Qoʻshimcha funksionallar
-
Tungi ko‘rinish
Kuniga 8 soatdan kam uxlash tanaga qanday ta’sir ko‘rsatadi?
Uyqu – shunchaki hordiq emas, tananing tiklanishi, miyadagi axborotlar qayta ishlanishi va ichki organlarning me’yorida faoliyat yuritishi uchun zarur jarayondir.
Foto: iStock
Olimlar kattalar uchun kuniga o‘rtacha 7–9 soat uyquni tavsiya etadi. Ammo ko‘pchilik ish, o‘qish yoki turmush tarzi sabab yetarlicha uxlashga vaqt ajratmaydi. Natijada organizmda asta-sekin jiddiy muammolar yuzaga keladi.
Avvalo, miya faoliyati izdan chiqadi: diqqat susayadi, xotira zaiflashadi, qaror qabul qilish qobiliyati sekinlashadi.
Uyqu yetishmasligi yurak-qon tomir tizimiga ham jiddiy zarar yetkazadi. Qon bosimi oshishi, yurak urish ritmining buzilishi va insult xavfining ortishi shular jumlasidandir. Bundan tashqari, uyqusizlik gormonal muvozanatni ham buzadi. Stress gormoni – kortizol miqdori oshib ketadi, insulin sezgirligi kamayadi, natijada 2-tur diabet xavfi kuchayadi.
Shuningdek, leptin va grelin kabi ishtaha gormonlari muvozanati o‘zgarib, odam ko‘proq ovqatlana boshlaydi, bu esa semirishga olib keladi. Immun tizim ham zaiflashadi: organizm virus va bakteriyalarga qarshi sustlashadi, gripp va shamollash kabi kasalliklar tez-tez takrorlanadi.
Eng e’tiborlisi, uyqu yetishmasligi tashqi ko‘rinishda ham namoyon bo‘ladi: teri rangparlashadi, ajinlar ko‘payadi, odam o‘zini doimiy charchagan va toliqqan his qiladi.
Yetarlicha uyquni o‘ziga ravo ko‘rmagan inson faqat vaqtinchalik charchoqqa emas, butun organizmga sekin-asta zarar yetkazadigan xavfli jarayonga yo‘l ochib bergan bo‘ladi.
Mavzuga oid
18:17 / 16.03.2026
Xitoy olimlari o‘ta yuqori aniqlikdagi soatni yaratdi
17:37 / 30.09.2025
Nima uchun taomni uxlashdan 4 soat avval yeyish kerak?
21:46 / 19.09.2025
To‘yib uxlamaslik 172 ta xastalikni keltirib chiqarishi mumkin – tadqiqot
13:13 / 02.08.2025