Ko‘pchilikning fikricha, bugungi kunda muhojirlar yetkazib berish bo‘yicha O‘zbekiston eng yetakchi davlatlardan biriga aylanib qolgan. Aslida ham shundaymi? Umuman, dunyoda qancha odam muhojirga aylangan va ular qaysi davlatlardan qaysi davlatlarga ko‘chishgan? Quyida shu savollarga javob topishga harakat qilamiz.
To‘g‘ri, so‘nggi yillarda millionlab yurtdoshlarimiz xorijda yashab ishlashmoqda. Ammo juda ko‘pchilik chetga chiqib ketganini his qilsakda, O‘zbekiston muhojirlar soni (emigratsiya) bo‘yicha ham, bizga keluvchilar (immigratsiya) borasida ham kuchli o‘nlikka kirmaydi. O‘zbekistonlik muhojirlar, xususan mehnat muhojirlari asosan 5 yo‘nalish – Rossiya, Qozog‘iston, Turkiya, Janubiy Koreya va AQShga yo‘l oladi.
Xorijdagi o‘zbekistonliklar tomonidan jo‘natilayotgan mablag‘ bo‘yicha reytingda davlatlar joylashuvi sal o‘zgaradi: Rossiya (77 foiz), Qozog‘iston (6 foiz), AQSh, Turkiya (4 foizdan), Janubiy Koreya (2 foiz).
O‘zbekistonga aynan ishlash maqsadida keluvchilar deyarli yo‘q, mamlakatimiz hozircha mehnat muhojirlarini jalb qiluvchi davlatlar qatoriga kirmagan.
Ma'lumot uchun: Asrimizga kelib migratsiya yangi bosqichga chiqdi. Oldin yuz ming yoki millionlarni qamragan bu ijtimoiy jarayon bugungi kunga kelib yuzlab million insonlar hayotiga daxldor bo‘lib qoldi. Ayni paytda dunyo bo‘ylab deyarli 260 million nafardan ortiq muhojirlar bor. Ularning 165 million nafardan ortig‘i mehnat muhojirlari bo‘lib, 96 millioni erkaklar, 68 millioni ayollardan iborat. BMT ma'lumotlariga qaraganda, ularning soni 2000 yilga nisbatan 49 foizga ortgan.
Mehnat migratsiyasi – mehnatga layoqatli insonlarning yuqori daromadli ish ilinjida bir davlat ichida yoki davlatlararo (o‘zi tug‘ilgan davlatdan tashqariga) ko‘chishi va bir yildan ortiq muddat bo‘lishidir. Bu kuchli iqtisodiy omil bo‘lib, bir tarafdan ishchilarga bo‘lgan talabni qondirsa, ikkinchi tarafdan ishsizlik muammosi og‘ir bo‘lgan hududlardagi taranglikni yumshatishga xizmat qiladi.
Biror davlatga migratsiya oqimining ko‘payish sabablari oddiy va tushunarli:
