Еврокомиссия Apple’га нисбатан текширув бошлади

Еврокомиссия Американинг Apple технологик корпорациясига нисбатан ЕИ йирик онлайн-платформалар учун янги қоидалари бузилиши эҳтимоли бўйича текширув бошлади. Брюсселда жойлашган идора 24 июн, душанба куни маълум қилишича, процедура АҚШ компанияси фойдаланувчиларни Apple’нинг шахсий App Store платформасидан ташқарида бепул дастурий таъминот таклифларига йўналтириш бўйича ўз мажбуриятига риоя қиляптими ёки йўқми, шу масалани текширади. 

«Ишлаб чиқувчилар ҳамжамияти ва истеъмолчилар App Store дўконига муқобил вариантларга жуда қизиқишмоқда. Биз Apple бу саъй-ҳаракатларга путур етказмаслиги учун текширув ўтказамиз», - деди Европа Иттифоқининг рақобат бўйича комиссари Маргрете Вестагер. 

Бундан ташқари, Европа комиссияси Apple томонидан март ойида жорий қилинган ишлаб чиқувчилар учун асосий технология тўловининг (Core Technology Fee, CTF) мутаносиблигига шубҳа қиляпти, у йил давомида ҳар бир илованинг биринчи ўрнатилиши учун 50 евроцентни ташкил қилади ва Европа Иттифоқида 1 млн марта ўрнатилганидан кейин ундирилади. Бироқ, агар ишлаб чиқувчилар ўз иловаларини фақат Apple Store орқали тарқатишда давом этса, янги тўлов олинмайди. 

Apple ЕИдаги қонунларни бузмаётганини билдирди

Агар Apple қонунга риоя қилмаганликда айбдор деб топилса, у глобал йиллик товар айланмасининг 10 фоизигача, такрорий қоидабузарликлар учун эса 20 фоизгача жаримага тортилади.

Ўз навбатида, Apple Европа комиссиясининг шубҳаларини рад этди. Компания сўнгги ойларда янги Европа қоидаларига риоя қилиш учун бир қатор ўзгаришлар киритганини билдирди. «Бизнинг режамиз қонунга мос келишига аминмиз», дея маълум қилди корпорация. 

Европа рақамли бозорлар қонуни 

2024 йил март ойидан бошлаб Европа Иттифоқида йирик технология компаниялари ҳукмрон мавқейини суиистеъмол қилишига йўл қўймаслик ва янги ўйинчиларнинг бозорга киришига рухсат беришга қаратилган Рақамли бозорлар тўғрисидаги қонун (DMA) мавжуд. Ҳозирги вақтда ушбу қоида олтита йирик технологик компанияларнинг 22 та хизматига нисбатан қўлланади. Бу бешта Америка компанияси - Alphabet, Amazon, Apple, Meta ва Microsoft, шунингдек, Хитойнинг ByteDance компанияси. 

Бу компаниялар, бошқа нарсалар қаторида, ўзининг хабар алмашиш иловалари рақобатчилар билан ўзаро ишлашини таъминлаши ва фойдаланувчиларга қайси иловаларни ўз қурилмаларига олдиндан ўрнатишни ҳал қилиш имконини бериши талаб этилади. Улар рақобатчиларникидан кўра ўз хизматларини илгари суриши ёки фойдаланувчиларнинг олдиндан ўрнатилган дастурий таъминот ёки иловаларни ўчиришига тўсқинлик қилишлари мумкин эмас. 

Март ойи охирида Европа комиссияси Apple, Google ва Meta компаниялари томонидан эҳтимолий қонунбузарликлар юзасидан тергов бошланганини эълон қилди. Бундан ташқари, март ойида Еврокомиссия Apple’ни рақобатга тўсқинлик қилгани учун 1,8 миллиард евро жаримага тортди. АҚШда Apple смартфонлар бозорини монополлаштиришда гумон қилинмоқда.