Бу мақолани ёзиш хаёлимга бугун ёки кеча келгани йўқ. Аммо эрта тонгда ижтимоий тармоқда муҳрланган пост, миямда анчадан буён ғужғон ўйнаётган фикрларни қоғозга туширишга мажбур қилди.
Бошқа миллатларни билмадим-у, аммо эгаллаган мансабидан фойдаланиш ҳисси ўзбекнинг қон-қонига сингиб кетганлиги аниқ. Қоровул бўлади, фаррошми ёки директор хуллас ҳаммаси қулай шароитдан фойдаланиб қолишга, керак нокерак бўлса-да, ниманидир ундиришга интилади. Оқибатда бир-икки инсоннинг ҳакалак отган нафси сабаб, бошқа муаммолар юзага келади, одамлар улардан эмас, балки юртдаги шароитдан нолишади, хуржунини елкасига осиб сусамбил умидида хорижга отланишади. Ҳа, ишонаверинг, катта муаммоларнинг илдизи ҳар доим кичикларига бориб тақалади.
Яқин танишларимдан бирининг турмуш ўртоғи 4 йил аввал Сирдарёда қурилган катта қурилиш объектида ҳайдовчи бўлиб ишлади. Маошидан нолимасди, ҳафтада бир марта оиласидан хабар олиб, яна Сирдарё сари отланарди. Бир кун аёли гап орасида “Сизга брезент қўлқоплар керакмасми?” деб сўраб қолди. "Ҳа" деганимдан кейин уйидан 10кг.лик катта халтада тўла брезент қўлқопларини олиб чиқди.
- Ўҳҳў, шунча қўлқопни қаердан олдингиз? Жуда кўп-ку, - дедим қўлимга тутган халтани аранг кўтариб.
- Хўжайиним қурилишда ишлаяпти, ҳар келганда машинанинг орқасини тўлдириб келади. Кеча 2 қоп қўлқоп, цемент, яна алланималар олиб келди. Нима қиламан шунча қўлқопни десам қўни-қўшниларга тарқат, деди. Ҳовли-кўчани супурганда ишлатарсиз, қўлингизни қадоқ қилмайди, - деди.
Ноилож раҳмат деганча брезент қўлқопларни олдим, мана орадан 4 йил ўтган бўлса ҳам халтанинг таги кўринмаяпти.
Бу бир ҳайдовчининг орттирганлари ҳақида қисқача маълумот эди. Қолганлар ҳам ундан камини ўмармагандир, катталар-ку, “ўлжа”ни майда-чуйда қилиб олишмайди, улар катта-катта еб ўрганишгани аниқ. Ана энди сифатсиз топширилаётган уйлар, бир қиш, ёз кўрмай оҳори тўкилаётган бинолар қаердан пайдо бўлаётгани ҳақида мулоҳаза юритиб кўраверинг.
Яқинда суҳбат орасида ҳамкасбларимдан бири 80га яқинлашиб қолган қайнонасининг набирасига қилган маслаҳати ҳақида кулиб гапириб қолди:
- Жиянларимиздан бири ёнғоқ, бодом ва кунгабоқар пистасини қадоқлайдиган кичик цехларнинг бирига ишга кирганди. Қайнонам дастурхон атрофида хўп қизиқ гапни айтиб, набирасига насиҳат қилди. “Ҳозир писта-бодом жуда қиммат, ишдан қайтаётганда, чўнтагингга бир сиқимдан бўлса ҳам солиб олгин, меҳмон кутганда бозордан сотиб олмайсан. Бойларники камайиб қолмайди”, - деди.
