«Xodimlarni xursand qiliş uçun işlaydigan alohida mutaxassislar bor» - Google’dagi özbeklar bilan suhbat
|18:14 / 27.10.202233 28210 min
Şu darajaga yetib keldikki, ba’zan hayotimizni «gugllaş»siz tasavvur ham qilolmaymiz. Nomdor kompaniyada özbeklar ham işlamoqda. Dasturçi-muhandis Nodir Nazarov va ma’lumotlar tahlilçisi Saidakbar Pardayev Kun.uz’ga Amerika va Google’dagi hayot, qanday işga kiriş mumkinligi, kompaniyadagi vazifalar va uning boşqa qiziq jihatlari haqida gapirib berişdi.
Qahramonlarimizdan biri Nodir Nazarov 1987 yil Qaşqadaryo viloyatida tuğilgan. U Google Cloud Security’da dasturçi-muhandis sifatida işlab kelyapti. Bungaça «Ebay», «Oracle» kabi kompaniyalarda işlagan.
Yana bir qahramonimiz Saidakbar Pardayev esa Google’ning reklama guruhida ma’lumotlar tahlilçisi sifatida faoliyat yuritadi.
«Reklamalarning işonçliligiga javob beraman» — Saidakbar Pardayev
Amerikaga 2017 yilda kelganman. Google’da işlayotganimga 5 oydan oşdi. Google adds, ya’ni reklamalar xavfsizligini ta’minlaşga qaratilgan guruhda işlayman. Deylik, biror köylak «Nike» brendi ostida reklama qilinayotgan bölsa, öşa reklamani joylaşdan avval biz u kiyim haqiqatan şu kompaniyaga tegişli yoki yöqligini aniqlaymiz, ya’ni reklamaning xavfsizligiga javob beramiz.
şaxsiy arxivdan Saidakbar Pardayev
«Google’da resurslarni boşqariş ustida işlayman» — Nodir Nazarov
Asosiy vazifamiz foydalanuvçilarning ma’lumotlari, ya’ni resurslarni kim boşqara olişi ustida işlaş. Masalan, Google docs, Google sheets kabi dasturlar bor — kirganingizda login, parol söraydi yoki siz yaratgan biror hujjatni boşqalar bilan bölişasiz, siz xohlagan odam uni körib, özgartira olişi mumkin. Şu kabi bir neçta amaliyotni boşqaramiz.
şaxsiy arxivdan Nodir Nazarov
«Silikon vodiysida guruh bilan işlaş juda muhim körsatkiç» — Saidakbar Pardayev
«Uber»dan taklif tuşgaç u yerda işlay boşlaganimdan keyin sanoatda işlatiladigan köp texnikalar, texnologiyalarni boşqariş bilan birga boşqa guruhlar bilan qanday işlaş mumkinligini örganganman. Silikon vodiysida boşqa guruhlar bilan qanday işlaş eng zarur körsatkiç hisoblanadi. Çunki mutaxassis özi qançalik yaxşi işlamasin, boşqalar bilan işlay olmasa, qiynalib qoladi. 2,5 yil davomida «Uber» katta tajriba böldi, biroq unçalik ösiş bölmagani uçun boşqa işlarga topşirişni boşladim, 7–8 kompaniyada intervyu böldi, 4taça kompaniyadan taklif böldi. Google’ning imkoniyatlari yaxşi bölgani uçun şunda töxtaldim.
Mavzuga oid
«Google’gaça uzoq yölni bosib ötganman» — Nodir Nazarov
Google’gaça bölgan yölim uzoqroq bölgan. 2013 yil AQŞda birinçi işimni boşlagan bölsam, 2021 yil Google kompaniyasiga kirdim. Orada 8 yil bor — bu örtada katta kompaniyalarda işladim, ammo Google öz nomi bilan Google, işga kiriş jarayonlari ham farq qiladi. Boşida katta kompaniyalarga işga kiriş maşaqqatli işdek köringan, Silikon vodiysiga keliş uçun birinçi bölib «Ebay»ga işga kirganman.
Google kabi fan kompaniyalarga işga kirişdagi intervyu jarayoni boşqa kompaniyalardan farq qiladi — masalan, boşqa kiçikroq kompaniyalarga boradigan bölsangiz, oğzaki savol-javoblar böladi, kamdan kam hollarda yozma ravişda savollarga javob berasiz, lekin Google’dagi işga qabul qiliş juda murakkab. Buning uçun sizdan murakkab algoritmik bilimlar talab qilinadi, bundan taşqari guruh bilan işlaş, ziddiyatli holatlarda qanday yöl tutişingizni aniqlaş uçun turli intervyular böladi. Kompaniya va işga topşirayotgan guruhga siz qançalik mosligingizni tekşiriş uçun odatda texnik bölmagan savollar beriladi. Ya’ni, sizga ma’lum bir vaziyatda qanday yöl tutişingiz söraladi. Ba’zan juda noqulay savollar kelib qoladi (bu Google’da emas-u, Amazonʼga topşirganimda berilgan). Aytaylik, iş jarayonida qaysidir hamkasbingiz işini qilmasdan, öyin öynab yoki kino körib ötiribdi, şu vaziyatda qanaqa yöl tutgan bölar edingiz degan savol berilgan. Javob beriş qiyin bölgan, çunki aynan şu holatga avval işlagan joyimda duç kelganman, biroq uning öziga yoki boşliqqa heç narsa demaganman va şu sababli vijdonimga qarşi borib savolga javob bera olmaganman. Intervyuning algoritmik savollariga javob bergan taqdirimda ham texnik bölmagan savollarga javob berolmaganim uçun taklif ololmaganman. Ya’ni siz faqat özingizning işingizni yaxşi bajarişingiz emas, jamoa bölib boşqalarga yordam berişingiz ham muhim.
şaxsiy arxivdan Nodir Nazarov
«Jozibador rezyume juda muhim» — Saidakbar Pardayev
Google iş tajribasiga qaraydi. Undan ham oldin sizda yaxşi rezyume bölişi kerak. Qançalik köp tajribaga ega bölsa, qayerda öqigani va baholari ahamiyatga ega bölmaydi. Rezyumengiz yoqsa, sizga qönğiroq qilib suhbatga çaqiradi. Suhbatda qanday imkoniyatlarga ega ekaningizga amin bölgaç, intervyu taşkil qilinadi.
«Xodimlarni xursand qiliş haqida boş qotiradigan alohida mutaxassislar bor» — Nodir Nazarov
Köpçilik Google’da işlaşga intilişining asosiy sababi — undagi atmosfera. Iş va hayot muvozanatini saqlaşga yordam beradi. Yaqinda özim farzandli böldim va otalarga beriladigan 18 haftalik ta’til berişdi. Undan taşqari, kasal bölib qolsangiz yoki özingizni yomon his qilsangiz işga kelmasligingiz mumkin. Google’da maxsus soha vakillari bor: ular xodimlarni qanday xursand qiliş ustida işlaydi. Har bir binoda, qavatda kiçik oşxonada turli yeguliklar va içimliklar bor. Soğlom meva-sabzavotlar, tuxum-sut mahsulotlari olişga osonroq joylarga qöyilgan, maqsad — işçilar soğlom ovqatlarni olişi oson bölsin. Nosoğlom mahsulotlar, şakar va uglevodlarga boy yeguliklar oliş qiyin yoki noqulay bölgan joylarga yaşirilgan böladi, masalan, tortmalarda. Işonç bilan ayta olamanki, Google işlaş uçun atmosferasi zör bölgan kompaniyalardan biri.
Reklamalar juda katta yönaliş hisoblanadi. Faqat qidiruvdagi reklamalardan taşqari, Google boşqa platformalarga çiqadigan reklamalarni ham qabul qiladi, masalan YouTube’da çiqadigan video reklamalar va qaysidir saytlarda Google ads deb çiqadigan reklamalar.
Hamkorlik asosida reklama joylaştiriş uçun Google xaridorlar bilan şartnoma tuzadi. Şunga qaramasdan biz xohlamagan reklamalarni ham körib qolişimiz mumkin, ba’zan reklama qöyadigan xaridorlar biz topgunimizça qisqa muddatga reklamani joylaştirişga ulguradi. Biroq qisqa muddat bölsa ham u köpçilikda körinib qoladi, biz şu narsalarning oldini olişga harakat qilamiz. Bunday xaridorlar keyinçalik profil oçib reklama qöyişi taqiqlanadi, tizimdan çiqarib taşlanib, bloklanadi.
şaxsiy arxivdan Saidakbar Pardayev
«Boşida oylikni körib, katta pul berarkan deb öylaganman, ammo…» — Nodir Nazarov
Xodimning yillik daromadi 150 ming dollardan 1 million dollargaça bölişi mumkin. Albatta bu hammasi sizning iş joyingiz va qaysi ştatda yaşaşingizga boğliq. Men eng qimmat ştatda turaman, maoş ham şunga yaraşa böladi. Ammo mening lavozimimga teng darajadagi boşqa ştatlarda yaşaydigan dasturçilarning maoşi 15-20 foizga kamroq böladi. Bu narsani qiziqqanlarga doim aytganman, internetda qaysi joyda qaysi darajadagi işlarga qança maoş tölanişini oçiq körsatadigan saytlar bor. Özim bu ma’lumotlarni köpinça aytmayman.
Yillik daromadlarni aytganda bir narsani hisobga oliş kerak. 150-200 ming dollar atrofidagi raqamlar soliqlardan oldingi raqamlar. Soliqlar katta. 200 ming dollar yillik daromad bölsa, katta qismi oylik va qolgan qismi kompaniya aksiyalari va turli bonus körinişida beriladi, şuningdek, 35-40 foizgaça soliqlar olinadi. Birinçi oyliklarni körib katta pul berarkan, 12 oyga bölsa, şunça çiqarkan deb özimça hisob-kitob qilganman. Yöq, işga kirib körganmanki, bu raqamlar ança pasayib ketarkan.
«Özbekistonda ma’lumotlar tahlili sohasini rivojlantirmoqçiman» — Saidakbar Pardayev
Amerikaga kelişdan oldin, elçixonada savol berişgan: borişingdan maqsad nima, qaytib kelganingda nima qilmoqçisan? Özimni yönalişimni Özbekistonda ham rivojlantirmoqçiman deganman. Ma’lumotlar tahlili, ma’lumotlarni qayta işlaş, ulardan töğri xulosalar çiqariş böyiça böyiça kompaniya oçib Özbekistonda ham bu yönalişni rivojlantirmoqçiman degan edim, haligaça ham öşa ğoyam bor. Bu sohani rivojlantirib köproq mutaxassislar yetiştirib çiqariş niyatim bor. Data science qanaqadir qaror qabul qilmoqçi bölsangiz, kiçik kompaniya miqyosida ham, butun davlat miqyosida ham töliq ma’lumotga ega bölgandan keyin töğri qaror qabul qilişga yordam beradi.
şaxsiy arxivdan Saidakbar Pardayev
«Özbekistonda katta loyiha boşlayapmiz» — Nodir Nazarov
Hozirça oçiqlay olmayman, ammo aniq rejalarim bor. Özbekistonga, vatandoşlarimga beradigan yordamim tajribamdan kelib çiqib yoş dasturçilarni tayyorlaş böladi. Töğri, hozir yoş dasturçilar juda köp, ammo asosiy muammo ularni iş bilan ta’minlaş. Hozir Özbekistondagi dasturçilar bilan iş olib boryapman: yoş dasturçilarga sohani örgatiş, savollariga javob beriş, ularni işga joylaştiriş uçun şunaqa bir platforma taşkil qilyapmiz. Özim yoqtirgan iş — örgatiş, ta’lim berişni vatanga qaytganimda davom ettiriş niyatim bor.
Madina Oçilova suhbatlaşdi.
Tasvirçi va montaj ustasi: Ğiyos Safarov.
