Мексикадаги энг йирик картел раҳбари ўлдирилди

Мексиканинг «Халиско янги авлоди» (Cartel Jalisco Nueva Generación — CJNG) наркокартели раҳбари, Эл Менчо лақаби билан танилган Немесио Осегера Сервантес ҳарбий амалиёт чоғида ўлдирилди.

Мексика мудофаа вазирлиги хабар беришича, амалиёт мамлакат ғарбидаги Тапалпа шаҳрида ўтказилган. Қуролли тўқнашув чоғида жароҳатланган Эл Менчо вертолётда шифохонага олиб кетилаётганида жон берган. Картелнинг яна тўрт аъзоси ўлдирилган, икки киши оғир жароҳат олган. Ҳарбийлар орасида ҳам уч киши жароҳатланган.

Наркосиндикат 2010 йилда Халиско штатида юзага келган, аммо тез орада ўз таъсирини бутун мамлакат бўйлаб ёйган. Собиқ полициячи бўлган Эл Менчо АҚШга катта миқдордаги кокаин, метамфетамин ва фентанил контрабандаси билан шуғулланган кучли жиноий ташкилотни тузган. АҚШ унинг қаердалигини аниқлашга ёрдам берадиган маълумот учун 15 миллион доллар мукофот эълон қилганди.

Мексика мудофаа вазирлиги амалиётни тайёрлашга ёрдам берган маълумотлар АҚШ томонидан юборилганини қайд этган. Рейд чоғида зирҳланган автомобиллар ва қуроллар, жумладан, гранатомётлар мусодара қилинган.

Халиско штати губернатори Пабло Лемус Наварро ижтимоий тармоқларда картел аъзолари ва Мексика қуролли кучлари ўртасида тўқнашувлар бўлганини тасдиқлади, аммо тафсилотларни очиқламади. Унинг айтишича, куч тузилмалари пайдо бўлишига жавобан картел билан боғлиқ номаълум шахслар операция ўтказилишига қаршилик кўрсатиш учун автомашиналарга ўт қўйиб, йўлларни тўсиб қўйган.

Картел етакчисининг ўлдирилиши дарҳол зўравонлик тўлқинини бошлаб берди: мамлакатнинг саккизта штатида «Халиско» жангарилари автомобилларга ўт қўйишган, йўлларни тўсишган ва хавфсизлик кучларига ҳужумлар уюштирган.

Халиско штатида фавқулодда ҳолат режими жорий этилди. Айрим ҳудудларда жамоат транспорти ҳаракати тўхтатилган, аҳолига эса бинолардан чиқмаслик тавсия қилинган. Штат маркази Гвадалаҳарада ҳам транспорт воситаларига ўт қўйиш ҳолатлари кузатилган – шу йил ёзида ушбу шаҳар футбол бўйича жаҳон чемпионатига мезбонлик қилиши керак.

Пуэрто-Валярта ва Гвадалаҳара аэропортлари вақтинча рейсларни қабул қилмаяпти. Ижтимоий тармоқларда йўловчиларнинг аэровокзал бинолари ичида паноҳ топишга урингани акс этган видеолар тарқалмоқда.

АҚШ давлат котиби ўринбосари Кристофер Ландау Эл Менчонинг йўқ қилинишини «Мексика, АҚШ, Лотин Америкаси ва бутун дунё учун улкан воқеа» деб атади. Тартибсизликлар фонида АҚШнинг Мексикадаги элчихонаси Халиско, Тамаулипас, Мичоакан, Герреро ва Нуэво-Леон штатларида бўлиб турган Америка фуқароларига бошпаналардан чиқмасликни тавсия қилган.

Эл Менчонинг йўқ қилиниши Мексика президенти Клаудия Шейнбаумнинг наркокартелларга қарши курашидаги муҳим ютуғи бўлиб кўринади, дея қайд этади BBC мухбири Уилл Грант. Бу муваффақият унинг АҚШ президенти, тез-тез Мексикани наркотузилмаларга қарши фаолроқ курашишга чақириб келадиган Доналд Трамп билан муносабатлари яхшиланишига сабаб бўлиши мумкин.

Аммо агар ҳокимият зўравонлик авж олишини тезда тўхтата олмаса, ғалаба ҳисси хиралашиши мумкин.

«Халиско Янги авлоди картели» ўзига хос шафқатсизлиги билан машҳур: синдикат жангарилари бир марта армия вертолётини гранатомётдан уриб туширган, турли вақтларда ўнлаб амалдорларни ўлдирган ва рақибларини қўрқитиш учун ўлдирилганларнинг жасадларини кўприкларга осиб қўйган.