— Педофиллардан болаларни ҳимоя қилиш борасида гап кетганда, кўпроқ масъулият ота-оналарга тушади. Бу борада оилада қандай тарбия усулларидан фойдаланиш керак?

Муаззам Ибрагимова: — Шундай педофиллар борки, улар боланинг муҳитидаги, яъни ҳар куни кўриб, гаплашиб юрган одамлар бўлади. Бундай инсонлардан ҳимоя қилиш қийинроқ. Амалиётда шундай ҳолатларга гувоҳ бўлдимки, педофилни боланинг ўзи ҳимоя қилиб чиққан. Қилаётган иши тўғрилигини шу даражада уқтирганки, у жиноятчини ҳимоя қилади. Ота-оналар шунинг учун ҳам эътиборли ва диққатли бўлиши керак. Айниқса, бола муҳитига бегона бўлган педофиллардан кўра ички муҳитдагилари кўпроқ хавфли.

Ўғил болани жинсга қараб, оиладаги қизлардан устун кўрсатиш — биздаги энг катта хатолардан. Чунки ўғил бола менга мумкин экан, деб билади, бунинг оқибатида келиб чиққан зўравонликлар ҳақида эшитдим ҳам, гувоҳ ҳам бўлдим.

Муаззам Ибрагимова

Ота-она боласи кимлар билан мулоқотда бўлаётганини билиши керак. Бир ҳолатда ота-она боласининг бир эркак билан 2,5 ойлик ёзишмаларини кўриб қолгач, болани урган, у эса уйдан чиқиб кетган. Шунчаки назорат эмас, дўст-қадрдон каби меҳр билан назорат қилиш керак. Болани қўрқитмасдан ўргатиш керак, унда фобия пайдо қилиб қўймаслик зарур. Кичик ёшда эртаклар, кейинроқ ҳикоялар билан, ўзаро мулоқотлар билан, қўрқитмасдан кўчада хавф бор эканини тушунтириш лозим.

Кўп ўзбек оилаларида эркак киши ечиниб юради ўз уйимдаман деб. Буни кўрган бола мумкин экан, уятмас экан, деган фикрга келади. Натижада ёмон ниятдаги одамнинг ечинишини ҳам бола тўғри қабул қилади, ундан хавфсирамайди. Ота-оналар уйда шарм-ҳаёни сақлаб, кийиниш маданиятига ҳам эътибор бериши керак.

Баъзи оилаларда ота-она чет давлатда бўлади, болалар эса яқинлари қўлида қолади. Бу ҳам нотўғри. Ўзим гувоҳ бўлган бир нечта ҳолатлар айни ўша яқинлари томонидан содир этилган. Бундай болалар келажакда меъёрий ҳолатда яшаб кетолмайди, улар ҳам кимнидир хўрлайди, албатта.

Розалия Габдулҳакова: — Болалар ҳали нима тўғри-нотўғри эканини билмайди. Масалан, «ички кийим» қоидаси, яъни ҳар бир бола ички кийими яшириб турган жойлари фақат ўзига тегишли эканини ўрганиши керак.