Dengizga chiqish imkoniyatiga ega bo‘lmagan va qurg‘oqchilik hukm suruvchi bu mamlakat Tanzaniya, Ruanda va Kongo bilan chegaradosh. Bu yerda ajablanishga sabab bo‘luvchi hech qanday tabiiy boyliklar ham, tabiat in'omlari ham yo‘q. Qachonlardir bor bo‘lganlari inson omili natijasida boy berilgan. Aholisi — 12 mln kishi. Asosiy xalqi — xutu, tutsi, lingala va tva.
Tarixi
Yevropaning missionerlari bu yerlarga ilk marta XIX asrning so‘nggi yillarida kirib borgan bo‘lsa, u vaqtgacha Burundi mustaqillik qirollik sifatida qariyb 200 yil davomida mavjud bo‘lgan. Ammo XX asr boshlarida bu hudud Germaniya tomonidan koloniyaga aylantiriladi, Birinchi jahon urushidan keyin esa Belgiya qo‘liga o‘tadi. Mustamlakachilar ushbu mamlakatni qo‘shni Ruanda bilan yagona qaram o‘lka sifatida birlashtirishga ko‘p urinishadi. Davlat 1962 yilda mustaqillikni qo‘lga kiritganda dastlab monarxiya sifatida boshqariladi, ammo to‘ntarishlar, zo‘ravonliklar va mintaqaviy nomutanosiblik 1966 yilda yakka partiyali respublika shakllanishiga olib keladi. O‘tgan asrning yetmishinchi va to‘qsoninchi yillarda fuqarolar urushi va genotsid ro‘y bergan.
Fransuz tili rasmiy maqomga ega, ammo amaliyotda juda kam sonli odam bu tilda gapira oladi. Shuningdek, til bu yerda kuchli o‘zgarishlarga uchragan, haqiqiy fransuzlarning o‘z tilini mahalliy aholi talaffuzida tushunib olishi oson bo‘lmaydi.
Qashshoqlik, infrastrukturaning yomonligi, ta'lim va sog‘liqni saqlash tizimi cheklanganligi, to‘yib ovqatlanmaslik, siyosiy beqarorlik va ishsizlik burundiliklar duch keladigan asosiy muammolar hisoblanadi. Mahalliy aholining yarmidan ko‘pi mutlaq qashshoqlikda yashab kelmoqda. 2018 yilda Jahon baxt hisobotiga ko‘ra, Burundi aholisi sayyoramizning eng baxsiz odamlari deb tan olingan.
Faktlar
Poytaxt Bujumburadan Gitegaga ko‘chirilgan
2019 yil yanvar oyida Burundi parlamenti urbanizatsiya va infratuzilmani rivojlantirish maqsadida poytaxtni Bujumbura shahridan Gitegaga ko‘chirish uchun ovoz berdi. Bujumbura mustaqillikka erishilgan davrdan beri poytaxt bo‘lib kelgan. Poytaxtni o‘zgartirish haqida birinchi marta 2007 yilda prezident Per Nkurunziza taklif kiritgandi. Ma'lumot uchun, Bujumbura so‘zi «kartoshka sotiluvchi bozor» tarjimasini beradi.
Davlat budjetining deyarli 6 foizi mudofaa uchun sarflanadi. Hukumat buni mintaqadagi vaziyat beqarorligi bilan izohlaydi.
