So‘ngi yillar barcha viloyatlarda ming-minglab gektarlarda yangi bog‘lar, meva-sabzavot xo‘jaliklari tashkil etildi. Ularda yetishtirilayotgan noz-ne'matlar nafaqat o‘z ehtiyojimiz, balki chet davlatga eksport qilish uchundir. Shu o‘rinda Farg‘ona viloyati aholisining mirishkorligi haqida soatlab gapirib, sahifalab kitob yozish mumkin.
Oltiariqning mehnatkash bog‘bon va dehqonlari yerdan zo‘r hosil olishni piri bo‘lish bilan birgalikda, uni sotib daromad topishda ham omilkor. Ularga ozgina imkoniyat bersangiz mahsuloti bilan butun dunyoni ta'minlashga urinadiganlardan.
Barchaga ayon haqiqatni takrorlash balki yoqmas... Aytib qo‘yay va ortidan yana ta'kidlayman ham: “Oylar davomida oftobda qorayib, peshonani terlatib mehnat qilinmasa, yer hosil bermaydi”.
Ayni paytda Oltiariqqa borsangiz, xuddi o‘sha mashaqqatli mehnat, peshona teri va ma'lum mablag‘ evaziga yetishtirilgan yuz minglab tonna mahsulotlarni axlatga uloqtirilayotganini ko‘rasiz. Ming afsus, ana shu dard va alamga to‘la murojaat Kun.uz'ga yetib kelganda, avval undagi gapga biroz tushunmay turdik. So‘ng achchiq haqiqatning o‘zi bizni Oltiariq sari olib bordi.
“Men tadbirkorman. Eksport qilish maqsadida 2017 yilning dekabridan 50 tonna turp mahsulotini saralab, qadoqlab, muzlatgich omborida saqlab qo‘ygandim.
Chet ellik hamkorlar bilan muzokaralar olib borganimizda, ular “O‘zagroeksport” jamiyati tomonidan belgilangan 1 tonna turp narxi 175 - 228 AQSh dollari miqdorida bo‘lganligi, undan tashqari bojxona va transport xarajatlari borligi uchun xarid qilishmadi. Biz arzonroqqa sotishni xohlasak ham “O‘zagroeksport” tartibi bunga yo‘l qo‘ymaydi. Oqibatda mahsulotlarimiz muzlatgich omborda qolib ketdi. “O‘zagroeksport”dan yordam so‘rab borsak, yelka qisishadi. Nima qilishni bilmayapmiz”, deydi meva-sabzavotlar eksporti bilan shug‘ullanuvchi firma rahbari Bekzodbek Raimov.
Birgina Oltiariq tumanining o‘zida 20 dan ziyod muzlatgich omborxonalar ishlab turibdi. Ularda minglab tonna sabzi, turp, sholg‘om va boshqa meva-sabzavotlar saqlanmoqda.
“Ko‘rib turganingiz mana shu turp mahsulotini men dehqondan 350 so‘mga olganman. Uni qoplab, transport xarajati qilib, muzlatgichga olib kelishim bilan 450 so‘m bo‘ldi. Besh oy muzlatgich omborda saqlash uchun kilosiga 50 so‘mdan to‘ladim. Hozir shu turpni tannarxi 700 so‘m. Mana ko‘rib turibsiz, bu yerda boshqa tadbirkorlarning sabzi, sholg‘omlari ham turibdi.
