2023 yil 24 iyun tongida Vagner xususiy harbiy kompaniyasi otryadlari Luhansk oblasti va Rossiya çegarasini ikki joydan kesib ötgandi. Şunday qilib oldingi kuni Yevgeniy Prigojin tomonidan e’lon qilingan «adolat marşi» — quruq gap emasligi (avvaliga Kremldagilar şunday taxmin qilişgandi), balki uzoqni közlagan haqiqiy isyon ekani ma’lum böladi. «Meduza» bir yil oldingi voqealar xronikasini tikladi.
XHK merosi: Prigojin «armiyasi»dan heç narsa qolmadi — ammo vagnerçilarning taktik elementlaridan RF qurolli kuçlari ham, Ukraina qurolli kuçlari ham foydalanmoqda
Bir yil muqaddam quruqlikda isyonçilarga heç kim qarşilik körsatmagandi (agar Moskva tomon asosiy trassalarda yuk maşinalaridan örnatilgan barrikadalar hisobga olinmasa). RF qurolli kuçlari rahbariyati yollanma jangçilarga qarşi faqat yaqin atrofdagi aerodromlardan armiya aviatsiyasini — asosan vertolyotlarni yuborgandi. Hukumat kuçlari aviatsiyasi bilan bir neça töqnaşuvlardan keyin XHK yollanma jangçilari Lipetsk oblasti Krasnoye qişloğiga yetib boradi va şu yerda lager tiklaydi. Kolonna Tula oblasti çegarasini baribir kesib ötmaydi.
Keyin nimalar bölgani oxirigaça aniq emas — bungaça bölgan harakatlaniş marşrutlari va töqnaşuvlar videolarda aks etgandi. Yevgeniy Prigojin Kreml bilan ötkazgan muzokara tafsilotlari faqat Aleksandr Lukaşenkoning hikoyasi orqali ma’lum. Uning gaplari çinligiga esa işonib bölmaydi.
Nima bölganda ham, 24 iyun kuni keçga borib Prigojin — Lukaşenko vositaçiligida Kreml bilan ötkazilgan muzokaralardan keyin — isyonni davom ettirişdan voz keçadi va bu bilan öziga hamda özining xususiy harbiy kompaniyasini ölimga hukm qiladi.
Vagner endilikda heç qanday körinişda mavjud emas:
- yollanma jangçilarning bir qismi mudofaa vazirligi bilan şartnomalar imzolaydi (buni öşa vaqtdagi mudofaa vaziri Sergeya Şoygu talab qilgandi, isyon ham şu sabab bilan boşlangan);
- XHK otryadlari Afrikada ham mudofaa vazirligi nazorati ostida harakatlanişda davom etmoqda (faqat MARda ular Vagner brendini saqlab qolgan);
- siyosiy motivlar tufayli Mudofaa vazirligi bilan hamkorlik qilişga rozi bölmagan boşqa yollanma jangçilar esa Rosgvardiya saflariga yozilgan;
- XHKning qolgan qismi Rosgvardiyaning Çeçenistondagi «Axmat» polkiga qöşilgani haqida gaplar tarqatilgan bölsa-da, minglab yollanma jangçilar qodirovçilarga qöşilgani böyiça heç qanday işonçli ma’lumot paydo bölmadi.
