«Жаҳон бозорида нефть нархи арзонлади», «Brent туридаги нефть нархи кескин кўтарилди», «WTI нефтининг нархи ноль долларга тушди», «OPEC’га аъзо давлатлар нефть қазиб чиқариш ҳажмини камайтириш ҳақида бир тўхтамга кела олмади» каби гапларни кунора ўқиймиз ёки телевизордан эшитамиз.

Бугун дунё иқтисодиётини нефтсиз тасаввур қилиб бўлмайдиган замонда унинг захиралари, энг кўп қазиб олаётган ҳамда жаҳон бозорига чиқараётган давлатлар ҳақида қанчалик биламиз. Дунё энергетикаси учун энг муҳим хом ашё ҳисобланган, 2008 йил 1 баррели 147 долларгача қимматлаган, бугун эса -40 долларга тушиб кетган нефть нима ўзи? Қуйида шу ҳақда.

Нефтнинг ўзи нима?

Нефть углерод, водород ва яна бир неча ҳил кимёвий моддалардан ташкил топган суюқлик ҳисобланади.

Нефтнинг таркиби:

Углерод — 84 фоиз;

Водород — 14 фоиз;

Олтингугурт — 1-3 фоиз;

Азот — 1 фоиздан камроқ

Кислород — 1 фоиздан камроқ

Турли металлар — 1 фоиз (темир, никель, ванадий, мис, хром, кобальт, молибиден ва бошқа металлардан иборат).

Нефть нафақат ёқилғи, балки кимё саноатида яна кўплаб турдаги маҳсулотлар ишлаб чиқариш учун ишлатилади.

Дунёдаги энг чуқур нефть кони Россиянинг Сахалин ярим оролидаги чуқурлиги 12 345 метр бўлган «Одопту ОП-11» кони ҳисобланади. Ернинг юза қисмига яқин конларда ҳатто 200 метрдан ҳам нефть олинади, аммо бундай конлар жуда кам. Асосий конлар 1000 метрдан пастда жойлашган.

Нефть қазиб олиш тарихи

«Нефть» сўзи бизга руслар орқали кириб келган бўлса ҳам у форсча