Putin Xitoyga tashrifini yakunladi: asosiy ma’lumotlar

RIA Novosti xabariga ko‘ra, dasturning asosiy qismi 20 mayga to‘g‘ri keldi. Kun Tyananmen maydonida to‘p otish tantanali marosimi bilan ochildi. Si Jinping bilan rasmiy muzokaralar dastlab tor doirada, so‘ngra delegatsiyalar ishtirokida qariyb uch soat davom etdi. Uchrashuv chog‘ida Putin Si Jinpingni «qadrli do‘stim» deb atadi va Xitoy maqolidan iqtibos keltirdi: «Bir kun ko‘rishmasang, xuddi uchta kuz fasli o‘tgandek bo‘ladi».

Rossiya delegatsiyasi tarkibiga besh nafar bosh vazir o‘rinbosari, sakkiz nafar vazir, Markaziy bank rahbari, davlat korporatsiyalari rahbarlari va hududlar rahbarlari kirdi. Eng muhim shaxslar orasida bosh vazirning birinchi o‘rinbosari Denis Manturov, tashqi ishlar vaziri Sergey Lavrov, moliya vaziri Anton Siluanov, Markaziy bank rahbari Elvira Nabiullina, shuningdek, Aleksey Miller («Gazprom») va Igor Sechin («Rosneft»), German Gref («Sber»), Andrey Kostin (VTB) bor.

Uchrashuv yakunlari bo‘yicha imzolangan hujjatlar qatorida ko‘p qutbli dunyo va yangi turdagi xalqaro munosabatlarni shakllantirish to‘g‘risidagi qo‘shma deklaratsiya ham bor. Joriy yilda 25 yoshga to‘lgan yaxshi qo‘shnichilik, do‘stlik va hamkorlik to‘g‘risidagi shartnoma muddatini uzaytirishga qaror qilindi. Putinning ta’kidlashicha, chorak asr davomida mamlakatlar o‘rtasidagi o‘zaro savdo hajmi 30 barobardan ortiq o‘sdi va bir necha yildan beri 200 milliard dollardan yuqori darajada saqlanib qolmoqda. Si Jinping so‘zlariga ko‘ra, 2026 yilning dastlabki to‘rt oyida tovar ayirboshlash hajmi 20 foizga oshgan.

Muzokaralar «Ta’lim yili»ning (har ikki davlatda) ochilish marosimi bilan yakunlandi, kechqurun esa yetakchilar tor doirada an’anaviy choyxo‘rlik qildi - u yerda, prezident yordamchisi Yuriy Ushakovning so‘zlariga ko‘ra, Ukraina, Yaqin Sharqdagi urush va AQSh bilan munosabatlar haqida so‘z bordi.

Rasmiy kun tartibidan tashqari, Putin Dyaoyuytay qarorgohida 36 yoshli muhandis Pen Pay bilan uchrashdi, u bilan birinchi marta 2000 yil iyul oyida – Xitoyga birinchi davlat tashrifi chog‘ida Pekindagi Beyxay bog‘ida ko‘rishgan edi. Keyinchalik Pen Pay Moskvada o‘qidi, shundan so‘ng, o‘z kasbi bo‘yicha ishlash uchun tug‘ilgan Xunan provinsiyasiga qaytdi.

Tashrifning amaliy natijalaridan biri ikki davlat o‘rtasidagi vizasiz rejimning 2027 yil 31 dekabrgacha uzaytirilishi bo‘ldi: Pekin birinchi bo‘lib o‘z qarorini e’lon qildi, Moskva esa bunga javoban o‘z chorasini uzaytiradi. Hozirgi kelishuv amal qilayotgan davrda Rossiyaga Xitoyning ikki million fuqarosi, Xitoyga esa millionga yaqin rossiyalik borgan.

Tashrif Donald Trampning 15 may kuni yakunlangan Pekinga tashrifidan bir hafta o‘tmay amalga oshirildi. Shundan so‘ng Amerika prezidenti Si Jinping unga Eronga qurol yetkazib bermaslikka va’da berganini ta’kidlagan edi.