Reytingning so‘nggi pog‘onasidan qatorasiga oltinchi yil Xitoy joy oldi. Kuzatuvchilar XXRda ayniqsa pandemiya davrida internet senzura darajasi sezilarli oshganini qayd etishgan. Mamlakatda onlayn erkinlik 100 balldan 10 ballga baholangan xolos.
Tadqiqotchilar internetdagi erkinlikka tahdidlarni 9 xil toifaga bo‘lishgan. Hisobot davrida (2019 yil iyunidan 2020 yil mayigacha) ushbu 9 xil toifa insidentlarning barchasi kuzatilgan davlatlar 2ta: Xitoy va O‘zbekiston.
Qayd etilishicha, yuqoridagi muddatda Xitoy va O‘zbekistonda:
- ijtimoiy tarmoqlar yoki kommunikatsiya platformalari bloklangan;
- siyosiy, ijtimoiy yoki diniy kontentga to‘siq qo‘yilgan;
- AKT tarmoqlari qasddan buzilgan;
- hukumatparast izohchilar onlayn muhokamalarni manipulyatsiya qilgan;
- senzurani kuchaytiruvchi yangi qonun yoxud normativ huquqiy hujjat qabul qilingan;
- kuzatuvlarni kuchaytiruvchi yoki anonimlikni cheklovchi yangi qonun yoxud normativ huquqiy hujjat qabul qilingan;
- internetda siyosiy yoki ijtimoiy kontent yaratgan bloger yoki tarmoq foydalanuvchisi hibsga olingan;
- bloger yoki tarmoq foydalanuvchisi jismoniy hujumga uchragan;
- hukumat tanqidchilari yoki inson huquqlari tashkilotlariga texnik hujumlar bo‘lgan.
Hisobotda 65ta davlatdagi onlayn erkinlik holatiga baho berilgan bo‘lib, dunyodagi internet foydalanuvchilarining 87 foizi shu mamlakatlarda yashaydi. Ulardan 9tasida yuqorida sanab o‘tilgan 9 xil toifa insidentlarning birortasi ham ro‘y bermagan. 65ta davlatdan 15tasida virtual maydon erkin, 28tasida qisman erkin va 22tasida erkin emas deb topilgan.
Reytingni 100 balldan 95 ball to‘plagan Islandiya boshqarib turibdi. Yuqori beshlikda Estoniya, Kanada, Germaniya va Buyuk Britaniya ham bor.
O‘zbekiston 27 ball (o‘tgan yilgiga nisbatan +1
