80 ming aholiga mo‘ljallangan dunyodagi birinchi suzuvchi shahar loyihasi qayta tiklandi

Britaniyaning The Telegraph nashri bugungi kunning eng ulkan va g‘aroyib muhandislik loyihalaridan biri — Freedom Ship («Ozodlik kemasi») qaytgani haqida maqola e’lon qildi. Bu shunchaki ulkan kruiz kemasi emas, balki o‘n minglab odamlarga uy bo‘ladigan haqiqiy suzuvchi shahar.

Freedom Ship g‘oyasi birinchi marta 1990-yillarning oxirida paydo bo‘lgan. Uning muallifi amerikalik muhandis Norman Nikson edi. Konsepsiyada bitta portga bog‘lanmagan holda doimiy harakatda bo‘ladigan ulkan kema yaratish ko‘zda tutilgan edi. 2012 yilda Nikson vafotidan so‘ng loyiha deyarli muzlatib qo‘yildi. Biroq, 2026 yilda u Freedom Cruise Line International va uning bosh direktori Rojyer Guch tufayli ikkinchi hayotga ega bo‘ldi.

Guch dengiz arxitektori, dizayner va loyiha menejerini o‘z ichiga olgan 12 nafar mutaxassisdan iborat jamoani to‘pladi va hozir bu g‘oyani amalga oshirish uchun eng qulay vaqt ekanligini ta’kidlamoqda. Uning so‘zlariga ko‘ra, bunday hayot va sayohat shakliga talab juda yuqori: «Biz bir vaqtning o‘zida uchta shunday kema qurishni deyarli oqlay olamiz».

Texnik tavsiflar

• Kema-shahar uzunligi: taxminan 1,5–1,8 km

• Kengligi: taxminan 244 metr

• Balandligi: 30 ta paluba

• Sig‘imi: 80 ming kishigacha (50 ming doimiy aholi, 10 ming sayyoh va 20 ming ekipaj a’zosi)

Kema yadro reaktorlari bilan jihozlanadi, bu esa to‘liq energetik mustaqillikni ta’minlaydi. U doimiy uy portiga ega bo‘lmaydi va okean bo‘ylab sekin suzib, taxminan ikki-uch yil ichida butun dunyoni aylanib chiqadi. Harakat tezligi 7 uzel atrofida. Qirg‘oq bilan aloqa qilish uchun paromlar va kichik kemalardan foydalanish rejalashtirilgan.

Suzuvchi shahar ichida nimalar bo‘ladi?

Freedom Ship suvdagi to‘laqonli megapolis sifatida yaratiladi. Uning bortida quyidagilar joylashadi:

• Turli toifadagi xonadonlar va uylar joylashgan zamonaviy turar-joy mavzelari

• Bir nechta maktab va bolalar muassasalari

• Tadqiqot markaziga ega shifoxona

• Ikki qavatli oziq-ovqat do‘koni, yuzlab restoran va kafelar

• Do‘konlar va savdo markazlari

• 15 ming o‘rinli stadion

• Akvapark, muzeylar, teatrlar va ko‘ngilochar joylar

• Ichki transport tizimi (jumladan, tramvay)

• Bog‘lar, yashil hududlar va hatto shahar infratuzilmasi elementlari

Dizaynerlar kema vizual jihatdan qulay ko‘rinishi va ulkan metall qutiga o‘xshamasligi uchun konstruksiyaning burchaklarini maxsus yumshatgan.

Narxi va muddatlari

Loyihaning taxminiy qiymati taxminan 15-16 milliard dollar. Qurilishni moliyalashtirish jalb qilingandan so‘ng Indoneziyada boshlash rejalashtirilgan. Hisob-kitoblarga ko‘ra, qurilishga uch yildan to‘rt yilgacha vaqt ketadi. Shu bilan birga, Rojyer Guch qiziqarli tafsilotni ta’kidladi: birinchi aholi qurilishning o‘rtasidayoq kemaga joylashishi mumkin bo‘ladi.

Istiqbollar va muammolar

Loyiha tarafdorlari unda kelajakni ko‘rmoqda: yerusti soliqlari, byurokratiya va siyosiy cheklovlardan ozod bo‘lish, doimiy sayohatda yashash va yuqori darajadagi qulaylikdan bahramand bo‘lish imkoniyati. Ba’zilar hatto kemani suvdagi potensial «soliq boshpanasi» deb ataydi.

Biroq, skeptiklar jiddiy muammolarni ta’kidlamoqda: katta xarajatlar, bunday gigantning xavfsizligi va barqarorligi masalalari, bunday miqyosdagi fuqarolik kemalarida yadro reaktorlaridan foydalanish tajribasi yo‘qligi, shuningdek, murakkab xalqaro qoidalar.

Shunga qaramay, Rojyer Guch optimistik kayfiyatda: «Biz bu loyihani yig‘ishimiz mumkinligiga juda ishonamiz, asosiysi - to‘g‘ri kapitallashtirish».

Freedom Ship - bu shunchaki navbatdagi kruiz kemasi emas, balki XXI asrda odamlar qanday yashashi mumkinligini qayta ko‘rib chiqishga bo‘lgan haqiqiy urinishdir. Agar loyiha amalga oshsa, u muhandislik tafakkuri va insonning ozodlik haqidagi orzusining eng yorqin ramzlaridan biriga aylanishi mumkin.

Hozircha bu hali konsepsiya, ammo u allaqachon jahon ommaviy axborot vositalari va ijtimoiy tarmoqlarda faol muhokama qilinmoqda. Voqealar rivojini kuzatib boramiz — ehtimol, bir necha yildan so‘ng insoniyat o‘zining suvdagi birinchi haqiqiy shahriga ega bo‘lar.