2001 йилнинг 11 сентябрида юз берган даҳшатли террор ҳужумларининг қурбонлари хотирасини ёдга олиш маросимида навбатдаги президентлик сайловлари асосий номзодларидан бири Ҳиллари Клинтон ҳушини йўқотгани боис йиқилиб тушди. Қайд этиш керакки, аслида 68-ёшли Клинтон хонимнинг соғлиғи билан боғлиқ миш-мишлар анча олдин пайдо бўлганди.
Унинг тарафдорлари эса, бунга унчалик ҳам аҳамият қаратишмади. Бироқ, якшанба кунги ҳодиса кўпчиликни сергак торттирди. Эндиликда демократик партия вакиллари “Нима учун Клинтонга сайловларда қатнашиш учун рухсат берилди?”, “Нима учун унинг касаллиги очиқ айтилмади?” каби ўринсиз саволларга жавоб топишга мажбур бўладиганга ўхшайди.
Айни дамда АҚШда президентлика номзодларнинг саломатлиги билан боғлиқ масала биринчи ўринга чиқди. Шуни таъкидлаш керакки, АҚШ тарихида президент ва президентликка номзодларнинг соғлиғи билан боғлиқ масала бир неча бор долзарб сиёсий муаммолардан бирига айланган эди. Энг демократик мамлакат сифатида талқин қилинадиган АҚШда ҳам айрим холларда сиёсий арбобларнинг соғлиғи жамоатчиликдан сир тутилган.
1919 йилнинг октябрь ойида АҚШ Миллатлар Лигасига аъзо бўлиб кириши билан боғлиқ кампания авж олган бир вақтда президент Вудро Вильсон оғир инсультни бошидан кечиради ва амалда ишлаш қобилиятини йўқотади. Бироқ, ҳукумат аъзоларидан ҳеч кимга президент вазифасини бажариш юклатилмади. Бунинг самараси натижасида Вильсон ваколати тугангунга қадар, яъни 1921 йилгача президент вазифасини бажариб турди. Кейинчалик, тўғрироғи, 1967 йилда АҚШ Конгресси Конституцияга 25-тузатишни киритди. Бу тузатишга кўра, давлат раҳбари ўз вазифасини бажара олмаган тақдирда, унинг ваколатларини вице-президент бажариб турадиган бўлди.
1921 йилда 39 ёшли Франклин Делано Рузвельт шол (полиомиелит) касаллигига чалинади ва ногиронлар креслосига ўтириб қолади. Аммо шунга қарамай сиёсатчи касаллигини оммадан сир тутишга уринади ва ёрдамчиси ёки фарзандларидан бирининг кўмагида жамоатчиликка оёқда турган холда кўринишга уринади. 1944 йилда Рузвельтга атеросклероз, қон босими кўтарилиши, стенокардия ва юрак хасталиги ташхиси қўйилади. Ўша йили бўлиб ўтган сайлов кампанияси даврида президентнинг саломатлиги билан боғлиқ миш-мишлар инкор қилинди, Рузвельтнинг ўзи эса матбуотга босим ўтказишга уринди. 1945 йилнинг 12 апрелида президент бош оғриғидан шикоят қилиб, ҳушини йўқотди. У ўша куни бош мияга қон қуйилиши туфайли вафот этди.
АҚШнинг 34-президенти Дуайт Дэвид Эйзенҳауэр ҳам ўзининг ҳукмдорлиги йилларида бир неча бор соғлиқ масаласида муаммолар билан тўқнаш келди. 1955 йилнинг ўзида у олти ҳафта мобайнида юрак хуружи туфайли шифохонада даволанди. Бир йилдан кейин эса, ошқозон ичак шамоллаши туфайли жарроҳлик амалиётини бошидан ўтказди. 1957 йил сўнггида Эйзенхауэр инсультни бошидан кечиргани боис маълум вақт тилдан қолди. Шунга қарамай 1961 йилга қадар президент вазифасида қолаверди.
