Dunyodagi vaziyat: Xitoyda yana kasallik avj oldi, Braziliya «Sputnik» uçun şartnomani bekor qildi
|05:05 / 31.07.202152 36410 min
Xitoyda - yangi, hozirça keng bölmagan kölamda kasallaniş avj oldi, bunga sabab bölgan virus ştammi Rossiyadan kelgani taxmin qilinmoqda; Braziliya «Sputnik V» yetkazib beriş böyiça şartnomani bekor qildi; Avstraliya çegaralari keyingi yilgaça oçilmaydi.
Foto: Getty ImagesFoto: Getty Images
Pandemiya boşidan buyon rasmiy statistika böyiça zararlanganlar soni 197 mln kişidan oşgan, 4,2 mln kişi kasallik qurboniga aylangan. Hozirça Yer şari aholisining 14,4 foizi töliq emlangan.
Xitoyda yangi öçoq - Uhan davridan buyon eng yomon vaziyat
Xitoyda kasallik yana keng tarqala boşladi: dastlab töqqiz million kişi yaşaydigan Nankinda virus aniqlangaç, tez orada beşta provinsiya va Pekinda ham kasallik avj oldi. Rasmiylar virus samolyot orqali Rossiyadan kirib kelganini tusmol qilişmoqda.
Hozirça kasallanganlar soni 200 nafar atrofida, ammo hukumat naşrlari buni 2019 yil Uhanda epidemiya tarqalişidan keyingi eng jiddiy vaziyat sifatida baholaşmoqda.
Mahalliy rasmiylar yangi öçoq paydo bölişini «Delta» ştammi mamlakatga kirib kelişi bilan boğlaşmoqda, uning Nankindagi ilk taşuvçisi samolyot bortida işlagan farroş bölib,u 10 iyul kuni Rossiyadan uçib kelgan.
Nankin aeroporti 11 avgustga qadar yopilgan; hukumat şaharning 9,3 millionlik aholisini va şaharga keluvçilarni yoppasiga test qiliş kampaniyasini boşlagan. Boşqa hududlardagi test qiliş işlari şuni körsatmoqdaki, «Delta» yana 13 şaharga, şu jumladan poytaxt Pekinga ham yetib borgan.
Şu bilan birga, Global Times gazetasi bilan suhbatlaşgan ekspertlar kasallik avj olişi ilk bosqiçdayoq aniqlangani va virus keng tarqalib ketişining oldini oliş mumkinligini aytişmoqda.
Şu vaqtgaça xitoylik rasmiylar, ularning özlari bergan statistikaga köra, virusni muvaffaqiyat bilan jilovlab kelişayotgandi, bir neça holatlar aniqlangan kiçik öçoqlar darhol qat'iy karantinga olinib, hududlar çegaralari yopilişi samara berayotgandi.
Braziliya «Sputnik»dan voz keçdi - bu vaqtinça bölişi ham mumkin
Rossiyaning «Sputnik V» vaksinasining sertifikatsiyasi keçikişi munosabati bilan Braziliya uşbu vaksinaning 10 mln dozasi uçun şartnomani bekor qilmoqçi: Rossiyaliklarning Braziliyadagi hamkor kompaniyasi vaksina haqidagi kerakli ma'lumotlarni taqdim etmagan.
Mavzuga oid
Payşanba kuni Braziliya soğliqni saqlaş vaziri Marselu Keyroga «Sputnik» yetkazib beriş böyiça mart oyida imzolangan şartnoma bekor qilinişi, bunga Braziliyadagi Anvisa regulyatori rossiyaliklar vaksinasini öz vaqtida sertifikatlaştirmagani sabab bölişini ma'lum qildi.
«Sputnik» tarğiboti bilan şuğullanuvçi Rossiya töğridan töğri investitsiyalar fondi Uniao Quimica farmatsevtika kompaniyasi bilan vaksinalar yetkazib beriş hamda uni joyida işlab çiqariş böyiça şartnoma imzolagandi. Yetkazib beriş hamda işlab çiqariş uçun sertifikatsiya talab etiladi, ammo regulyatordagilar kompaniya buning uçun vaksina haqidagi kerakli ma'lumotlarni taqdim etmaganini ma'lum qilgan.
Soğliqni saqlaş vazirining sözlariga köra, «Sputnik» rasman tasdiqlangaçgina Braziliya uni sotib olişi mumkin, ungaça esa mamlakat aholisi boşqa vaksinalar bilan emlanadi.
Reuters agentligi Rossiya fondidan va UniaoQuimica kompaniyasidan vaziyatni izohlaşni söragan, ammo hozirça javob ololmagan.
Yaponiya - Favqulodda holat hududi kengaymoqda
Yaponiyada virus tarqalişi tempi ösişda davom etmoqda: sönggi bir kunda uşbu mamlakatda 10743 kişida kasallik qayd etilgan (bir kun oldin ham 10 mingdan köproq holat), boş vazir Yoşixide Suga yana tört prefekturada favqulodda holat e'lon qilgan.
Olimpiya öyinlari ötkazilayotgan Tokio atrofidagi hududlarda va mamlakat ğarbida joylaşgan Osaka megapolisida favqulodda holat rejimi joriy etilgan. Yaponiyada favqulodda holat rejimi şartlari u qadar murakkab emas, masalan, uyda ötiriş talab qilinmaydi: hukumat şunçaki işga bormaslikni tavsiya etadi.
Ança avvalroq favqulodda holat rejimi joriy etilgan Tokioning özida sönggi bir kunda 3300ta yangi kasallaniş holati qayd etilgan. Poytaxt şifoxonalaridagi oğir ahvoldagi kovid bemorlari uçun möljallangan koykalarning 60 foizi band.
Olimpiada iştirokçilari va taşkiliy işlar böyiça xodimlar orasida sönggi bir kunda 27 nafar yangi virus taşuvçi aniqlangan, bundaylar soni endi 200 kişidan oşadi. Öyinlar taşkilotçilari qat'iy karantin, muxlislar kiritilmasligi va total test qiliş musobaqani davom ettirişni ta'minlaşiga hamda virus «olimpiya qobiği»ni yorib öta olmasligiga işontirişgandi.
Avstraliya hali-beri oçilmaydi
Avstraliya boş vaziri Skott Morrison qit'a-mamlakat çegaralari aholining 80 foizdan ortiq qismi töliq emlab bölinmagunça oçilmasligini ma'lum qildi. Hozirça katta yoşli avstraliyaliklarning taxminan 18 foizi vaksinaning ikki dozasini ham qabul qilgan.
Morrison juma kungi çiqişida koronavirus ustidan ğalaba qozoniş böyiça reja haqida gapirdi. Uning hukumati tuzgan reja tört bosqiçni öz içiga oladi, boş vazirning sözlariga köra hozirda Avstraliya birinçi bosqiçda turibdi - bu lokdaunlar orqali virusga bosim ötkaziş va uni tiyib turiş bosqiçidir.
Avstraliya uçinçi bosqiçga borib öz çegaralarini oçiş xavfsiz deb hisoblaşi mumkin. Bu bosqiçda hukumat emlangan avstraliyaliklar istalgan mamlakatga uçişiga ruxsat beradi.
Boş vazir uçinçi bosqiç yangi yildan keyin boşlanişi mumkinligiga umid bildirgan.
Avstraliya şu vaqtgaça boşqa katta davlatlar orasida pandemiyani nisbatan yaxşi jilovlagan davlat böldi: 26 million kişiga jami kasallaniş holatlari 34 ming atrofida va mingga yaqin ölim. Bu - çegaralar tez va töliq yopilişi samarasi böldi.
Hozirda Avstraliya çegaralarini faqat özi kabi pandemiyaga qarşi muvaffaqiyatli kuraşgan Yangi Zelandiya uçun oçgan; ayni vaqtda bunday röyxatga Singapurni ham qöşiş böyiça muzokaralar ketmoqda.
Isroil uçinçi doza bilan emlaş kampaniyasini boşladi
Isroil dunyoda birinçi bölib aholini koronavirusga qarşi ommaviy qayta emlaşni boşladi.
Mamlakatda koronavirusga qarşi vaksinaning ikkinçi dozasini kamida beş oy avval olgan 60 yoşdan katta odamlar Pfizer / BioNTech vaksinasining uçinçi dozasi bilan qayta emlanadi.
Immunitetni kuçaytiruvçi inʼeksiyani juma kuni telekameralar qarşisida 60 yoşli prezident Isaak Hersog oldi.
Prezidentni Pfizer/BioNTech vaksinasi bilan emlaşdi. Bu jarayonda iştirok etgan boş vazir Naftali Bennet jurnalistlarga bergan intervyusida Isroil bu işda kaşşof ekanini aytib, uçinçi emlaş samarasi haqidagi ma'lumotlarni butun dunyo bilan bölişişini ma'lum qildi.
Bennetning sözlariga köra, aslida uçinçi doza bilan emlaş böyiça kampaniya rasman boşlanişidan oldin immuniteti pasaytirilgan ikki ming isroillik sinov jarayonida qatnaşgan va ularda hozirgaça nojöya ta'sirlar kuzatilmagan.
Isroil - vaksinatsiya böyiça dunyo yetakçilaridan biri bölib turibdi: 9,3 million kişidan 57 foizi ikki dozani ham qabul qilib bölgan. Rasmiylar qayta emlaş zaruratini mamlakatda «delta» («hindça») ştammning tarqalişi bilan izohladi. Bu ştamm tufayli Isroilda ham kasallaniş holatlari ortişi kuzatilgan: bir neça oy oldin kunlik holatlar bir neçta edi, hozir esa kuniga ikki mingdan ortiq holatlar qayd etilmoqda.
Öz navbatida Jahon soğliqni saqlaş taşkiloti uçinçi doza bilan qayta emlaşning samaradorligi va xavfsizligi borasida yetarliça tadqiqotlar ötkazilmagani uçun hali bunday emlaşni tavsiya etmayapti. Taşkilotdagilar buning örniga, rivojlangan davlatlar vaksinalarni kambağal davlatlar bilan bölişişi kerakligini, şu orqali koronavirusning qaytadan keng avj olişi va yangi ştammlar paydo bölişining oldini oliş mumkin bölişini ta'kidlagan.
Bayden emlanganlarni mukofotlaşga çaqirdi
AQŞ prezidenti Jo Bayden ştatlar rasmiylarini kovidga qarşi vaksina olganlarga 100 dollar miqdorida mukofot beriş, şuningdek, federal xizmatçilar uçun majburiy emlanişni joriy etişni taklif etdi.
AQŞda aholining qariyb yarmi töliq emlangan.
Mukofot uçun pullarni ştatlar pandemiyaga qarşi kuraş böyiça federal jamğarmadan olişlari mumkin - bu mablağ hajmi ikki trillion dollargaça yetadi. Bundan taşqari, Bayden xodimlari emlanişi uçun ularga dam oliş kunlari taqdim etgan kiçik va örta biznes vakillarining yöqotişlari qoplab berilişini va'da qilgan.
AQŞda federal xizmatçilarning soni ikki million atrofida - emlanmaganlar işdan böşatilmaydi, ammo ular har kuni test topşiriş va niqobda bölişga majbur bölişadi.
Jo Bayden bu çoralar «Delta» ştammi keng tarqalgani va «emlanganlar orasidagi pandemiya» bilan izohlanişini ma'lum qildi. Tibbiyot xodimlarining hisob-kitoblariga köra, AQŞda kovid qurbonlarining 99 foizi vaksina olmaganlar hissasiga töğri kelmoqda.
AQŞ Kasalliklar profilaktikasi va nazorati böyiça markazning payşanba kuni e'lon qilingan hisobotida «Delta» ştammi avvalgi ştammlarga qaraganda bir yarim barobar yuqumliroq ekani, uning yuqumlilik darajasi suvçeçakniki bilan bir xilligi qayd etilgan. Şu bilan birga, uşbu ştammdan ölim darajasi avvalgi ştammlarnikidan yuqori emas.
Dastlab Hindistonda qayd etilgan «Delta» ştammi hozirgaça dunyoning 132 mamlakatida qayd etilgan va hozirda dunyodagi yangi holatlarning aksar qismi şu ştamm bilan boğliqdir.
