2024 yilgi xalqaro havo sifati hisoboti e’lon qilindi. Yillik hisobda eng ifloslanish yuqori hudud Afrikaning Chad davlati bo‘lgan, keyingi o‘rinlarni Bangladesh va Pokiston egallagan. Hududlarda PM2,5 mos ravishda 91,8, 78,0 va 73,7 mkg/m3ni tashkil qilgan. O‘zbekiston reytingda 19-o‘rinda turibdi, ifloslanish ko‘rsatkichi –31,4 mkg/m3. O‘zbekiston 2023 yilda reytingda 23-o‘rinni qayd etilgandi.
Markaziy Osiyo davlatlari orasida Tojikiston 6-o‘rinda 46,3 mkg/m3, 26-o‘rinda Turkmaniston – 26,5 41 mkg/m3, Qirg‘iziston – 21,1 mkg/m3 va 71 o‘rinda Qozog‘iston – 15,1 mkg/m3 ni qayd etgan.
Dunyo bo‘ylab faqat 12 davlat JSST tavsiya qilgan PM2,5 me’yoridan past ko‘rsatkichni ko‘rsatgan. Bular Lotin Amerikasi, Karib va Okeaniya hududlari.
Afrika, Markaziy va Janubiy Osiyo mamlakatlari dunyodagi eng iflos havoli hududlardan biri sanalgan. Afrikada havoni monitoring qilish uskunlari ko‘payayotganiga qaramasdan, ma’lumotlarni davomiy, uzmasdan olib turish imkonsizligicha qolmoqda. G‘arbiy Osiyo davlatlarida ham ko‘proq yangi monitoring uskunalariga ehtiyoj bor. Ma’lumotlar yetishmasligi bilan bog‘liq asosiy bo‘shliqlar Afg‘oniston, Eron va Ummonda kuzatilyapti.
Hisobot PM2,5 konsentratsiyasi bo‘yicha 138 mamlakatning 8954 ta shahri va hududlaridan yig‘ilgan ma’lumotlarga tayangan. 2023 yildagidan farqli ravishda 2024 yilgi reytingga 10 yangi mamlakat va hudud qo‘shilgan. Ma’lumotlar 40 mingdan ortiq doimiy havo monitoring stansiyalari va past narxli sensorlardan to‘plangan. PM2,5 konsentratsiyasi JSST tavsiya qilgan yillik PM2,5 me’yori – 5 mkg/m3 ga tayanib hisoblangan. Hisobot IQAir platformasining real vaqtdagi onlayn monitoring ma’lumotlarini o‘z ichiga oladi.
