Jahon shaharlari reytingi: aholi uchun eng ko‘p kutubxona qayerda?

Jahon shaharlari madaniyat forumi ma’lumotlariga ko‘ra, Polsha poytaxti Varshava aholi jon boshiga to‘g‘ri keladigan ommaviy kutubxonalar soni bo‘yicha dunyoda birinchi o‘rinni egallagan. Shaharda har 100 ming aholiga qariyb 12 ta kutubxona to‘g‘ri keladi.

Tadqiqotda qayd etilishicha, ommaviy kutubxonalar nafaqat kitob saqlanadigan joy, balki ta’lim, madaniyat va jamoatchilik muloqotining muhim markazlari sifatida ham ahamiyat kasb etmoqda. Ayrim shaharlar esa aholining bilim olish imkoniyatlarini kengaytirish va madaniy rivojlanishini qo‘llab-quvvatlash borasida alohida yutuqlarga erishgan.

Reytingda birinchi o‘rinni egallagan Varshavada har 100 ming nafar aholi hissasiga 11,98 ta ommaviy kutubxona to‘g‘ri keladi. Mutaxassislar bu holatni Ikkinchi jahon urushidan keyin mamlakatda ta’lim infratuzilmasini tiklashga katta e’tibor qaratilgani bilan izohlamoqda.

Urushdan keyin Polsha hukumati kutubxonalarni madaniy tiklanishning muhim vositasi sifatida ko‘rgan. Natijada keng qamrovli kutubxona tarmog‘i shakllantirilib, bugungi kunda ham aholi savodxonligini oshirish, uzluksiz ta’limni qo‘llab-quvvatlash va milliy madaniy merosni asrashga xizmat qilmoqda.

Bugungi Varshava kutubxonalari an’anaviy kitob omborlaridan ancha keng vazifani bajaradi. Ular aholi o‘qishi, muloqot qilishi va turli madaniy tadbirlarda ishtirok etishi mumkin bo‘lgan zamonaviy jamoat makonlariga aylangan.

Janubiy Koreya poytaxti Seul ham kutubxona tizimini muvaffaqiyatli rivojlantirgan shaharlardan biri sifatida qayd etilgan. Bu yerda ommaviy kutubxonalar to‘laqonli madaniy markazlar vazifasini bajaradi. Faqat 2023 yilning o‘zida kutubxonalarga 22 milliondan ortiq tashrif buyuruvchi kelgan.

Seul kutubxonalari kitobxonlik klublari, ma’ruzalar, ijodiy ustaxonalar va ta’lim dasturlarini taklif etadi. Shuningdek, raqamli savodxonlik kurslari va bolalar uchun maxsus o‘qish dasturlari ham tashkil etiladi.

Bryussel tajribasi esa Belgiyaning til va madaniyat jihatdan xilma-xilligini aks ettiradi. Shaharda fransuz va niderland tilli jamoalar o‘z kutubxona tarmoqlarini rivojlantirgan bo‘lib, bu muassasalar turli madaniyat va g‘oyalar uchrashuv nuqtasiga aylangan.

Kutubxonalarda bir nechta tildagi kitoblar va axborot resurslaridan foydalanish mumkin. Shuningdek, madaniyatlararo muloqot va o‘zaro tushunishni mustahkamlashga qaratilgan loyihalar ham amalga oshiriladi.

Mutaxassislar fikricha, raqamli texnologiyalar jadal rivojlanayotgan bo‘lsa-da, ommaviy kutubxonalar o‘z ahamiyatini yo‘qotmayapti. Ular aholining axborotga teng huquqli kirishini ta’minlash, madaniy taraqqiyotni qo‘llab-quvvatlash va jamoatchilik aloqalarini mustahkamlashda muhim o‘rin tutishda davom etmoqda.