Qoʻshimcha funksionallar
-
Tungi ko‘rinish
Tadqiqotchilar guruch ilk bor qayerda yetishtirilganini aniqlashdi
Foto: Getty Images
Insonlar guruchni taxminan 9400 yil avval yetishtira boshlashgan. Buni xitoylik olimlar mamlakat janubidagi Chjetszyan viloyatida olib borilgan qazilma ishlarida aniqlashdi. Ular bu yerda ekilgan sholining qadimgi namunalarini topishgan. Topilma haqida batafsil ma'lumot Proceedings of the National Academy of Sciences jurnalida e'lon qilindi.
Ishlar arxeologlar bundan avval ham qadimiy artefaktlarni, masalan loydan yasalgan buyumlarni topishgan hududlarda olib borildi. U yerda tadqiqotchilar bir necha yomon darajada saqlanib qolingan sholi poyasi va juda katta hajmdagi fitolitlar – ba'zi bir o‘simliklar zararkunandalardan himoya maqsadida ishlatuvchi kremniy zarralarini aniqlashdi. Fitolitlarning deyarli barchasi bukilgan holda bo‘lgan, bu esa “mahalliylashtirilgan” sholiga xosdir. Sholining yoshi fitolitlarni tahlil qilish yordamida aniqlandi.
Hozircha bu kishilarning guruch yetishtirganiga eng qadimiy dalildir. Xitoyning aynan shu hududida insonlar birinchi bor guruch yetishtirgan bo‘lishi ham mumkin.
Mavzuga oid
21:26 / 07.02.2026
Eng ko‘p guruch iste’mol qiladigan mamlakatlar ma’lum qilindi
22:37 / 02.02.2026
Xitoy ketma-ket 16 yildan buyon dunyodagi eng yirik kemasoz davlat maqomini saqlab turibdi
20:40 / 02.02.2026
Xitoyda Birma mafiyasining yana to‘rt a’zosi qatl etildi
23:40 / 30.01.2026