Давосдаги тақдимот: Ўзбекистон ҳам расман Тинчлик кенгашига қўшилди

Доналд Трамп Давосдаги Жаҳон иқтисодий форумида ўзининг Тинчлик кенгашини тақдимот қилди. Шу билан бирга бу кенгашга қўшилишни истаган дунёнинг 19 давлатидан президент, бош вазир ва расмийлар ҳужжатга имзо чекишди. Уларнинг ичида Ўзбекистон президенти Шавкат Мирзиёев ҳам бор.

Давосдаги дипломатик тадбир 1 соатча давом этди, таклиф қилинганлар залга чиқди ва Трампни кутиб олди. Сўзга чиққан АҚШ президенти эса ўзининг 1 йиллигида янги Тинчлик кенгашини тузаётганини яна бир марта эълон қилди. Бошқа чиқишлари сингари у ҳозиргача тугатган урушларига тўхталиб ўтди. 

Тадбир қатор нашрлар, шунингдек, Оқ уй расмий саҳифаларида жонли эфирда намойиш этилди. Кенгашнинг тузилишига Ғазони тиклаш ташаббуси асос бўлган бўлса-да, Трампнинг жамоаси бунинг кўламини кенгроқ режалаганга ўхшайди. 

Кенгаш иши Фаластиндан четга ҳам чиқади, кенгроқ маконни эгаллайди, деб ёзди Al-Jazeera нашри очилиш маросими ҳақидаги хабарида. 

CNN’нинг ёзишича, Трампнинг тадбирига 20 та ҳам давлат раҳбари йиғилмади. Лекин АҚШ президенти ҳозиргача БМТни тинимсиз танқид қилса-да, кенгаш ишида ташкилот билан ҳамкорлик қилинишини айтди. 

Урушлардан вайрон бўлган Ғазони тиклаш ҳақида гапирганда эса ҳудудни “гўзал мулк” дея таърифлади. 

Трампнинг нутқидан кейин кенгашга қўшилиш борасида ҳужжат имзоланди. Аргентина, Баҳрайн, Арманистон, Озарбойжон, Венгрия, Саудия Арабистони, БАА, Туркия, Мўғулистон, Покистон ва бошқа давлатлардан расмийлар, Ўзбекистон ва Қозоғистон президентлари имзоловчилар қаторида. Трамп ҳар бир давлатдан келганлар билан имзолаш пайтида қисқа-қисқа суҳбат ҳам қилди. 

CNN’нинг ёзишича, саҳнадаги 19 расмий ичида АҚШнинг коллектив ғарбдан доимий иттифоқчиларидан ҳеч ким йўқ эди. Ҳужжатлар имзоланиши билан ушбу давлатлар расман кенгаш аъзоси бўлди, Оқ уй матбуот котиби Керолайн Левитт эса энди кенгаш расман халқаро тузилма эканини эълон қилди. 

Моҳиятан бу тузилма БМТга муқобил бўлмоқда. Кенгашга Трампнинг ўзи раислик қилади ва унга умрбод аъзолик учун мамлакатларга бир миллиард доллардан маблағ ажратиш таклиф қилинмоқда. Тинчлик кенгашига аъзо бўлиш учун 60 га яқин давлат, жумладан, Россия, Беларус ва Украинага ҳам таклифлар жўнатилган. 20 январ куни Александр Лукашенко Европада биринчи бўлиб Кенгашга аъзо бўлиш тўғрисидаги ҳужжатни имзолаганди. 

Шу билан бирга, Европанинг бир қатор давлатлари унга аъзо бўлишдан бош тортмоқда, бунга Россия ҳам таклиф этилгани сабаб бўлмоқда.

Владимир Путин Россия таклифнома олганини тасдиқлади ва Россия Ғазони бошқариш органи сифатида ташкил этилган Тинчлик кенгашига Россиянинг АҚШда блокланган активлари ҳисобидан 1 миллиард долларни топширишга тайёрлигини ҳам айтди.

Эслатиб ўтамиз, Давосда йиллик Жаҳон иқтисодий форуми бўлиб ўтмоқда. Унда дунёдан юзлаб сиёсатчи ва сиёсий қарорлар қабул қилувчилар жам бўлган. Форум АҚШнинг Гренландияга даъволари ва унинг иттифоқчиларига бу ёқмаётган бир даврда бўлиб ўтмоқда. Шунинг учун ҳам форумдаги асосий муҳокама мавзуларидан бири шу.

Давосдаги аҳоли Трампни муҳаббат билан қарши олгани йўқ, унга қарши қатор намойишлар ҳам бўлиб ўтмоқда. Трампнинг Давосда Европа етакчилари ва Украина президенти билан ҳам учрашуви режаланган. Макрон эса унга Давосдан кейин Парижда йиғилиш таклифини смс қилиб жўнатган эди. Трамп эса буни ҳаммага эълон қилиб юборди.