Мерц Европа давлатларининг АҚШдан янада мустақил бўлишини талаб қилмоқда

Германия канцлери Фридрих Мерц Европа мамлакатларининг АҚШдан янада мустақил бўлишини қўллаб-қувватлади. “Биз янада суверен ва мустақил бўлишимиз керак, айниқса технология соҳасида. Ҳа, бу АҚШга ҳам тааллуқли”, — деди Мерц 2 феврал, душанба куни кечқурун Deutsche Börse Group томонидан Эшборн шаҳрида (Гессен федерал ери) ўтказилган йиллик тадбирда. “Трансатлантик муносабатлар ўзгарди, ва бу залда ҳеч ким бунинг учун мендан кўра кўпроқ афсусланмайди”, — деб қўшимча қилди канцлер.

Мерцнинг айтишича, “носталгия ва ўтмишдаги яхши даврларни эслаш” Европага ёрдам бермайди. Европа айниқса технология жиҳатидан суверен ва АҚШдан мустақилроқ бўлиши шарт, бунда Германия муҳим рол ўйнаши мумкин, деди у. “Сунъий интеллект, квант технологиялари, микроэлектроника, биотехнология, энергия ишлаб чиқариш ва иқлимга нейтрал транспорт — биз жуда фаол шуғулланаётган мавзулар. Биз Германияда бу соҳалар учун шароитларни тубдан яхшилашни истаймиз”, — деди канцлер.

“Сўнгги ўн йилликларда биз Европада чўзилиб кетган ислоҳотлар, тадбиркорлик эркинлигини кераксиз чеклашлар, ортиқча тартибга солиш (регуляция) ва керак бўлмаган жойда мукаммалликка интилиш туфайли улкан ўсиш салоҳиятини қўлдан бой бердик”, — дея тушунтирди Мерц тадбирда. Унинг фикрича, шунинг учун европаликлар иқтисодий жиҳатдан етарли даражада кучли эмас.

“Бизга катта мақсадлар керак, жасорат ва энергия керак — айнан шу Европа яна сиёсий жиҳатдан ҳаракат қила оладиган ҳолатга қайтиши учун”, — деди канцлер. Унинг таъкидлашича, суверенлик ва мустақилликдан ташқари, муҳим вазифалардан бири — Европа “ўз кучи билан ўзини ҳимоя қила оладиган” бўлиши керак. Бундан ташқари, Европа иқтисоди учун шарт-шароитлар “яна рақобатбардош” бўлиши лозим.

Нутқида Фридрих Мерц янги имкониятларни ҳам қайд этди: “Атрофимизда ўсиб бораётган, асосан демократик давлатлар бор — бозорлари кенгаяпти ва улар очиқ-ойдин биз, европаликлар, нимани таклиф қила олишимизни изламоқда”. У Германияга халқаро инвесторларни жалб қилиш аллақачон натижа бераётганини уқтирди: узоқ давом этган сустликдан кейин 2026 йилда янги инвестициялар оқими, кутилганидек, капитал чиқимидан ошиб кетиши мумкин.

29 январ куни Бундестагда ҳукумат баёноти билан чиқиш қилар экан, Фридрих Мерц европалик иттифоқчиларни бирдамликка ва ўз кучига ишонишга чақирди — Европа шаклланаётган янги жаҳон тизимида мустақил кучга айланиши учун. Европа ўз қарашларини фақат шунда ҳимоя қила олади, “агар биз ўзимиз куч сиёсати тилида гапиришни ўргансак, агар биз ўзимиз Европа державасига айлансак”, деди у.

“Бу дунёда қаттиқ шамол эсмоқда, ва биз уни ҳали узоқ вақт ҳис қиламиз”, — деди Германия ҳукумати раҳбари. Унинг фикрича, юз бераётган ўзгаришлар қонун ва халқаро ҳамкорликка таянадиган Европа учун янги имкониятлар ҳам очиши мумкин. Канцлер сўзларига кўра, Европа империализм ва автократияга муқобилдир ва ҳамкорларга иқтисодий ҳамда “қадриятлар” устунликларини таклиф қила олади — Европанинг бу устунликлардан воз кечиш нияти йўқ.

Шу муносабат билан канцлер, хусусан, Mercosur давлатлари билан Европа иттифоқи келишувини кучга киритиш, шунингдек Ҳиндистон билан савдо битимини тузиш муҳимлигини таъкидлади.