медиасидаги асосий пропагандачилардан бўлган Олга Скабеева муаллифлигидаги кўрсатувга таклиф қилинган истеъфодаги полковник, «Газета.ру» таҳлилчиси Михаил Ходарёнок бундан кейин Россия армияси учун аҳвол ёмонлашиб бориши, бу ҳолатдан чиқиш керак эканини таъкидлади.

Истеъфодаги полковникнинг Россия давлат канали эфирида мамлакат армиясидаги камчиликлар ҳақида гапиргани Украина ва Ғарб нашрларининг эътиборини тортди. Хусусан, қуйидаги сарлавҳалар билан:

  • Newsweek: «Россияликлар Украинадаги уруш кутилганидек кетмаётганини давлат телеканали эфирида билиб олишди».
  • The Telegraph: «Бутун дунё бизга қарши»: Истеъфодаги рус полковниги Кремлнинг уруш машинасига қарши гапирди»
  • «Обозреватель»: «Таслим бўлиш имконсиз»: Россия пропагандачилари йўналишни ўзгартиришди, Скабеевада янги сўз топилмади»
  • Reuters: «Яккаланган Россия учун Украинадаги ҳолат ёмонлашиб боради, деб айтди Россия телеканали эфирида таҳлилчи»

Истеъфодаги полковник нима деди ўзи?

Михаил Ходарёнок Россия пропагандаси билан шуғулланувчи «60 дақиқа» кўрсатувининг доимий меҳмонларидан ҳисобланади. Бу кўрсатув уруш бошлангандан буён кунига икки марта эфирга узатилмоқда. 16 май куни эфирга кетган кўрсатувда истеъфодаги полковник шундай деди:

«Украина 1 миллион одамни қуроллантириши мумкин. Улар учун 1 миллион одамни жалб қилиш муаммо бўлмайди. Гап бунча одамни қуроллантиришда қолади. Табиийки Украина ўз қуроллари билан бундай қила олмайди. Лекин [АҚШ эълон қилган] ленд-лиз тез орада кучга кириши, Европа ёрдамни кучайтириши ҳисобига Украина яқин вақтлар ичида миллион нафар қуролли кучга эга бўлишини кутса бўлади. Буни тезкор-стратегик режаларда инобатга олиш керакки, бу борада аҳвол биз учун эндиликда фақат ёмонлашади».

Ходарёнокнинг бу сўзларини бошловчи Скабеева ҳайрат билан қарши олди ва унга қарши фикр ҳам айтолмади. Дунё геосиёсий маконидаги ҳолатни ҳам таҳлил қилган эксперт Россия бутунлай яккаланиб қолаётганини айтди.

«Бизнинг ишимизда (ҳарбий соҳада) асосийси шуки, доим ҳарбий-сиёсий реал ҳолатни эсдан чиқармаслик керак. Агар мана шу доирадан чиқиб кетадиган бўлсангиз, ҳақиқий ҳолат барибир бир кун қаншарингизга шундай мушт туширадики...

Финландия томонга қарата ракеталарни кўрсатиш шарт эмас, бу жуда ғалати. Биласизми бизнинг ҳарбий-сиёсий ҳолатимиздаги энг жиддий муаммо нима? Ҳар қанча тан олишни истамасак ҳам, бутун дунё бизга қарши. Сиз Ҳиндистон ва Хитой бизни қўллаётганини айтяпсиз, лекин бу очиқчасига кўринаётгани йўқ. Бизга қарши 42 та мамлакатдан иборат коалиция тузилганини нормал ҳолат деб бўлмайди. Бизнинг ҳарбий ва техник имкониятларимиз эса чекланган, бу ҳолатдан чиқиш керак», деди эксперт ва собиқ ҳарбий.

Олга Скабеева Ходарёнокнинг чиқишига шундай муносабат билдирди: «Ҳозир бўлаётган воқеаларни ҳеч ким нормал ҳолат деётгани йўқ, аммо яна бир бор такрорлайман: бу мажбурий чора, ўртада бизнинг мавжудлигимиз турибди. Таслим бўлиш ёки бизнинг йўқ бўлиб кетишимизни истаётганлар билан тил топишиш имконсиз. Ягона чора – охиригача бориш».

«Информацион тинчлантирувчи ичиб олиш керак эмас»

Эксперт Ходарёнок Украинада бўлаётган воқеаларни борича қабул қилиш ва «ахборий тинчлантирувчи» ичиш керак эмаслигини таъкидлади: «Бўлаётган воқеаларга реал ҳарбий-стратегик нуқтайи назардан қараш керак, «информацион тинчлантирувчи» ичиб олиш шарт эмас. Украина ҳарбийлари орасида руҳий тушкунлик борлиги ҳақида гаплар тарқалмоқда, баъзи бўлинмаларда муаммо бўлиши мумкин, аммо умумий ҳолат шундай деб қабул қилиб бўлмайди. Қисқаси, бу ҳақиқатга тўғри келадиган гаплар эмас».

Экспертнинг таъсирли чиқишини бўлиб қўйган Скабеева унинг миллион нафар украиналик аскар қуроллантирилиши ҳақидаги сўзларига «Уларнинг қанчаси профессионал, мобилизация қилинганлар шунчаки оддий одамлар-ку?» деган савол билан мурожаат қилди.

Ходорёнок эса профессионал ҳарбий ибораси уруш ҳолатида бошқача талқин қилинишини айтди.

«Ҳар қандай армиянинг профессионаллигини ундаги ҳарбийлар шартнома бўйича хизмат қилаётгани белгилаб бермайди. Асосийси шахсий таркибни ўқитиш ҳамда ватан учун жон беришга тайёр ҳолатдаги мотивацияга эга бўлиш. Айнан мана шу руҳият армия профессионаллигини белгилаб беради. Шу сабаб чақирув ёрдамида тўлдирилган армия ҳам яхшигина профессионал бўлиши мумкин.

Баъзи сиёсатчиларимизнинг миясида бир нотўғри фикр қотиб қолган: ким армияда шартнома билан хизмат қилаётган бўлса у – профессионал бўлиши ҳақида. Бўлмаган гап. Ватан учун жонини бериш, ҳозир Украина аскарларида учраётган ҳолат, бу жиддий нарса», деди эксперт.

Олга Скабеева яна унинг сўзларини бўлиб «Ўлиб кетиш истагини профессионаллик деяпсизми?», деб сўради. Ходарёнок шундай жавоб берди: «Бу профессионаллик эмасдир, лекин айнан ватан учун жон бериш истаги армиянинг жанговарлигини белгилайди. Марксизм ва ленинизм ғоялари тарғиботчилари бўлмиш классиклар айтганидек, жанг майдонида ғалаба ўзи курашаётган ғоя учун жон беришга тайёр жанговар шахсий таркиб томонида бўлади», деди эксперт.

Россия пропагандачи каналларида уруш ҳақидаги негатив чиқишлар эълон қилиниши янгилик ҳисобланади. Ходарёнокнинг чиқиши жонли эфир вақтида кутилмаганда содир бўлган «огоҳлик қўнғироғи»ми ёки рус жамиятини жанг майдонидан келажакда ёмон хабарлар келишига тайёрлаш учун атай қилинган чиқишми – аниқ эмас. BBC бу борада эксперт Ходарёнокнинг ўзига савол билан мурожаат қилган, аммо истеъфодаги эксперт жавоб беришни истамаган.

Аммо шуниси аниқки, Михаил Ходарёнок урушдан аввал Украинани бир зумда мағлуб этиш имконсиз экани ҳақида мақола ёзган. Ўша мақолада эксперт Кремль Украина билан можарода Ғарбдан қурол етказиб берилиши сценарийсига тайёр эмаслиги, умуман, Украина билан уруш Россиянинг миллий манфаатларига кирмаслигини ёзганди.

Мавзу
Украина инқирози
2021 йил давомида Россия Украина билан чегарада қўшин тўплади. Сўнгги вақтларда минтақада вазият кескинлашмоқда.
Барчаси
Top