Yangilikka intiling – mutaxassislar uzoq umr ko‘rish sirlarini aytdi

Sir emaski, bugungi kunda biz bir necha avlod oldin tug‘ilgan odamlarga qaraganda ancha uzoq umr ko‘rishga umid qilishimiz mumkin. Zamonaviy tibbiyot va boshqa yutuqlar tufayli biz uzoq vaqt sog‘lom qolishimiz mumkin, deb yozdi Good Housekeeping.

Jurnal noshiri va tadbirkor Maykl Klinton o‘zining «Longevity Nation» nomli yangi kitobida dunyo odamlarni qarigan sari qanday qilib yaxshiroq qo‘llab-quvvatlashi mumkinligi haqida fikr yuritadi.

«Agar odam 50 yoshda bo‘lsa va sog‘lom bo‘lsa, ehtimol, yana 40 yil yoki undan ham ko‘proq yashaydi. Bu hayotning ikkinchi yarmini ochib beradi, uni yangi varaqdan boshlash mumkin - munosabatlarda, karera va boshqa ko‘plab sohalarda. Men buni yetuklikning o‘rta davrida hayotni qayta ko‘rib chiqish imkoniyati deb atayman», deb hisoblaydi Klinton.

Kitob muallifi sog‘lom uzoq umr ko‘rish uchun tabiiy dori sifatida harakat va jismoniy mashqlarning muhimligini ta’kidlaydi.

«Maqsad haftasiga kamida 150 daqiqa o‘rtacha aerobik mashqlar va ikki marta kuch mashqlarini bajarish bo‘lishi kerak», dedi u.

Nashr ushbu kitobdan yana bir nechta kutilmagan xulosalarni keltiradi:

1. Hatto 70 yoshda ham universitetga qaytish kech emas

Umr bo‘yi ta’lim oluvchi inson bo‘lish uchun rasman o‘qishga qaytish shart emas, ammo ba’zi odamlar uchun 70, 80 yoki hatto 90 yoshda universitetga qaytish o‘z tajribasini kengaytirish yoki yangi narsalarni o‘rganish imkoniyatidir.

2. Sog‘liqni saqlashning kelajagi - individual yondashuvga bog‘liq

Uzoq umr ko‘rish tibbiyoti sohasidagi bir qancha tadqiqotchilarning fikriga ko‘ra, sog‘liqni saqlashning kelajagi aniq tibbiyotdir. Nashrning tushuntirishicha, «aniq tibbiyot» atamasi insonning o‘ziga xos biologik xususiyatlari asosida davolashni individuallashtirishni anglatadi. Tibbiyot xodimlari individual biologik ma’lumotlarni salomatlikning ijtimoiy determinantlari va atrof-muhit omillari haqidagi ma’lumotlar bilan birlashtirsa, ular shaxsiylashtirilgan, keng qamrovli yechimlarni taklif qila oladilar.

3. GLP-1 preparatlari uzoq umr ko‘rish tibbiyotidagi vaziyatni tubdan o‘zgartirmoqda

Kitobda aytilishicha, GLP-1 preparatlari semizlik va hamroh kasalliklarni, xususan, uyqu apnoesi va yurak-qon tomir kasalliklarini davolashda «vaziyatni tubdan o‘zgartirdi». Klintonning so‘zlariga ko‘ra, ushbu dori-darmonlarning mavjudligi va arzonlashishi bilan tobora ko‘proq odamlar uzoqroq va sog‘lom hayot kechirishi mumkin bo‘ladi.

4. 100 yil umr ko‘rishni ta’minlash uchun fikrlash tarzini o‘zgartirish kerak

Klintonning ta’kidlashicha, zamonaviy moliyaviy tizimlarning aksariyati ancha qisqa umr ko‘rish davomiyligini hisobga olgan holda ishlab chiqilgan. Sog‘liqni saqlash xarajatlarining o‘sishi va inflatsiyani hisobga olgan holda, 100 yil davom etadigan hayotni rejalashtirish fikrlash tarzini o‘zgartirishni talab qiladi: qisqa muddatli pensiya jamg‘armalaridan daromadning turli bosqichlari va ehtimol bir nechta martabalarni hisobga oladigan uzoq muddatli, moslashuvchan moliyaviy strategiyalarga o‘tish.

5. Chuqur nafas olish umringizni uzaytirishi mumkin

Ovqatlanish va jismoniy mashqlar bilan bir qatorda uyqu gigiyenasi va stress darajasini pasaytirish sog‘lom qarishning asosiy tarkibiy qismlari hisoblanadi.

Mutaxassis Manjit Devgun o‘pka hajmini oshirish va immunitet tizimini mustahkamlash uchun chuqurroq va uzoqroq nafas olishni tavsiya etadi. Devgunning ta’kidlashicha, chuqur nafas olish amaliyoti umr ko‘rish davomiyligini yetti yilga uzaytirishi mumkin, hatto kuniga uch daqiqa chuqur nafas olish ham xavotirni kamaytirishi mumkin.