Rossiya sanksiyalarni bekor qilish evaziga AQShga «katta kelishuv» taklif qildi – OAV

Rossiya Xavfsizlik kengashi 2025 yil avgust oyida Alyaskada bo‘lib o‘tadigan sammit oldidan AQSh bilan «eng katta kelishuv» rejasini tayyorladi, deb yozdi The Economist. Hujjatga ko‘ra, bitimning asosiy sharti Rossiyaning iqtisodiy va strategik imtiyozlari evaziga sanksiyalarni bekor qilish edi.

Nashrning aniqlik kiritishicha, takliflarning birinchi bloki moliyaviy bo‘lgan. Rossiyaga AQSh kompaniyalariga ilgari mahalliy boshqaruvga o‘tkazilgan taxminan 60 milliard dollarlik aktivlarni qayta sotish huquqisiz sotib olishga ruxsat berish taklif qilingan. Bu AQShning Rossiyadagi muhim iqtisodiy resurslardan foydalanish imkoniyatini tiklashi kerak edi, deb tushuntirdi The Economist. Ikkinchi muhim jihat Arktika va Uzoq Shimolning «resurslar xazinasiga» potensial kirish imkoniyati bo‘ldi.

Bunday rejaning mavjudligi haqida Rossiya tomoni ham, AQSh tomoni ham rasman xabar bermagan. Shu bilan birga, Kreml AQSh kompaniyalari bilan hamkorlik qilishga tayyorligi haqida gapirgan. Rossiya bevosita investitsiyalar jamg‘armasi rahbari Kirill Dmitriyev ham bir necha bor Amerika ma’muriyati vakillari bilan uchrashib, ikki mamlakat o‘rtasidagi iqtisodiy hamkorlikni muhokama qilgan.

So‘nggi oylarda urushni to‘xtatish bo‘yicha rasmiy muzokaralardan tashqari, Oq uy va Kreml vakillari o‘rtasida iqtisodiy kelishuvlar bo‘yicha parallel muhokamalar bo‘lib o‘tdi. The Economist ma’lumotlariga ko‘ra, go‘yoki Moskvaga AQSh bilan umumiy qiymati 12 trln dollargacha bo‘lgan iqtisodiy bitimlar tuzish taklif qilingan.

Ushbu takliflar Amerika kompaniyalarining keng ko‘lamli loyihalarda ishtirok etishini o‘z ichiga oladi - masalan, resurslarni o‘zlashtirish (neft, gaz, nodir metallar), Bering bo‘g‘ozi ostidagi tunnel kabi infratuzilma loyihalari yoki ma’lumotlar markazlarini yaratish, shuningdek, tark etgan G‘arb kompaniyalarining aktivlarini qaytarish.

Bunday kelishuvlar evaziga Rossiyaga qarshi sanksiyalar bekor etilishi yoki yumshatilishi mumkinligi muhokama qilinishi kerak edi - ya’ni Kreml amerikalik investorlar bilan iqtisodiy foyda keltiradigan «asr kelishuvini» tuzishi mumkin edi.

The Economist nashri 12 trillion dollar miqdorining realligini shubha ostiga qo‘yadi - bu butun Rossiya iqtisodiyotining yillik yalpi ichki mahsulotidan taxminan olti baravar ko‘p va bunday mablag‘larni real investitsiyalar yoki AQSh uchun foyda ko‘rinishida olish mubolag‘aga o‘xshaydi.