Самарқанддаги 7 та олий ўқув юртига ажратилган 7014 қабул ўрнига бу йил абитуриентлардан 63 мингта ариза келиб тушган. Бу ўтган йилги кўрсаткичдан 8,5 фоизга кўп дегани. Бакалавриатнинг бир ўрнига 9 абитуриент даъвогарлик қилмоқда. Ҳужжат топширишдаги энг катта ўсиш Самарқанд медицина институтида ҳам кузатилмоқда, бу ерга ўтган йилгидан 69 фоизга кўпроқ ҳужжат топширилган.

Бу ва бошқа рақамлар Самарқанддаги Матбуот уйида олий ўқув юртлари ректорлари иштирокида ўтказилган матбуот анжумани доирасида маълум қилинди.

«Бу учрашувдан кўп нарса кутмоқдамиз, — деди ОАВ вакилларига мурожаат қилар экан вилоят ҳокими ўринбосари Азамат Умаров. — Тест синовлари бу йил одатдагидан бошқача ўтади. Бу ҳақда ота-оналар ва абитуриентларни огоҳлантириш керак. Биз имтиҳонларнинг бутун жараёнида очиқлик ва шаффофликка эришиш ҳаракатидамиз».

Бу йил ўтган йиллардаги амалиётдан фарқли ўлароқ тест синовлари ўтадиган ҳар бир аудиторияда ўша олий ўқув юртининг вакили, шунингдек, четдан бир нафар кузатувчи — умумтаълим мактаби, академик лицей ёки касб-ҳунар коллежининг ўқитувчиси иштирок этади. Бу янгилик олий ўқув юртларининг ўз вакиллари гарчи улар кейинчалик ўқишга кирган абитуриентларни ўқитишса-да, тест имтиҳонлари топшириш жараёнида иштирок этмаслигидан норозилиги туфайли жорий этилмоқда.

А.Умаров сўнгги вақтларда жамоатчилик ўртасида қизғин муҳокама этилган муҳим масаланинг ечимига эътибор қаратишни сўради. Бу йил тест имтиҳонлари ўтказиладиган биноларга уяли телефонлар ва бошқа алоқа воситалари, шунингдек, шпаргалкалар олиб киришга уринган абитуриентлар имтиҳондан четлатилади. Бу Адлия вазирлиги томонидан рўйхатга олинган, «Ўзбекистон Республикаси олий ўқув юртларининг бакалавриатига талабаларни қабул қилишда тест синовларини ўтказиш ҳақидаги Низом»нинг 88-бандида белгилаб қўйилган. Гарчи ушбу Низом 2011 йилда қабул қилинган бўлса-да, унинг 88-бандидан ҳанузгача фойдаланилмаётган эди.

Бу йил абитуриент тест имтиҳонлари ўтаётган бинони соат 12 дан аввал тарк этиши мумкин эмас. Бу янгилик ҳам «билим овловчи» айрим нопок инсонларнинг айёрлигига чек қўйиш мақсадида жорий этилмоқда. Аниқланишича, ўтган йилларда кимдир олий ўқув юртига ҳужжат топшириб, имтиҳон куни абитуриентларнинг тест саволларини суратга тушириб, аудиторияни шу ондаёқ тарк этиб, фотоаппарат ёки телефон хотира картасини уни кутиб турганларга топширган. Ўша «кимдир» тест саволларини ечиб (ёки ечтириб), тўғри жавоб вариантларини аудиторияда кутаётган абитуриентларга етказиб турган.

«Ихтирочи» абитуриентларнинг ҳийлаларидан яна бири — пойафзал ичига юпқа уяли телефон жойлаштиришдир. Бу йил ҳар бир абитурентнинг пойафзали ечилиб, қаттиқ болға билан пошнасига уриб кўрилади. 

Давлат тест маркази вакили Эсонбой Исроилов ўз чиқишида олий ўқув юртларида тест синовларини муносиб ўтказиш юзасидан ўтказилган тайёргарлик ишлари ҳақида батафсил тўхталди. 

Тошпўлат Раҳматуллаев,
журналист