Rohat aya şunday deb, öğlini oldiga çaqirdi. Lekin yoşlarga gap uqtirib bölarmidi, Olimjon kiyimlarini yeçdi-da, maşinada kelgan ötinni hovliga taşiy boşladi. Özi asosan safarlarda yurib, onasiga tuzukroq qaraşa olmaydi, ukasiyam balki çarçab kelar.
Çilla çiqqani bilan, havo hali issiq, Olimjon bir pasda terga botdi. Lekin işni oxirigaça bitirib, onasining oldiga kelib ötirdi.
— Oyi, ertaga ketyapman.
— Bilaman, bolam. Şunga diydoringga töyib olay deyapman-da..
— Qiziqsiz-a, yangilikmi bu, uç kunda qaytib kelaman-ku? Menga-ku şunçalik, ertaga Baxtiyor ham orqamdan ketsa, qanday çidarkinsiz?— öğil şunday deb kuldi-da, oyisining tizzasiga boş qöydi.
— Soğinaman-da…
— Borib kelay, biratöla, uç-tört kunda kelaman, böptimi?
— Yöq, sen xotiningning yonida bölib tur, özi yaxşi qilibsan, bugun olib kelmay. Issiqda uydan çiqmay turgani ham yaxşi.
Olimjon yuvinib çiqib, oyisining duosini oldi-da, maşinaga çiqdi. Biroz uzoqlaşgaç, xuddi bir nima esdan çiqqandek, maşinani töxtatib, qaytdi. Qaytadan xayrlaşdi.
***
Ahmad aka öğlini qattiq quçdi. Hali yigirmaga kirmadi, yaqinda butun qişloqning faxri bölib ketadi bu bola. Oliygohga kirdi. Ha endi, bizdan ham çiqsin-da, bir maşhur inson.
— Şoşmang, dada, hali yana bitta imtihonim bor. Bir oydan keyin bölarkan.
— Ruxsat berişarmikin, tayyorlanişga?
— Berişadi. Menga şuning uçun bir oylik ta'til berişdi.
— Zör-ku, unda ketdik, buyoği oson köçibdi. Seni ustozlaringdan sörab, olib ketgani keluvdim. Qişloqqa boramiz, töyni ötkazib, biroz dam olasan, keyin qaytib kelaverasan.
— Yöq, men ta'tilga rozi bölmadim. Indinga uçişimiz kerak.
— Iye, öşa kuni töy-ku, ötkazib, keyin ketsang bölmaydimi? Men özim ruxsat sörab beraman.
Mavzuga oid
Öğil indamadi. Ahmad aka ustozlar bilan uçraşdi, öğli haqida iliq gaplar eşitdi, yana xursand böldi. Nihoyat unga yana bir kun Tortuvliga borib kelişga ruxsat berişdi. Bir kun ötib, keyingi guruh bilan uçaverar ekan. Öşa kunga öğlini yetkazib kelsa, kifoya.
Javob tekkanini bilgaç, öğil ham közlari çaqnab ketdi. Ha, ta'tildan voz keçibdi, ham şuğullanib, ham imtihonga tayyorlanaman, debdi-yu, lekin bir kunga javob tekkanidan, özida yöq xursand, baribir bola-da, bola...
***
Sönggi paytlarda xotini juda injiq bölib qolgan. Homiladorligidan desa, birinçi farzandi tuğilişida bunaqa bölmagandi. Yoş bolaga öxşaydi, gap tuşunmaydi.
— Jonim, iltimos, şu safar ketmagin.
— Qiziqmisan? Ölimga ketyapmanmi, qaytaman-ku ikki kunda?
— Bormasang nima böladi?
— Iloji yöq. Özing tuşunasan-ku, mensiz qiynalişadi. Keyin nima bahona qilaman, xotinim qöymadi, deymanmi, — kulib, vaziyatni hazilga olmoqçi böldi.
— Kasal bölib qoldim, de…
— Qöy, endi, menga qaragin, ikki kun. Ikki kunda qaytaman.
Xuddi xotini sözni tuşunmayotgandek, qöli bilan «ikki» işorasini qildi va peşonasidan öpib qöydi.
— Könglimni buzmagin, xayolim senda qoladi bölmasa. Özing aqllisan-ku. Bir marta kulgin.
Javob bölmadi. Baribir ta'sir qilmasligini bilib, örnidan turdi, kiyindi. Taşqariga çiqib, yölning narigi tomoniga ötdi va maşina kuta boşladi. Har doimgidek, beixtiyor uyi tomonga qaradi. Xotini derazadan uni kuzatib turibdi, qölini silkitib, xayrlaşyapti.
U yana boyagi kabi, qöli bilan «ikki» işorasini körsatdi va eşitilmasa-da, «ikki kunda qaytaman» dedi. Xotini kulib yubordi. Ğubor tarqadi. Ikki kunda qaytadi.
***
Ota-öğil uzoq vaqt suhbatlaşib ötirişdi. Bir vaqt qaraşsa, tungi soat ikki bölibdi.
— Tur, endi, öğlim. Kirib yot, axir vaqtli aeroportga borişing kerak.
— Qöying, dada, özi şundoğam kam körişyapmiz. Samolyotda ham uxlab ketaveraman.
Yana uzoq ötirişdi. Uruş yillarida bir qölidan ayrilgan ota öğlidan faxrlanadi — juda yaxşi şogird bölib çiqdi, uning kasbini tanladi, armonlarini haqiqatga aylantirdi. «Ana, falonçining otasi», deb alohida hurmat körsatişganida, yanayam xursand bölib ketadi.
***
Allani tinçlantirib bölmadi. Ançadan buyon yomon tuş körayotganini aytadi, yöq joydan xavotir çiqaradi.
— Sen tuşunmaysan, tuşimga neça marta oyim kiryaptilar. Ölganlar tuşga kiraversa, kimnidir olib ketar ekan. Eşitganman.
— Bölmagan gap-ye, şunga işonib yuribsanmi?
Doim şunaqa deb yupatadi-yu, yangi gap aytolmaydi. Vahima esa, davom etaveradi. Aslida, bu yozdan umidlari katta edi. Yana farzand körişmoqçi. Lekin avval Alla töliq soğliğini tiklab, davolanib olişi kerak.
Issiqkölga putyovka çiqib qolgani ayni muddao böldi. U şeriklarining xotinlariga qöşib, Allani ham jönatib yubordi. Köpinça uyda bölmaydi, diqqinafas bölib, buning ustiga, yomon narsalarni öylab yuriş örniga, yozilib, dam olib keladi.
Qayoqda! Ketganiga bir haftadan oşsa hamki, har kuni qönğiroq. Tinçmisan, nima yeding, qayerga bording, deb sörayveradi, yana eski xavotirini qözğaydi. Mana, aeroportga keliboq, hammasi joyida ekanini, bir soatlardan keyin uçişlarini aytiş uçun telefon qildi — yana öşa gap. Keçasi uxlamapti, yana vahima xayollar bilan tong ottiribdi. Rafiqasining ovozini eşitgan bölsa-da, könglini qanaqadir tuşunarsiz ğaşlik egalladi. Yuqdi, şekilli. Yigitlar ham tezda kela qolişmadi, sal çalğirmidi...
***
— Iye, örtoq Professor, tinçlikmi, siz ham boryapsizmi?
Uni hamma «professor» deb çaqirardi. Kirib kelganida, yigitlar qarsak çalib yuborişdi. Ammo, kostyum-şim kiyib olgan, sumkasi yöq, uning heç qayerga otlanmayotganini payqaş qiyin emasdi.
— Sizlarni kuzatgani çiqdim. Hali ruxsat yöq.
— Yuraver, aylanib kelasan. Tomoşa qilasan, özimiz eplaymiz.
— Yöğ-ye, biletim ham yöq, aytdim-ku, kuzatgani çiqdim.
Xuddi gap faqat biletda bölganidek, masala jiddiylaşa boşladi. Tolya ham kasal bölib qolib, kela olmagandi, demak bitta örin bor.
— Mansur akaga aytamiz, darrov almaştirib beradi, nimayam qilarding baribir bu yerda. Yur.
«Professor» endi bahona topa olmay qoldi. Baribir birovning örniga uçmaydi-ku, aytişaveradi-da. Yöq, Mansur akayam anoyi emas ekan, darrov masalani hal qilib keldi — endi u ham birga uçadi. Uydagilarni ogohlantirib qöyişi kerak.
— Uydagilar bilmaydi.
— Huv anovi yerda telefon bor, Dima akangga qönğiroq qilib, aytib qöyasan, böldi. Men hozir xotinim bilan gaplaşdim — dedi yigitlardan biri. Uni Makar deb çaqirişardi.
— Nima gap, tinç ekanmi? Alla bilan gaplaşdingmi?
— Ha, tinç — örniga xomuş çökdi Makarov, — öşa gap, xavotir olyapti. Men uni davolansin deb jönatsam, badtar böladi şekilli.
— Eh-he, hali bu boşlanişi, ertaga homilador bölsa körasan, — deb kuldi Saşa, — mana men, uydan zörğa çiqib keldim.
Volodya kirib keldi. Ular har kuni birga bölsalar-da, quçoqlaşib körişişardi. Hamma unga peşvoz çiqdi. Olim, Seryoja, Ravil, Kostya, Kolya, Şuhrat...
— Sal qolsa, keçga qolardim-a. Yaxşiyam dadamnikida edim, bir amallab uyğotib oldi.
Birdaniga hammaning közi, çekkada iymanib turgan bolaga tuşdi.
— Oting nimaydi?
— Siroj…
— Nega biz bilansan?
— Bolalar keça ketgan. Qarindoşimnikida töy edi. Ruxsat söragandim. Sizlar bilan ketişga izn berişdi.
— Menga qara, uka, unaqasi yöq. Ruxsat söradingmi, töymi, yöqmi, men bilmayman, biz bilan uçyapsanmi, demak ertaga biz bilan maydonga tuşib, uçta gol urmasang, özingdan kör.
«Qariya» Yura şunaqa jiddiy gapirdi-ki, Siroj avval qörqib ketdi. Hazil davom etişi uçun boşqalar ham jim bölib, nima deyişni bilmay dovdirab turgan bolaga tikilib turişardi. Sokinlikni radiouzeldan kelgan ovoz buzdi.
Taqdir aeroport suxandonining ovozi bilan ön yetti, va yana oltmiş yetti orzuni parvozga çorladi:
Central Asia International Hardware Expo - Markaziy Osiyo quriliş asboblari, uskunalari va mahkamlaş buyumlari bozoriga töğridan-töğri çiqiş imkoniyati
Özbekiston volframi xalqaro eʼtirofga sazovor böldi
Puçon va KT&G Yaşil taşabbusni boşlamoqda
Laboratoriya sokinligining ham harorati bor: Özbekiston uçun Smolensk uskunalari
Uztelecom tarmoği modernizatsiyasi: yölning 90 foizi ortda qoldi. Oldinda yana qanday işlar bor?
Yiliga 25 mingdan ortiq yangi uskuna: Özbekistonda $50 mln investitsiya hisobidan “NURA Electric” elektrotexnika majmuasi işga tuşirildi
Central Asia International Hardware Expo - Markaziy Osiyo quriliş asboblari, uskunalari va mahkamlaş buyumlari bozoriga töğridan-töğri çiqiş imkoniyati
Özbekiston volframi xalqaro eʼtirofga sazovor böldi
Puçon va KT&G Yaşil taşabbusni boşlamoqda
Laboratoriya sokinligining ham harorati bor: Özbekiston uçun Smolensk uskunalari
Uztelecom tarmoği modernizatsiyasi: yölning 90 foizi ortda qoldi. Oldinda yana qanday işlar bor?
Yiliga 25 mingdan ortiq yangi uskuna: Özbekistonda $50 mln investitsiya hisobidan “NURA Electric” elektrotexnika majmuasi işga tuşirildi