Har qanday urush uchun butun bir sabablar majmuasini topish mumkin — «obektiv» iqtisodiy asoslardan tortib, inson omili bilan bog‘liq «sub’yektiv» vajlargacha. Masalan, Putin urushlarining 2014 yildan boshlab «obektiv» sabablariga Kremlda yashovchilar gaz va neft haydovchi ikkita quvur ustida o‘tirishga asoslangan mamlakatning jo‘n iqtisodiy modeli o‘zini tugatib bo‘lgani, tashqi ekspansiyadan boshqa g‘oya qolmaganini anglab yetishgani kiradi. «Sub’yektiv» sabablarda esa qiziq bir qonuniyat ko‘zga tashlanadi, deb yozadi jurnalist, tarixchi, siyosat fanlari nomzodi Aleksandr Jyelenin.
Ukraina sanoati qattiq bog‘lanib qolgan Rossiya gazi narxini «Gazprom» tomonidan istagan payt xohlagancha oshirish hisobiga Ukrainadan neomustamlakachilik yo‘lida foydalanishga nuqta qo‘ygan «maydan» inqilobi g‘alabasi Putinning 2014 yilda Qrim va Donbassga hujum boshlashi uchun so‘nggi tomchi bo‘lgandi. Garchi bu hujumda bir vaqtning o‘zida juda katta sub’yektiv tarkibiy qism bo‘lgan esa-da.
Putin Rossiya inqiloblar limitini o‘tab bo‘ldi deb ko‘p vaqtdan buyon takrorlab kelardi, kutilmaganda uning burnining ostginasida g‘alabali xalq inqilobi ro‘y beradi va u taxtga o‘tqazgan Yanukovichni ag‘daradi. Rossiyaning shuhratparast va izzattalab hukmdori Putin nafaqat o‘zi rus xalqi bilan «bitta xalq» deb hisoblovchi ukrainlarga, Ukraina tajribasini amalga oshirishga urinmasligi uchun Rossiyadagi ruslarga ham saboq berib qo‘yishi kerak edi.
Sodir bo‘layotgan urushning ko‘p sub’yektiv sabablari qatoriga Putinning mashhurlikdan, demakki, hokimiyatdan mosuvo bo‘lishdan cho‘chishini ham kiritish mumkin. Bu ham urush boshlash uchun yetarli sabablardan biri.
«Levada-sentr» tomonidan chorak asrdan buyon monitoring qilib kelinayotgan, Vladimir Putinning prezident va bosh vazir lavozimlarida qo‘llab-quvvatlash reytingini o‘rganish asnosida qiziq detal yuzaga chiqqan.
Barcha «g‘alabali kichik urush»laridan avval Putinning xalq qo‘llovi borasidagi reytingi past darajada bo‘lgan. Urush boshlangach, keskin ko‘tarilgan.
Masalan, 1999 yil avgustida Putin bosh vazir lavozimida ishlab turganida uning bu lavozimdagi faoliyatini rossiyaliklarning 33 foizi ma’qullagan, 31 foizi ma’qullamagan. Oradan bir oy o‘tib, Ikkinchi Checheniston urushi boshlangach, ma’qullash reytingi qariyb ikki barobarga oshgan — 65 foizga yetgan. Ma’qullamaganlar soni esa 21 foizgacha kamaygan.
Putinni ma’qullash reytingi bilan o‘xshash holat 2008 yilda — u yana bosh vazir bo‘lib ishlab turgan pallada sodir bo‘lgan. 2008 yil iyulida Gurjiston bilan «besh kunlik urush» chog‘ida uning bosh vazir lavozimidagi ishini 80 foiz kishi ma’qullab turgan, urush tugagach, sentabr oyida Putinni qo‘llash reytingi 88 foizgacha ko‘tarilgan. Nisbatan kichik o‘sishni o‘sha paytda «g‘alabali kichik urush» uchun asosiy mukofotni prezidentlik kursisida o‘tirgan Dmitriy Medvedev o‘ziga tortib ketgani bilan tushuntirish mumkin.
