Adolat» SDPdan Özbekiston Prezidentligiga nomzod Narimon Umarovning dasturi: «Kuç - adolatda!»

Mazkur dastur Özbekiston «Adolat» sotsial-demokratik partiyasining ijtimoiy yönaltirilgan bozor iqtisodiyotiga asoslangan huquqiy-demokratik davlat, ma'naviy va axloqiy yetuk adolatli fuqarolik jamiyati barpo etiş borasidagi dasturiy maqsad va vazifalariga asoslanadi. Biz, şuningdek, «Kuç – adolatda!», «Adolat – hayotimizning boş mezoni», «Adolat – har bir inson uçun» hamda sotsial-demokratiyaning eng muhim qadriyatlari bölgan – ijtimoiy adolat, erkinlik, birdamlik va imkoniyatlar tengligi ğoyalariga tayanamiz.

Bunda biz hayotimizga samarali tatbiq etib kelinayotgan siyosiy-huquqiy, ijtimoiy-iqtisodiy, gumanitar hamda boşqa sohalardagi özaro çambarças islohot va özgarişlarni amalda özini töla oqlagan «özbek modeli»ga muvofiq ravişda davom ettirişni yaqin kelajakdagi boş maqsadimiz, deb bilamiz va quyidagi vazifalarni ustuvor, deb hisoblaymiz.

Maqsadimiz – demokratik ijtimoiy davlat va adolatli fuqarolik jamiyatini quriş

Adolat va haqiqatga intiliş, adolatli jamiyat quriş xalqimizning asriy orzulari sirasiga kiradi. Zero, adolat ustun bölgan joyda iş yurişadi, yurtda fayzu baraka böladi, odamlarda mehr-oqibat kuçayadi. Adolat bor joyda taraqqiyot böladi, yuksak muvaffaqiyatlarga erişiladi.

Şunday ekan, huquqiy demokratik davlat va adolatli jamiyat quriş borasidagi konstitutsiyaviy normalarimizni hayotga tizimli ravişda va keng joriy etiş ustuvor vazifa bölib kelgan va şunday bölib qolaveradi. Biz bunda ijtimoiy adolat va birdamlik tamoyillari hukm suradigan, aholining daromadi böyiça keskin tabaqalanişiga yöl qöyilmaydigan, fuqarolarning kuçli ijtimoiy himoyasini ta'minlaşga yönaltirilgan demokratik ijtimoiy davlat va adolatli fuqarolik jamiyati quriş ğoyalariga tayanamiz.

Bizning maqsadimiz – davlat va jamiyat boşqaruvida aholining munosib iştirokini ta'minlaş. Siyosiy islohotlarning yanada çuqurlaştirilişi, jamiyatda demokratik qadriyatlarning mustahkamlanişi va rivojlanişi, adolat, inson huquq va erkinliklari ustuvorligi ta'minlanişi uçun bor kuçimizni safarbar etamiz.

Biz vakillik hokimiyati, fuqarolik jamiyati institutlarining davlat va jamiyat hayotidagi örni va rolini yanada kuçaytiriş, parlamentarizmni rivojlantiriş, davlat hokimiyati va boşqaruvi organlari faoliyatiga oşkoralik, oçiqlik va hisobdorlik tamoyillarini keng joriy etişni yoqlaymiz. Şuningdek, hokimiyatning barça darajadagi boşqaruv organlari vakillari hamda fuqarolar örtasida özaro oçiq muloqot va töğridan-töğri munosabatlarni yanada kengaytiriş tarafdorimiz.

Bu, öz navbatida, davlat organlari faoliyatining samaradorligini oşiriş, ijtimoiy-iqtisodiy rivojlanişning muhim masalalarini yeçişda eng maqbul qarorlarni şakllantiriş va qabul qiliş jarayonida aholining faol iştirokini ta'minlaş, ijtimoiy adolat tamoyillarini hayotga keng tatbiq etiş, byurokratizm va korrupsiyaning har qanday körinişlarini bartaraf etişga ham xizmat qiladi, deb bilamiz.

Mahalliy boşqaruv organlari faoliyati samaradorligi va mas'uliyatini oşiriş maqsadida biz hokimlarning vazirlik va idoralar hududiy bölinmalari rahbarlarini işga qabul qiliş va ozod etişdagi, ularni javobgarlikka tortiş masalasidagi, hududning kadrlar siyosatiga ta'sir etişdagi vakolatlarini kengaytiriş tarafdorimiz. Buning uçun mahalliy davlat hokimiyati idoralari faoliyatini tartibga soluvçi qonunçilik bazasini çuqur xatlovdan ötkaziş, hududiy davlat hokimiyati organlari zimmasiga muayyan vazifa, vakolat va topşiriq yuklatilgan hollarda normativ-huquqiy xujjatlarda ularni amalga oşiriş, nazorat qiliş va hisobotini eşitiş bilan boğliq aniq mexanizmlarni aks ettiriş, qolaversa barça hududiy davlat hokimiyati organlari rahbarligiga tavsiya etilayotgan nomzodlarni hokimlar bilan kelişiş lozimligini muhim deb bilamiz.

Özbekistonda ijtimoiy barqarorlikni ta'minlaş vazifasi davlat, hokimiyat, biznes va fuqarolik jamiyati institutlari sa'y-harakatlarini uyğunlaştiriş va muvofiqlaştiriş, jamoatçilik nazorati institutini yanada kuçaytirişni talab etadi. Iqtisodiy, ijtimoiy va siyosiy ahamiyatga molik masalalar yuzasidan qabul qilinayotgan qonun hujjatlari, davlat ijtimoiy dasturlari va hududlarni rivojlantiriş dasturlarini keng jamoatçilik iştirokida ekspertizadan ötkaziş, nodavlat notijorat taşkilotlari faoliyati uçun yanada qulay şaroitlar yaratiş, ularning soğliqni saqlaş, ta'lim, atrof-muhitni muhofaza qiliş sohalaridagi muammolarni hal qilişdagi iştirokini kuçaytiriş kabi masalalar bizning doimiy e'tiborimiz markazida böladi.

Biz demokratik jamiyatni matbuot erkinligisiz, öz xohiş-irodasini erkin bildirişsiz tasavvur qilib bölmaydi, deb bilamiz va «Oşkoralik – fuqarolik jamiyatining muhim şartidir» degan tamoyilga tayangan holda, axborot sohasini yanada demokratlaştiriş, söz va axborot erkinligini ta'minlaş masalalariga alohida e'tibor qaratamiz. Axborot sohasida raqobat muhitini yanada kuçaytiriş, olib borilayotgan islohotlarning, davlat içki va taşqi siyosatining oçiq va oşkoraligini ta'minlaşda ommaviy axborot vositalarining faolligini oşiriş zarur, deb bilamiz. Davlat hokimiyati va boşqaruvi organlari faoliyati ustidan jamoatçilik va parlament nazoratini, hokimiyat va jamoatçilikning izçil aloqasini ta'minlaşda ommaviy axborot vositalarining rolini kuçaytiriş ustuvor vazifamiz hisoblanadi.

Şuningdek biz bosma ommaviy axborot vositalari mahsulotlarini tarqatiş sohasida raqobatni rivojlantirişga, davriy matbuot mahsulotlarining çakana savdo tarmoqlarini kengaytirişga alohida ahamiyat beramiz.

Adolat – qonun ustuvorligida!

Biz uçun qonunçilik va sud-huquq sohasi doimo muhim ahamiyat kasb etib kelgan. Xususan, davlat va jamiyat hayotining barça jabhalarida «adolatli qonunlarni qabul qiliş», «qonun ustuvor bölgan joyda adolat böladi» kabi ğoyalarni hayotga keng joriy etiş, qonun ustuvorligini ta'minlaş inson huquq va erkinliklari, uning ijtimoiy himoyasi amalda ta'minlanadigan huquqiy davlat, xalqçil, adolatli, erkin jamiyat, farovon hayot barpo etişning garovi, deb bilamiz.

Biz asosiy ijtimoiy-iqtisodiy munosabatlarni faqat qonunçilik yöli bilan muvofiqlaştirişga, şuningdek, qonunosti hujjatlarining soni va doirasini qisqartirişga intilamiz. Qonun davlat va jamiyatni boşqarişda asosiy vosita bölişi lozim. Qonunlarning yuqori sifati va barqarorligiga erişiş, ularni hayotga tatbiq etişning işonçli mexanizmini yaratiş, qonun ijodkorligi jarayonida adolat va haqiqat ğoyalari muhim mezon bölişi lozim.

Har bir fuqaroga jinsi, irqi, millati, tili, dini, ijtimoiy kelib çiqişi, e'tiqodi, şaxsi va ijtimoiy mavqeidan qat'i nazar, qonun oldida teng imkoniyatlar taqdim etiş, ijtimoiy adolat tamoyillari, fuqarolar konstitutsiyaviy huquqlari, qonuniy manfaat va erkinliklarini himoya qiliş hokimiyatning barça tarmoqlari, eng avvalo, davlat boşqaruv organlarining va ayniqsa, huquqni muhofaza qiliş organlarining birinçi darajali vazifasi, deb bilamiz.

Biz «kuçli va adolatli sud hokimiyati bölgan joyda qonun va adolat tamoyillari ustuvor», deb hisoblaymiz. Şu maqsadda sud hokimiyatining mustaqilligini, sudlar tomonidan qabul qilinadigan qarorlarning barqarorligini, faoliyatining oçiqligi va xolisligini ta'minlaş, sudyalarni tayyorlaş va qayta tayyorlaş jarayonlarini yanada takomillaştiriş, odil sudlovning nufuzini oşiriş, sudyalarning daxlsizligini ta'minlaş, eng muhimi, fuqarolarning huquq va erkinliklarini sud orqali himoya qiliş mexanizmini takomillaştirişga qaratilgan çora-tadbirlarni taklif etamiz.

Biz, şuningdek, huquqni qöllaş va sud amaliyotida samarali natija berayotgan yaraşuv institutini yanada kengaytiriş çoralarini körişimiz darkor. Şu bilan birga, fuqarolarining huquqiy ongi va huquqiy madaniyatini yuksaltirib boriş, har bir insonning, ayniqsa, mansabdor şaxslarning yuksak huquqiy madaniyatga asoslangan faoliyatini yölga qöyiş uçun barça imkoniyatlardan foydalanişimiz zarur.

Jamiyat a'zolarining Konstitutsiyamiz va qonunlarimiz ijrosiga bölgan işonçi – ularning ertangi kunga bölgan işonçidir. Şunday ekan, biz davlat boşqaruvi organlari, nazorat qiluvçi va huquqni muhofaza qiluvçi tuzilmalar faoliyatida qonunçilik me'yorlarining buzilişiga, ularning notöğri va erkin talqin etilişiga, şuningdek, töraçilik, rasmiyatçilik va korrupsiyaga qarşi keskin kuraş olib boriş tarafdorimiz. Huquqni muhofaza qiluvçi organlar faoliyatining qonuniy asoslarini yanada mustahkamlaş, xususan, içki işlar, nazorat qiluvçi va huquqni muhofaza etuvçi idoralar faoliyatida qonunçilikka amal qilinişi, inson huquq va erkinliklarining himoya qilinişi ustidan kuçli jamoatçilik nazoratini yanada kuçaytiriş zarur, deb hisoblaymiz.

Inson huquq va manfaatlarini himoya qiliş masalalarida inson huquqlarini himoya qiluvçi institutlar, jumladan Ombudsman va Inson huquqlari böyiça milliy markazning rolini yanada oşiriş tarafdorimiz.

Şu bilan bir vaqtda, jamiyatda huquqiy madaniyatni şakllantiriş va rivojlantiriş, mamlakatimizda huquqiy ta'lim va bilimlar tarğibotini tubdan yaxşilaş, qabul qilingan normativ-huquqiy hujjatlarni ijroçilarga yetkaziş, aholini qabul qilinayotgan qonunlarning maqsadi, mazmun-mohiyatidan keng xabardor etib borişga yönaltirilgan maqsadli çora-tadbirlarni qöllab-quvvatlaymiz. Zero, faqat erkin, öz huquq va majburiyatlarini biladigan, qonun va amaldagi tartib-qoidalarni hurmat qiladigan fuqaro özining huquqlaridan tölaligiça foydalanişi mumkin. Bu borada fuqarolik jamiyati institutlari, nodavlat notijorat taşkilotlari, ommaviy axborot vositalari va boşqa mutasaddi idoralar bilan hamkorlikda maxsus dastur işlab çiqişni va uni hayotga joriy etişni rejalaştirmoqdamiz.

Iqtisodiy barqarorlik – mamlakat taraqqiyotining garovi!

Biz iqtisodiy sohada respublikamizda olib borilayotgan makroiqtisodiy barqarorlikni yanada mustahamlaş, iqtisodiy ösiş sur'atlarini davom ettiriş, byudjyet hamda milliy valyutamiz barqarorligini ta'minlaş, bank va suğurta tizimlarini mustahkamlaş, çetdan qarz oliş masalalarida konservativ yondaşuvga asoslaniş, davlatning taşqi qarzi haddan ziyod oşib ketmasligiga erişiş borasidagi siyosatni davom ettiriş tarafdorimiz.

Zamonaviy ijtimoiy davlat faqat yuksak rivojlangan, samarali va ijtimoiy yönaltirilgan iqtisodiyotga asoslanib muvaffaqiyatli faoliyat körsatadi. Bozor iqtisodiyoti va xususiy tadbirkorlik taşabbuslari esa sotsial-demokratiyaning erkinlik, adolatlilik va birdamlik kabi asosiy qadriyatlarni amalga oşirişda muhim vosita böladi, deb hisoblaymiz. Şuningdek, biz bozorni boşqariş, tartibga solib turiş zarur deb bilamiz hamda «raqobat – mumkin qadar, davlat boşqaruvi – zarurat qadar» tamoyilini hayotga keng tatbiq etiş tarafdorimiz.

Biz mamlakatimiz kelajagi – innovatsion rivojlaniş va innovatsion iqtisodiyotda, deb bilamiz hamda davlatning muvofiqlaştiruvçilik faoliyati iqtisodiyotning barqaror innovatsion taraqqiyotida muhim rol öynaşi kerakligini e'tirof etamiz. Yangi texnologiyalarga asoslangan iqtisodiyot davlat qudratini oşiradi, xalqimiz farovonligi va jamiyatimizning barqaror rivojlanişiga xizmat qiladi.

Mamlakatimizda zamonaviy innnovatsion va yuqori texnologiyalarni jadal rivojlantiriş va keng joriy qiliş maqsadida biz maxsus kompleks çora-tadbirlar dasturini qabul qilişni rejalaştirmoqdamiz. Mazkur hujjatda xususan quyidagilar belgilanadi:

— innovatsion faoliyatning me'yoriy-huquqiy bazasini takomillaştiriş, şu jumladan, ilmiy faoliyatni rivojlantiriş sohasida me'yoriy-huquqiy hujjatlarni qabul qiliş;

— innovatsiya va innovatsion infratuzilmalarning yagona vakolatli organini ta'sis etiş;

— Davlat byudjyeti, korxona va taşkilotlarning moliyaviy qöyilmalari, homiylik va xayriya mablağlari hisobidan Innnovatsiya jamğarmasini tuziş;

— iqtisodiyot sohalarida xususiy biznes iştirokida unça katta bölmagan va qisqa muddatda özini oqlaydigan innovatsion loyihalarni joriy etiş.

Biz byudjyet sohasida xarajatlarni keskin qisqartiriş evaziga byudjyet siyosatini amalga oşiriş tarafdori emasmiz, çunki byudjyet xarajatlari iqtisodiy rivojlanişning eng muhim omillaridan biridir, u aholining tölov qobiliyatini kuçaytirib, öz navbatida yuksak samarali işlab çiqarişga rağbatlantiradi va yakunda xalq faravonligini ta'minlaydi.

Moliya bozoriga aholi, kiçik biznes va xususiy tadbirkorlik sub'ektlari mablağlarining faol jalb qilinişi borasida hali işlatilmagan keng imkoniyatlar, yeçimini kutayotgan vazifalar mavjud, deb bilamiz va ularning hal etilişi iqtisodiyotimizni rivojlantiriş uçun qöşimça investitsiyalar va moliyaviy resurslarni jalb qiliş imkoniyatini beradi. Bu esa, öz navbatida, iqtisodiyotimizni rivojlantirişda özimizning kuç va imkoniyatlarimizga tayaniş zarurligi haqidagi uzoqni közlangan strategiyani davom ettiriş, kiçik biznes va xususiy korxonalarning respublika va hududiy investitsiya dasturlaridagi iştirokini doimiy oşirib boriş orqali istiqbolda ham yuqori iqtisodiy ösiş sur'atlarini saqlab qolişimizga xizmat qiladi.

Biz işlab çiqarişni mahalliylaştiriş dasturlarini işlab çiqiş va amalga oşiriş masalalariga, avvalambor, mamlakatimizda eksportga yönaltirilgan iqtisodiyotni rivojlantiriş, işlab çiqarilayotgan mahsulotlarning jahon va mintaqaviy bozorlardagi raqobatdoşligini oşiriş, eksport va import miqdori orasidagi muvozanatni saqlaş nuqtai nazaridan yondaşamiz.

Mamlakatimizning çekka hududlari va kiçik şaharlarining rivojlanişini jadallaştiriş, hududlar va poytaxt orasidagi keskin iqtisodiy va ijtimoiy tafovutga yöl qöymaslik maqsadida biz yirik kompaniyalarning markaziy boşqaruv organlarini kiçik şaharlarga köçiriş hamda kiçik şaharlarning ijtimoiy va işlab çiqariş infratuzilmasini respublika byudjyeti hisobidan keng kölamli rekonstruksiya qiliş zarur, deb hisoblaymiz.

Biz iqtisodiy sohada, şuningdek, quyidagilarni ham taklif etamiz:

— energiya sarfini iqtisod qilişni rağbatlantirişga qaratilgan zamonaviy texnologiyalarni keng miqyosda joriy etiş. Mavjud muqobil energiya manbalaridan samarali foydalaniş orqali raqobatdoş energiya bozori yaratilişini rağbatlantiriş;

— muqobil energiya manbalari, xususan quyoş va şamol energiyasidan foydalanişni rivojlantiriş böyiça qonunçilik hujjatlarini işlab çiqiş va qabul qiliş, sohadagi zarur standart va me'yorlarni tasdiqlaş;

— mamlakatimizda uy-joy-kommunal sohasi va kundalik turmuşda keng foydalanişga möljallangan quyoş batareyasi va boşqa qayta tiklanuvçi energiya olişga ixtisoslaşgan innovatsion texnologiyalarni aholining xarid qobiliyatiga mos narxlarda işlab çiqarişni kengaytiriş;

— «yaşil iqtisodiyot»ga va unga mos texnologiyalarga ötişni davlat tomonidan keng rağbatlantiriş çoralarini kuçaytiriş va bu yölda, ayniqsa, zarur infratuzilma yaratilişiga sarmoya kiritiş, boşqaruvning samarali tizimi va xususiy sarmoyalar evaziga ekologik toza mahsulotlar işlab çiqarişni rivojlantirişni yanada faollaştiriş;

— investitsiya takliflarini çuqur örganiş va investorlarning işlab çiqarişni modernizatsiyalaş, yangi texnika va yuksak texnologiyalarni kiritiş, raqobatdoş, yuqori qöşimça qiymatga ega mahsulotlar işlab çiqarilişini ta'minlaş böyiça majburiyatlarini qat'iy nazorat ostiga oliş asnosida korxona va muassasalarni bosqiçma-bosqiç xususiylaştiriş siyosatini davom ettiriş va bu orqali aralaş iqtisodiyot doirasida davlat mulkini himoya qiliş, strategik muhim ob'ektlarni ularning ijtimoiy foydaliligidan kelib çiqib davlat tasarrufida qoldiriş;

— eksportga yönaltirilgan mahsulot işlab çiqarişni rağbatlantiriş, progressiv soliq tizimini bosqiçma-bosqiç joriy qilişni öz içiga olgan samarali iqtisodiy siyosat vositalaridan oqilona foydalaniş.

Biz ekologik jihatdan toza texnologiyalar asosida jadal rivojlanişni ta'minlaşga yönaltirilgan mutanosib iqtisodiy siyosat olib borişni qöllab-quvvatlaymiz. Sanoat korxonalari çiqindilarini qayta işlaş orqali atrof-muhit musaffoligini ta'minlaş dolzarb vazifalarimizdan ekanligini qayd etamiz.

Qolaversa, ekologik muammolarni hal etişda, uning iqtisodiy jihatlariga e'tibor qaratişni muhim, deb bilamiz. Barça ekologik muammolarni va u bilan boğliq fuqarolar salomatligini himoya qiliş masalalarini faqat Davlat byudjyetiga yuklaş töğri bölmaydi. Biz «Ifloslantiruvçi tölaşi va köp pul tölaşi lozim» degan prinsipni joriy qiliş tarafdorimiz.

Biz şuningdek iqtisodiy loyihalarning ekologik ekspertizasini kuçaytiriş, uning oçiq va oşkoraligini ta'minlaş, bu işga nodavlat notijorat taşkilotlarini, ilmiy jamoatçilik, deputatlik korpusini keng jalb etişni lozim, deb hisoblaymiz.

Ekologiya masalalari ijtimoiy-iqtisodiy siyosatimizning ustuvor vazifalaridan biri bölib, bu sohani kompleks rivojlantiriş böyiça alohida dastur işlab çiqamiz va uni hayotga tatbiq etamiz. Dasturda xususan tabiatni sanoat korxonalari tomonidan ifloslanişini kamaytiriş, çang va zaharli moddalarni köp yutuvçi dov-daraxtlar sonini va turini oşiriş, şaharlar va sanoat korxonalari atrofida yaşil zonalar barpo etiş orqali atrof-muhit musaffoligini ta'minlaşga qaratilgan aniq mexanizmlar belgilab qöyiladi.

Kuçli ijtimoiy himoya – adolatli jamiyat poydevori!

Biz «Ijtimoiy tenglik – teng huquq va teng mas'uliyat demakdir» degan tamoyiliga tayangan holda fuqarolarning siyosiy, huquqiy va ijtimoiy tengligi, har bir fuqaro qobiliyati va malakasidan kelib çiqqan holda mehnat qilişi kafolatlanadigan, mehnatining miqdori va sifatidan kelib çiqqan holda munosib iş haqi va hayot darajasiga erişişi uçun keng va teng imkoniyatlar yaratilgan ijtimoiy davlat quriş uçun kuraşamiz.

Davlat bundan keyin ham: insonning iqtisodiy va ijtimoiy huquqlari himoya qilinişini kafolatlaşi; şaxsiy taşabbuslarni rağbatlantirişi; iş beruvçilar xodimlarning kuçi va soğliğidan foydalanişda suiiste'molçiliklarga yöl qöymasligini ta'minlaşi; fuqarolar özlarining jinsi, yoşi va kuçiga töğri kelmaydigan işlar bilan şuğullanmasliklarini nazorat etişi lozim, deb hisoblaymiz.

Biz Özbekistonda «Islohot – islohot uçun emas, avvalo inson uçun» tamoyiliga amal qilgan holda, turmuş darajasi körsatkiçlarini yanada yaxşilaşning muhim şarti bölgan, köp yillik mustaqil taraqqiyotimiz davrida özini oqlagan davlat ijtimoiy dasturlarini işlab çiqib, hayotga samarali tatbiq etiş tajribasini davom ettirişni taklif etamiz.

Ayni paytda bizningça, ijtimoiy-iqtisodiy masalalarni faqatgina davlat hokimiyati organlarining xatti-harakatlari bilan hal etib bölmaydi. Şu sababli davlat va xususiy biznes hamkorligini, avvalambor, soğliqni saqlaş, fan va ta'lim tizimi, yöl qurilişi, kommunal sohalarda rivojlantiriş zarur, deb bilamiz. Bunday hamkorlikning eng samarali şakllarini qöllaş yuzasidan maxsus dastur işlab çiqiş, xodimlar va iş beruvçilar örtasidagi ijtimoiy şeriklik munosabatlarini mustahkamlaş, korxonalarda xodimlarning mehnat şaroitlarini yaxşilaş, biznes tuzilmalarning ijtimoiy mas'uliyatini yanada oşirişga alohida e'tibor qaratiş lozim.

Mamlakatimizda qulay biznes muhitini şakllantiriş, kiçik biznes va xususiy tadbirkorlikni rivojlantiriş masalalariga biz, birinçi navbatda, yoşlar va ayollar, kollej bitiruvçilari uçun yangi iş örinlari yaratiş, ularning ijtimoiy himoyasini ta'minlaş, aholi farovonligini, turmuş darajasi va sifatini yanada oşiriş, işini yöqotganlarga yangi mehnat örinlarini hamda kasbiy qayta tayyorgarlik uçun ta'lim oliş imkoniyatlarini yaratiş nuqtai nazaridan yondaşamiz. Biz yoşlarni munosib haq tölanadigan mehnatga jalb qiliş, kollej bitiruvçilari va yoş mutaxassislarni iş bilan ta'minlaş yuzasidan davlat dasturlarining amalda bajarilişi ustidan jamoatçilik nazoratini kuçaytiriş, aholi bandligini töliq ta'minlaş va işsizlikni minimal darajagaça qisqartirişga intilamiz.

Biz aholini ijtimoiy himoya qiliş borasidagi qonunçilikni yanada takomillaştiriş va mustahkamlaş, işçilari va xizmatçilarini tizimli ravişda ijtimoiy himoya qilayotgan, ularning intellektual salohiyati yuksalişi, oliy öquv yurtlari va boşqa ta'lim muassasalarida öqişlari va malakalarini oşirişlariga, soğligini tiklaşiga kömaklaşayotgan korxona va taşkilotlar faoliyatini har tomonlama qöllab-quvvatlaş kabi masalalarga alohida e'tibor qaratamiz. Zero, insonning oilasidagi farovonlik, özining hayotga munosabati, oxir-oqibatda esa jamiyatimizning barqarorligi, uning iş bilan ta'minlangani, ijtimoiy himoyalangani, mehnati uçun munosib haq olayotganiga bevosita va bilvosita boğliq.

Biz iş beruvçi va xodim örtasidagi munosabatlarda xodimning haq-huquqlarini tölaqonli ta'minlaş, u bilan mehnat munosabatlarini rasmiylaştirmagani, xodim mehnatiga haq tölaş, ijtimoiy suğurta qiliş, pensiya ta'minoti talablariga rioya qilmagani va ularni buzganligi uçun iş beruvçilar javobgarligining kuçaytirilişi bilan birga javobgarlikning muqarrarligini ta'minlaş tarafdorimiz.

Biz aholining barça ijtimoiy qatlamlari öz vaqtida, muntazam, sifatli tibbiy xizmatdan foydalanişini ta'minlaş tarafdorimiz. Mustaqillik yillarida Davlat byudjyetidan soğliqni saqlaş sohasiga yönaltirilayotgan mablağlar uluşi salkam 2 barobarga oşganligi, amalga oşirilgan islohotlar va ularning natijalari, erişilgan ulkan marralarni e'tirof etgan holda, uşbu sohani yanada rivojlantiriş muhim ahamiyat kasb etadi, deb bilamiz. Zero, xalqi, farzandlari soğlom va barkamol rivojlangan mamlakat kuçli va qudratlidir.

Aholining keng qatlamlariga körsatiladigan tibbiy yordam sifatini yanada oşiriş, maktab va maktabgaça ta'lim muassasalari doirasida bolalarni tibbiy xizmatlar bilan ta'minlaş tizimini kuçaytiriş, dori vositalarining noqonuniy aylanişi, qalbakilaştirilgan va sifatsiz dori vositalari sotilişining oldini oliş, skrining va perinatal markazlari, ayollar tibbiy maslahatxonalari, tuğruq majmualari, ginekologiya va patronaj xizmatlari faoliyatini takomillaştiriş masalalari e'tiborimiz markazida böladi.

Biz aholi örtasida talabi yuqori bölgan tibbiyot muolajalariga, xususan transplantologiyaga, ekstrakorporal uruğlantiriş va boşqa zamonaviy tibbiy xizmatlarga ruxsat beriş tarafdorimiz. Qolaversa, xorijning yetuk tibbiyot markazlari bilan hamkorlik örnatişga, çet el vraçlarini Özbekistonning tibbiy muassasalarida jarrohlik operatsiyalari ötkaziş amaliyotini kengaytirişga, ularni doimiy asosda işga taklif qiliş orqali milliy mutaxassislarimizning malakasini oşirişga alohida e'tibor qaratamiz.

Biz xotin-qizlarning jamiyat siyosiy hayotidagi faolligini oşiriş, ularning ijtimoiy himoyasini kuçaytiriş borasidagi keng kölamli islohotlarni bosqiçma-bosqiç davom ettiriş tarafdorimiz. Xotin-qizlarning yanada çuqur bilim va kasb mahoratiga ega bölişlari uçun keng imkoniyatlar yaratiş, mehnat bozorida ularga imtiyozlar beriş, iqtidorli hamda yuqori malakali, yuksak intellektual salohiyatga ega bölganlarini davlat boşqaruvi organlarining barça sohalariga va böğinlariga jalb qiliş masalalariga ustuvor vazifalar sifatida qaraymiz.

Biz, şuningdek, uy-joy sotib oliş va quriş uçun ajratilayotgan ipoteka kreditlaş jarayonini takomillaştiriş va foizlarini optimallaştiriş, uy-joy bozoridagi firibgarliklar uçun nazorat va javobgarlikni kuçaytiriş, uy-joy-kommunal kompleksi işini yanada yaxşilaş, aholi uçun belgilanayotgan kommunal tölovlar miqdorini doimiy nazoratda tutiş, bu sohalarda aholiga xizmat körsatadigan muqobil taşkilotlar örtasidagi raqobatni oşiriş tarafdorimiz.

Zamonaviy, yuqori intellektual kadrlar – jamiyat barqaror rivojlanişining kafolati

Bugun biz XXI asrda – intellektual mehnat birlamçi ahamiyat kasb etayotgan globallaşuv va internet asrida, jahon bozorida raqobat kuraşining miqyosi va keskinligi tobora ortib borayotgan bir davrda yaşayotganimizni heç qaçon unutmasligimiz zarur.

Şu ma'noda inson kapitali mamlakatning muhim milliy boyligidir va biz uning har tomonlama köpayişi va taraqqiy etişi, zamonaviy fikrlaydigan, intellektual rivojlangan, professional tayyorgarlikka ega, mamlakatimizni modernizatsiya qiliş va demokratik jamiyat quriş yölidagi murakkab va keng kölamli vazifalarni hal etişga qodir bölgan, yurtimiz va xalqimiz manfaatlariga sadoqatli yangi avlod kadrlarini tayyorlaş masalasi prinsipial va hal qiluvçi ahamiyatga ega, deb bilamiz.

Biz öz oldimizga sanoati yuqori rivojlangan, iqtisodiyoti fan-texnika yutuqlari va innovatsiyaga asoslangan, demokratik, huquqiy davlat qurişni maqsad qilib qöygan ekanmiz, oliy maktablarni tamomlagan, zamonaviy bilimga, keng dunyoqaraşga ega malakali kadrlarni köproq tayyorlaşga e'tibor qaratamiz. Çunki oliy ma'lumotga ega inson davlatdan iş sörab, yordam kutib ötirmaydi, balki özining taşabbuskorligi, zukkoligi va uddaburonligi, yangilikka intiluvçanligi bilan yangi iş örinlari yaratadi, mamlakatning rivojlanişida faol iştirok etadi.

Şundan kelib çiqib, biz aholining oliy ta'lim bilan qamrab olinişini kengaytiriş, qolaversa ta'lim va tarbiya sohasida uzviylikni ta'minlaş maqsadida quyidagi masalalarni ustuvor vazifalar sirasiga kiritamiz:

— xalq ta'limi tizimidagi islohotlarning davomi sifatida umumta'lim maktablarida ijtimoiy adolat va tenglik tamoyillarining qaror topişiga erişiş, sinflardagi öquvçilar sonini optimallaştiriş, elektron öquv-ta'lim dasturlari va multimedia mahsulotlari miqdori va sifatini oşiriş, ta'lim muassasalarida tibbiy xizmat darajasini yuksaltiriş. Bu borada biz umumta'lim maktablarini kompleks rivojlantiriş çora-tadbirlari dasturini amalga oşirişni rejalaştirganmiz;

— kelajakda mamlakatimizning rivojlangan davlatlar qatoridan munosib örin egallaşini ta'minlaş, «innovatsion va bilim iqtisodiyoti»ga ötiş ehtiyojlari hamda aholining demografik ösişi va boşqa jarayonlarni inobatga olib, mehnatga layoqatli aholining oliy ta'lim bilan qamranganligini bosqiçma-bosqiç oşirib boriş, davlat va xususiy sektor mablağlari evaziga ta'lim grantlari ajratilişi tizimini takomillaştiriş;

— oliy öquv yurtlarining mustaqilligi, innovatsion infratuzilmasini va ilm-fan, sanoat va iqtisod bilan aloqasini kuçaytiriş, ularning bazasida kiçik innovatsion korxonalar tuzişni rağbatlantiriş, tajriba va eksperimental işlab çiqarişni rivojlantiriş, öqituvçilar va xodimlarning innovatsion faolligini oşiriş;

— oliy ta'lim muassasalariga qabul qilişdagi kvotalar tizimini qayta köriş, barça talabgorlarga oliy ta'lim oliş huquqini beriş orqali iqtidorli yoşlarni tanlab oliş sifatini oşiriş;

— xorijiy oliy ta'lim muassasalarini tamomlagan oliy ma'lumotga ega fuqarolarimiz diplomlarini nostrifikatsiyadan ötkaziş tizimini soddalaştiriş;

— hududlarning muayyan iqtisodiy ustunliklaridan kelib çiqqan holda poytaxtda joylaşgan oliy ta'lim muassasalarini tegişli hududlarga bosqiçma-bosqiç köçiriş;

— masofadan turib ta'lim berişning zamonaviy şakllarini jadal sur'atlar bilan rivojlantiriş;

— oliy ta'lim muassasalarni korporativ turdagi oliy ta'lim muassasalarga aylantiriş orqali ularning sohaviy ixtisoslaşuvini kuçaytiriş;

— işlab çiqariş va ilmiy-işlab çiqariş korxonalari va birlaşmalarining innovatsion faoliyatini rağbatlantiriş, ilmiy izlaniş va işlanmalar raqobatdoşligini kuçaytiriş;

— mehnat resurslarining iş beruvçi va bozor talablariga tezroq moslaşişiga kömaklaşiş maqsadida qisqa muddatli öquvlarni taşkillaştiruvçi davlat va nodavlat kasb ta'limi tizimini yanada rivojlantiriş.

Tinçliksevar, progressiv taşqi siyosat: milliy manfaatlar ustuvorligi

Biz tinçliksevar taşqi siyosat tarafdorimiz. Özbekistonning dunyo hamjamiyatiga integratsiyasini yanada çuqurlaştiriş, xalqaro taşkilotlar faoliyatida iştirokini kuçaytirişni dolzarb vazifa, deb bilamiz.

Biz Özbekiston Respublikasining taşqi siyosiy faoliyati konsepsiyasiga asoslanib, jahon hamjamiyati bilan ikki tomonlama va köp tomonlama aloqalarni milliy manfaatlarimizdan kelib çiqib rivojlantiriş tarafdorimiz.

Biz bundan keyin ham mamlakatimizning xalqaro maydondagi nufuzini yanada oşiriş, heç qanday harbiy bloklarga va koalitsiyalarga qöşilmaslik, harbiy maqsadlarni nazarda tutuvçi harakat va taşkilotlar bilan aloqa örnatmaslik, Özbekistonning xorijiy davlatlar bilan siyosiy, iqtisodiy, gumanitar aloqalarini mustahkamlaşga harakat qilamiz.

Mamlakatimizning milliy manfaatlarini ta'minlaşda muhim ahamiyatga ega bölgan Markaziy Osiyo mintaqasi Özbekiston taşqi siyosiy faoliyatining asosiy ustuvor yönalişi hisoblanadi. Biz özimizning yaqin qöşnilarimiz bilan oçiq, döstona va pragmatik siyosat olib borişga sodiq qolamiz. Qöşni davlatlar bilan özaro munosabatlarimizni mintaqamizdagi barça muhim siyosiy, iqtisodiy va ekologik muammolarni özaro manfaatlarni hisobga olgan holda, konstruktiv muloqot va xalqaro huquqning umum e'tirof etilgan normalari asosida quramiz.

Biz xalqaro demokratik jamiyatning BMT tizimini kuçaytirişga yönaltirilgan sa'y-harakatlarini yangi demokratik dunyoviy hamjamiyat yaratiş tomon taşlangan muhim qadam sifatida qöllab-quvvatlaymiz. Bundan keyin ham yadro qurollarisiz dunyo, Markaziy Osiyoda yadro qurollaridan holi hudud barpo etiş ğoyalarini ilgari surişni davom ettiramiz.

Şuningdek, BMTning Barqaror rivojlaniş dasturi doirasidagi ijtimoiy va gumanitar loyihalarni amalga oşirişda özaro manfaatli xalqaro hamkorlikni rivojlantiriş ustuvor vazifamizdir. Uşbu masalalarni hal qilişda BMTning ixtisoslaşgan institutlari (YuNeP, XMT, Taraqqiyot dasturi va boşqalar) bilan hamkorlikni kengaytiriş va ijtimoiy sohaga doir dasturlarni hamkorlikda amalga oşirişda faol iştirok etişni qöllab-quvvatlaymiz.