Bugungi kunda talay mamlakatlardagi umumiy ovqatlanish muassasalarida xo‘randalar va mehmonlarga yuqori darajada xizmat ko‘rsatish hamda noqulayliklarning oldini olish maqsadida “Dress-code” joriy qilinishi oddiy holga aylanib qolgan.
Xo‘sh, “Dress-code” nima degani?
Bu atama inglizcha bo‘lib, “Libos kodeksi” degan ma'noni bildiradi. Aniqrog‘i, muayyan tadbirlar, tashkilotlar va muassasalarga borganda kiyilishi qat'iy talab etiladigan liboslarni anglatadi.
Darvoqe, ba'zi tashkilotlarda muhim qarorlar qabul qilish (masalan, ish bo‘yicha muzokaralar olib borish) bilan bog‘liq tadbirlarni o‘tkazish jarayonida ishtirokchilar kiyimlariga katta e'tibor qaratiladi. Ofisda ishlovchi xodimlar kiyadigan liboslar ham ko‘pincha qat'iy belgilab qo‘yiladi.
“Dress-code” ma'lum bir tadbir uchun mo‘ljallangan kiyinish uslubini xarakterlovchi o‘z belgilari va qoidalariga ega. Odatda bu uslub tadbirga taklifnomada ko‘rsatiladi.
Sirasini aytganda, “Dress-code” amalda bo‘lgan joylarga siz xuddi to‘yga ketayotganday yasanib, zamonaviy xonim yoki zamonaviy janob bo‘lib borishingiz shart, aks holda, o‘sha muassasalarga kirishingiz amri mahol.
So‘nggi paytlarda bu yanglig‘ tartib-qoidalarni qo‘llash bizning yurtimizda ham urf bo‘lmoqda. Albatta, u milliy qonunchiligimizga zid kelmasligi, iste'molchilar huquqlarini poymol etmasligi, hamma uchun barobar bo‘lishi zarur. Amalda esa, ba'zan teskarisi bo‘layapti. Mana, bir misol.
Yaqinda qo‘mitaga Toshkent shahrida istiqomat qiluvchi fuqaro D.Ro‘zmetov poytaxtimizdagi mashhur “ILK BIZNES” mas'uliyati cheklangan jamiyatiga qarashli “Marmaris” restoranida ro‘y bergan “Dress-code” bilan bog‘liq voqea to‘g‘risida xabar yo‘lladi. Ta'kidlashicha, uning o‘rtoqlari “Marmaris” restoranida ovqatlanish uchun oldindan buyurtma berishadi. Belgilangan kuni soat 20.00 da do‘stlari restoranda jam bo‘lib, xizmatchilardan bir necha xil taomlar (salat, ichimlik, suyuq va quyuq ovqatlar)ga keltirishlarini so‘rashadi.
Keyinroq D.Ro‘zmetov restoranga kirib kelgan vaqtda esa egnida asosan golf va tennis o‘ynaganda kiyiladigan kalta yengli va yoqali (polo) sport kiyimi, oyog‘ida esa krasovka bor edi. Restoranning qo‘riqlash xizmati xodimlari va menejyeri uni to‘xtatib, restoran ichki qoidalariga ko‘ra, unga sport kiyimida kirish mumkin emasligini aytishadi. Xuddi shu lahza D.Ro‘zmetov restoranda bu talabga rioya qilmagan holda yurgan xo‘randalarni ko‘rib qoladi-yu, “U holda, anavi kishilarni nega kiritdingiz?” deb so‘raydi. Evaziga “Xorijlik mehmon bo‘lgani uchun ularga mumkin”
