Nega Afrikaning ayrim mamlakatlarida vaksinalar çiqindiga taşlanmoqda?

Qolgan vaksinalarning taqdiri esa noma'lumligiça qolmoqda.

Nima uçun emlaş keçiktirildi?

JSSTning Afrikadagi mutaxassisi Fiona Atuxebve qit'adagi mamlakatlarning aksar qismi vaksinalarni yetarli darajada tayyorgarlik körmay turib qabul qilib olgani, bu esa öz navbatida emlaş jarayonini sekinlaştirganini ta'kidladi.

Boşqa tomondan, ayrim mamlakatlarda uşbu jarayonlarga moliyaviy muammolar ham salbiy ta'sir ötkazdi.

Afrika kasalliklarni nazorat qiliş va oldini oliş markazi (Africa CDC) vakili Jon Nkengasong soğliqni saqlaş tizimi xodimlarining sonini köpaytiriş va ularni virusdan himoya vositalari bilan ta'minlaşga çaqirdi.

«Afrika qit'asi qanday qilib emlaşni biladi, çunki bu qit'adagi ba'zi mamlakatlarda boşqa kasalliklarga qarşi emlaş işlari olib borilmoqda. Muhim bölgan masala şu: siz emlaş qamrovini qanday kengaytirasiz va bu jarayonni qanday tezlaştirasiz?» dedi Nkengasong. 

Kongo Demokratik Respublikasida nafaqat soğliqni saqlaş tizimining yomonligi, balki transport tarmoğining kuçsizligi ham vaksinalarni mamlakatning turli qismlariga yetkazilişiga tösiq bölmoqda.

Kongo hukumati xavfsizlik böyiça xavotirlari sabab mart oyi örtalarida Oxford-AstraZeneca vaksinalarining qöllanişini töxtatişi, 19 apreldan emlaşni davom ettirişi ham vaziyatni yanada murakkablaştirdi.

Afrika davlatlari vaksinalarning yaroqlilik muddati tugaşiga yaqin qolganda yoki yaroqlilik muddati ötib ketganda bu haqda JSSTga yoki Africa CDC taşkilotlaridan biriga xabar berişlari şart.

Vaksinaga şubha bilan qaralişi ham jarayonga ta'sir qildimi?

Afrika mamlakatlaridagi ba'zi ekspertlar va siyosatçilarning ta'kidlaşiça, vaksinalarning xavfsizligi va samaradorligiga jamoatçilik tomonidan şubha bilan qaralayotgani ham emlaş jarayonini sekinlaştirmoqda.

Serra-Leone soğliqni saqlaş vaziri Ostin Dembining aytişiça, ular öz mamlakatida odamlarni emlaş jarayoniga jalb qiliş va ularni köndiriş masalasida qiyinçilikka duç kelişmoqda.

Malavilik virusolog Gama Bandau qabul qilib olingan barça vaksinalardan foydalana olinmayotganiga vaksinalarga bölgan işonçning kamligi ham ta'sir qilyapti, degan fikrda.

Janubiy Afrikada qon ivişi kabi nojöya ta'sirlar kuzatilgani sababli bir muddat işonçlilik darajasi muhokama qilingan AstraZeneca vaksinalaridan foydalanişni töxtatiş töğrisida qaror qabul qilingani ham vaksinalarga nisbatan şubhalarni yanada kuçaytirdi.

Bandauning sözlariga köra, Janubiy Afrika rasmiylari ikkilanişga barham beriş uçun «qöllaridan kelganiça harakat qilişgan», ammo jamoatçilikdan kutilgan javob olinmagan.

Covid-19 vaksinalari haqidagi fikrlarni örganiş maqsadida 15 mamlakatda Africa CDC tomonidan ötkazilgan sörovnoma natijalariga köra, qit'ada yaşovçilarning aksariyat qismi vaksinalarning xavfsizligidan xavotirda ekanini bildirgan.

Sörov natijalariga köra, respondentlarning örtaça 20 foizi emlanmasligini aytgan. Uşbu körsatkiç Efiopiya, Niger va Tunisda 10 foizdan kam, Kongo Demokratik Respublikasida esa 41 foizni taşkil etadi.