Қўшимча функционаллар
-
Тунги кўриниш
UzAuto Motors нега фақат харидоргир автомобиллар нархини оширганини изоҳлади
Ўзбекистонда аллақачон маҳаллийлаштириб бўлинган Damas, Spark ва Nexia автомобилларининг нархи 19-21 фоизга, Cobalt нархи модификациясига қараб 10-14 фоизгача ошди.
Шу билан бир вақтда, қиммат автомобиллар – Malibu 2, Tracker, Trailblazer, Equinox, Traverse ва Tahoe нархлари ўзгаришсиз қолдирилди.
Депутат Дониёр Ғаниев «Ўзавтосаноат» АЖ вакиллари билан ўтказилган парламент эшитувида бу ҳақда изоҳ сўради.
«Хомашё нархи ошгани учун автомобиллар таннархи ошди, деб айтяпсизлар. Қўшимча қиймат солиғи қўшилди, деяпсизлар. Лекин энг қизиғи, негадир аҳоли энг кўп оладиган, энг кўп сотиладиган Damas, Spark, Nexia-3ларнинг нархи ошяпти-да, Gentra нархи атиги 3 фоизга кўтариляпти.
Қиммат нархдаги, сизлар ишлаб чиқармайдиган, фақат импорт қиладиган машиналарингиз нархи ошгани йўқ.
Мантиғингиздан келиб чиқадиган бўлсам, агар бутун дунёда хомашё нархи ошаётган бўлса, ҳамма машинанинг харажати ошади. Унда нега энди Malibu’да харажат, таннарх ошмаяпти-да, Damas’ники ошяпти?
Энг қизиғи, аллақачон локализация қилиб бўлинган автомобилларнинг нархи ошиб, тўлалигича импорт қилинадиганларники қимматлашмаяпти?

Бундан иккита савол келиб чиқади.
Биринчиси. Дунё бозорида чиндан ҳам хомашё нархи ошяпти, лекин харажатларингизни эплай олмаётганингиз учун, мўлжалдагидан кўпайиб кетаётгани учун маҳсулот таннархини оширяпсиз.
Ёки умумий харажатни ҳаммага тенг тақсимламасдан, фақатгина арзон машиналарга тақсимлаб, шундоғам кўп сотилмаётгани учун қиммат машиналарнинг нархини кўтармасдан, уларнинг харажатини ҳам оммабоп автомобилларникига қўшиб юборяпсиз.
Бу эса охир-оқибат арзон машина сотиб олаётган истеъмолчиларга жабр бўлмоқда», – деди Дониёр Ғаниев.
Саволга жавобан, UzAuto Motors АЖ бош директори ўринбосари Александр Сахапов автомобиль нархлари имкон қадар жиловлаб турилганини таъкидлади.

«Spark’дан бошлаб Cobalt’гача бўлган машиналар халқона автомобиллар ҳисобланади, тўғрими? Ушбу машиналарда компаниянинг маржаси йўқ. Яъни сиз айтганингиздай биз бир хил маҳсулот ишлаб чиқарамиз, сўнгра уларни сотамиз.
Эсласангиз, Malibu 2, Tracker ва бошқа маркадаги машиналарда маргиналлик мавжуд, чунки булар премиум-класс автомобилларидир. Шунга мувофиқ, ҳар бир машинанинг ўз нархи бор ва у шу нархда сотилади.
Бизга қолса, жорий йилда нархларни оширмаган бўлардик.
Охирги марта машиналаримизнинг нархларини 2017 йилда оширганмиз. 2017 йилдан буён жуда кўп омиллар ўзгарди. Буни мендан кўра яхшироқ биласиз. Қўлимиздан келганича биз нархларни жиловлаб турибмиз.
Нима учун Lacetti нархи атиги 3 фоизга қимматлади? Чунки 2017 йилда Lacetti’нинг нархини оширганмиз, шу сабабли бу йил унинг нархини бор-йўғи 3 фоизга кўтардик.
Нима учун қолган машиналарнинг нархлари кўпроқ оширилган? Чунки олдин уларни кўтармаганмиз. Бу омиллар бир-бири билан боғлиқ ва оқибатда мана шу ҳолат рўй берди», – дея Александр Сахаповнинг сўзларини келтирмоқда Kun.uz мухбири.

UzAuto Motors АЖ вакилининг айтишича, 2017 йили II позициядаги Spark автомобили (LS M/T) 64 млн сўм, ўша пайтдаги валюта курси бўйича 8280 доллар бўлган. Ўша йили бундай машинани ишлаб чиқариш заводга 57 млн сўмга тушган.
Ҳозирги кунда Spark`нинг нархи 73 млн атрофида (ишлаб чиқариш қиймати 68 млн.) сўм этиб белгиланди. Сахаповнинг айтишича, долларда ҳисоблаб кўрилса, 500-600 доллар арзонроққа тушади.
Мутахассис харажатларни камайтириш мақсадида ишлаб чиқариш ҳажми оширилгани ва охирги икки йилда харажатларни камайтириш учун катта дастур ишлаб чиқилгани эвазига бундай натижага эришилганини таъкидлайди.
Депутат Ваҳобжон Муродқобилов мутасаддидан саволга аниқ жавоб беришини, депутат Дониёр Ғаниев агар эҳтиёт қисмлар ва бошқа харажатлар ошган бўлса, бу нима учун барча автомобилларга бирдай таъсир қилмай, фақат оммабоп машиналарнинг нархи кескин оширилгани ёки қиммат автомобиллар шундоғам кам сотилаётгани учун уларнинг харажатлари ҳам харидоргир автоларнинг қийматига қўшиб юборилгани ҳақида сўраганини айтиб, шу саволга жавоб беришни талаб қилди.

«Биз бундай иш қилмаймиз. Агар [орангизда] кимдир бухгалтерия қоидаларини тушунса, унда бизнинг деярли давлат корхонаси ҳисобланишимизни, фаолиятимиз давлат томонидан назорат қилинишини яхши тушунади. Қайсидир машина нархига қўшилган устамаларни биттасидан олиб иккинчисининг қийматига қўшиб қўйиш бухгалтерия томонлама имконсиз.
Мен битта машинанинг бутловчи қисмлари учун кетадиган харажатларни бошқа машинанинг шундай харажатларига қўшиб юбора олмайман.
Ҳар бир автомобилнинг ишлаб чиқариш қиймати мавжуд ва ҳар бир харажат ўша машинанинг нархида ўтиради. Шу сабабли биз битта машинанинг харажатларини бошқасиникига отиб юбора олмаймиз.
Агар машина харидоргир бўлса, «келинглар, мана бу машина кўпроқ сотиляпти, унинг нархини кўпроқ оширамиз», демаймиз. Монополист бўлганимиз учун бу нарсалар давлатнинг қатъий назоратида», – дейди Александр Сахапов.
Сахапов UzAuto Motors АЖ импортга боғлиқ компания экани ва Ўзбекистонга импорт қилинадиган бутловчи қисмлар компанияга таъсир қилиши ҳақида ҳам гапирди.
Унинг айтишича, ҳозирга келиб дунё бозорида хомашё – пўлат, пластик, қимматбаҳо металлар ва резина нархи 2017 йилга нисбатан 25 фоизга ўсган.