«Libos kiydirilgan» demokratiya va «şörpeşona» ma'naviyat. Jamiyatni bezovta qilayotgan sönggi voqealar haqida

Bir toifa birjinsli aloqalar (homoseksuallik)ni normal holat deb qabul qiladi, bu – fakt. Mazkur toifaning qaraşlari uning dunyoqaraşidan – dunyo haqidagi tasavvurlaridan kelib çiqadi. Ha, har bir inson öz dunyoqaraşini özi şakllantirişga haqli. Biroq...

Yer yuzida boşqa bir toifa ham bor. Bu toifaning dunyoqaraşi homoseksuallikni normal holat deb qabul qilolmaydi. Islom, xristian, buddizm va yahudiy dinlari bunga gunoh deb qaraydi.

Bunga javoban qarşi taraf «xöş, ular buni qabul qilolmas ekan, ammo ularni heç kim bunga majburlayotgani yöq, şunçaki gap ularning jamiyatida bu narsaga qonunan örin beriş, noodatiy jinsiy aloqa qiluvçilarning ham huquqlarini himoya qiliş haqida ketyapti» deyişadi. Biroq:

• bu iddaolari bilan özlariga qarşi çiqayotganlarini, gaplari demokratiyaning asosiy ma'nosiga zid ekanini anglaşmaydi (yoki buni anglagan holda aytişadi): demokratiyaga muvofiq, har bir jamiyat öz ijtimoiy hayoti tartibini ovoz beriş yöli bilan özi belgilaydi;
• bu ham mazkur toifaning dunyoqaraşidan kelib çiqadigan iddao, xolos, universal haqiqat emas.

Hamma tengmi yoki ba'zilar hammadan «tengroq»mi?

Dunyoda turli dunyoqaraşga ega odamlar yaşaydi. Masalan, dunyo haqidagi tasavvurlari diniy manbalar ta'sirida şakllangan bir neça milliard kişi yaşaydi yer yuzida. Ularning bazaviy qaraşlari qandaydir injiqlik yoki xurofot mahsuli emas, balki diniy e'tiqodlaridan kelib çiqadi. Ya'ni hammasi jiddiy – hazil emas.

Özbekiston aholisining 93 foizi – musulmonlar. Islom diniga muvofiq, musulmon kişi homoseksuallikni oğir gunohlardan hisoblaşi – e'tiqod taqozosi. Şu bois, musulmon kişi bu narsani «mumkin qiladigan» – oqlaydigan biror söz aytişi yoxud harakat qilişi mumkin emas. Aks holda u öz e'tiqodiga zid iş qilgan böladi. Inçunun, qarşi taraf taklifi musulmonlar uçun imkon doirasidan taşqarida bölgan narsa – ular bunga rozi bölmaydi. Rozi böliş uçun e'tiqodidan voz keçişi kerak böladi musulmon kişi. Uni bunga majburlaş esa öz nomi bilan majburlaş – huquqini poymol qiliş.

Xöş, xalqimiz homoseksuallikka biroz bölsa ham yon bosmas ekan, qanday qilib xalq ta'sis etgan davlat bunga yon bosişi mumkin? Nega endi öz yurtida yaşab kelayotgan köpçilik öz e'tiqodiga xilof qilib, irodasiga zid keluvçi munosabatni öziga lozim bilişi kerak? Xalq irodasi qayerda qoladi unda? Yoki demokratiya bir joyda vojib böladi-yu, boşqa joyda yöqmi?

Tarbiya, ruh salomatligi va yana öşa şörpeşona ma'naviyat haqida    

Har birimiz ajdodlarimizning urinişlari mahsulimiz, ya'ni har birimiz asrlar davomida şakllangan, misqollab yiğilgan madaniyatning, tarbiya orqali avloddan avlodga ötadigan ma'naviy kodning taşuvçilarimiz. Har bir xalq esa – unikal. Töğri, istalgan xalq köplab salbiy mantiqsiz xislatlarga ham ega böladi. Biz ham özimizdan nari qilişimiz kerak bölgan illatlar sohibimiz. Biroq, barça xalqlar qatori özimizning ijobiy xislatlarimiz bilan biz unikalmiz, inson sivilizatsiyasining boyligimiz.

Unikallik yastanadigan boş asoslar bor. Bizning ma'naviy asoslarimizni bobolarimiz islom dinidan olib qaror toptirişgan. Bu bizning ustunlarimiz. Bularsiz bizning unikalligimizdan, özligimizdan asar ham qolmaydi. Millat sifatida salomat qolişimiz uçun biz asoslarimizni asraşga majburmiz, ularga nisbatan qilinadigan tahdidni özligimizga, ruhimizga qilingan tahdid deb bilamiz.

«Ma'naviyat» sözining siyqasini çiqarganimiz rost. Biroq bu sözning zamirida koinot kengligiça ma'no borligini hali yana qaytadan kaşf etişga mahkummiz. Zero, busiz bizning kelajagimiz yöq: ma'naviy dunyoga bir bor şönğigan xalq usiz yaşolmaydi. Bizni undan batamom uzoqlaştirişga böladigan urinişlarga qarşimiz.          

Hukumatlardan LGBT borasida munosabatni özgartirişni talab qiluvçi xalqaro taşkilotlar esa, yuqorida aytganimizdek, bunaqa özgarişlar xalqning irodasi mahsuli bölişi kerakligini (özlari olğa surayotgan demokratik tamoyillarni) unutib qöyişmoqda, çamasi.

Aytiş joizki, bunda ikki xil standartlar ommaning köz öngida yuz beryapti, bu esa xalqaro institutlarning obröyiga putur yetkazadi. Özganing qadriyatlariga beandişalik har bir işni buzadi, özaro adovatni keltirib çiqaradi...

Muhammad Şakur