Osmono‘par binolar poygasi: dunyodagi eng baland 20 ta inshoot 

2026 yil aprel holatiga ko‘ra dunyodagi eng baland 20 ta bino haqidagi ma’lumotlar Council on Vertical Urbanism asosida tayyorlangan. Balandlikni hisoblashda shpil kabi arxitekturaviy elementlar inobatga olingan, ammo antenna va bayroq ustuni kabi o‘zgartirilishi mumkin bo‘lgan konstruksiyalar hisobga kiritilmagan.

Burj-Xalifa 2010 yildan buyon dunyodagi eng baland bino maqomini saqlab kelmoqda va hozir ham katta farq bilan peshqadam. Balandligi 828 metr bo‘lgan ushbu minora Kuala-Lumpurda joylashgan, ikkinchi o‘rinni egallagan Merdeka 118 binosidan qariyb 150 metr baland. Bu esa, yangi o‘ta baland osmono‘par binolar paydo bo‘layotganiga qaramay, uning hamon ustunligini ko‘rsatadi.

Burj-Xalifa Yaqin Sharqdagi yagona ulkan inshoot emas. Saudiya Arabistonining Makka shahrida joylashgan Makkah Royal Clock Tower minorasi 601 metrga yetadi va dunyoda to‘rtinchi o‘rinni egallaydi.

Bundan tashqari, Saudiya Arabistoni Burj-Xalifani reyting cho‘qqisidan tushirishni maqsad qilgan. 2013 yildan buyon Jidda port shahrida Jeddah Tower qurilishi olib borilmoqda va uni 2028 yil boshida ochish rejalashtirilgan. Balandligi taxminan bir kilometr bo‘lishi kutilgan ushbu inshoot qurib bitkazilgach, sayyoradagi eng baland bino bo‘ladi.

Osiyo bir necha o‘n yildan buyon jahon “osmono‘par binolar poygasi”da yetakchilik qilib kelmoqda. Burilish nuqtasi 1998 yilda yuz bergan, o‘shanda Kuala-Lumpurdagi Petronas Twin Towers (452 metr) Chikagodagi Sears Tower'dan o‘zib ketib, eng baland bino unvonini Osiyoga olib o‘tgan edi.

Shundan beri Malayziyada yanada baland binolar paydo bo‘ldi, ularga mintaqaning boshqa davlatlari — Janubiy Koreya, Tayvan va Vetnam osmono‘par binolari ham qo‘shildi. Ammo bu borada hech kim Xitoy bilan tenglasha olmaydi: bugungi kunda Xitoyda keyingi o‘n bir davlatning jamiga qaraganda ham ko‘proq osmono‘par binolar mavjud. Hongkongdagi International Commerce Centre (484 metr)ni ham qo‘shganda, birinchi yigirmatalikdagi binolarning qariyb yarmi aynan Xitoyda joylashgan.

2015 yilda qurilgan Shanghai Tower (632 metr) Xitoydagi eng baland bino bo‘lib, dunyoda uchinchi o‘rinni egallaydi. 2021 yildan beri unda dunyodagi eng baland yer usti lyuks mehmonxonasi — J Hotel Shanghai Tower faoliyat yuritmoqda.

Dunyodagi eng baland 20 ta binodan faqat uchtasi Osiyodan tashqarida joylashgan: ikkitasi — Nyu-Yorkda, bittasi esa — Sankt-Peterburgda.

One World Trade Center minorasi, 2001 yil 11 sentabr teraktlari bilan bog‘liqligi tufayli “Ozodlik minorasi” nomi bilan ham tanilgan, 1776 fut (541 metr) balandlikka ega. Bu raqam AQSh Mustaqillik deklaratsiyasi qabul qilingan yilga ramziy ishoradir. U G‘arbiy yarimshardagi eng baland bino hisoblanadi. Shuningdek, Nyu-Yorkda Central Park Tower ham joylashgan bo‘lib, u dunyodagi eng baland turar joy osmono‘par binosidir (472 metr).

Sankt-Peterburgdagi Laxta markazi esa 462 metr balandlik bilan Yevropadagi eng baland bino bo‘lib qolmoqda.