АҚШда асосий фоиз ставкаси яна сезиларли даражада оширилди

АҚШ Федерал захира тизими (ФЗТ) 21 сентябр, чоршанба куни яна бир бор асосий фоиз ставкасини сезиларли даражада 0,75 фоиз пунктга оширди – ҳозир у 3,0 – 3,25 фоиз оралиғида.

Шу тариқа, АҚШ Марказий банки йиллик ҳисобда бироз пасайиб кетган инфляция ўсишини ушлаб туришга ҳаракат қилмоқда – июлдаги 8,5 фоиздан августдаги 8,3 фоизгача, лекин у ҳали ҳам юқори даражада. Шуни инобатга олган ҳолда, ФЗТ ставканинг яна ошишини истисно этмади, шу билан бирга, бундай юқори даражанинг ўзи рецессия қўрқувини кучайтиради.

«Биз инфляцияни енгиб ўтишимиз керак. Қанийди, буни қилишнинг оғриқсиз йўли бўлганида. Лекин йўқ», - деб танлаган ФЗТ раҳбари Жером Пауэллнинг сўзларидан иқтибос келтирди AFP ахборот агентлиги. У танланган курс юқори фоиз ставкалари иқтисодий ўсишнинг секинлашишига ва АҚШда ишсизликнинг ошишига олиб келиши мумкин эканини тан олди.

ФЗТ экспертларининг жорий прогнозларига кўра, 2022 йил охирига келиб, Қўшма Штатларда ялпи ички маҳсулотнинг минимал ўсиши 0,2 фоизни ташкил этиши кутилмоқда, июнь ойида ўсиш 1,7 фоиз, март ойида эса 2,8 фоиз бўлиши тахмин қилинган эди. 2023 йилда ФЗТ экспертлари ЯИМ ўсишини 1,2 фоизга кутмоқда.

Айни пайтда, бу 2022 йилда асосий фоиз ставкасининг бешинчи ўсиши ва кетма-кет учинчи марта 0,75 фоиз пунктга кўтарилишидир. Аввалроқ, май ойида ФЗТ 22 йил ичида ставкани энг кучли ошириб, уни дарҳол 50 базавий пунктга кўтарди. Умуман олганда, ФЗТ 1970-1980 йилларда инфляцияга қарши курашда бундай радикал чораларга мурожаат қилганди, шундан сўнг сезиларли рецессия кузатилган.

Июнь ойида АҚШда инфляция йиллик ҳисобда 9,1 фоизни ташкил этди. Бу сўнгги 40 йилдаги энг юқори кўрсаткич бўлиб, COVID-19 пандемияси билан боғлиқ талаб ва таклифдаги номутаносибликни, энергия нархининг ошиши ва нархлар катта босимини акс эттиради.

АҚШ Марказий банки баёнотида айтилишича, инфляцияга қўшимча ўсиш босимини, шунингдек, иқтисодий фаолиятга босим «Россиянинг Украинага бостириб кириши ва у билан боғлиқ воқеалар» ҳам кўрсатмоқда.