Трамп Ҳарварддан миллиард доллар «товон пули» талаб қилди

«Биз етказилган зарарни қоплаш учун бир миллиард доллар талаб қиламиз ва келажакда Ҳарвард университети билан ҳеч қандай алоқага эга бўлишни истамаймиз», деб ёзди Трамп 2 феврал куни Truth Social веб-сайтида.

BBC хабарига кўра, президент маъмурияти университетни судга берган-бермагани ва Ҳарвард Трампга айнан қандай зарар етказгани аниқ эмас. АҚШ президенти бу постни New York Times (NYT) газетаси Оқ уйнинг университет билан зиддияти ҳақидаги материални чоп этганидан бир неча соат ўтиб эълон қилди.

Мақолада айтилишича, Трамп маъмурияти университетдан профессионал таълим шартномаси доирасида 200 млн доллар тўлашни талаб қилишни тўхтатган. Материал тўртта аноним манба - Ҳарвард ва маъмуриятдан олинган.

Трамп маъмурияти ва Ҳарвард университети бир неча ойдан буён профессионал таълим дастурларини жорий этиш бўйича келишиб олишга ҳаракат қилмоқда.

Университет, New York Times ёзганидек, бундай дастурлар учун 500 миллион доллар ажратишга тайёрлигини билдирди. 2 феврал куни NYT дастлаб Трамп маъмурияти ушбу суммадан 200 млн долларни тўғридан-тўғри ҳукуматга тўлашни талаб қилгани, аммо энди бу талабдан воз кечишга тайёрлигини ёзди. Трамп ўз ижтимоий тармоғида бу хабарларни рад этмоқда.

«Улар [Ҳарвард] профессионал тайёргарликнинг чалкаш концепциясини жорий қилмоқчи бўлди, бироқ уни мутлақо ноадекват ва муваффақиятга эришиш имкониятига эга эмас, деб рад этишди», деб ёзди Трамп.

АҚШ президентининг қўшимча қилишича, университетга қарши иш «фуқаролик эмас, жиноий» бўлиши керак. Гап қандай қонунбузарликлар ҳақида кетаётганига Трамп аниқлик киритмаган. У Оқ уй Ҳарварднинг қайси ҳаракатлари учун компенсация сифатида миллиард доллар талаб қилаётгани ҳақида ҳам гапирмади.

2025 йил апрел ойида АҚШ президенти маъмурияти Американинг бир қатор университетларига, шу жумладан Ҳарвардга бир қатор талаблар, жумладан, «қарашлар аудити» бўйича хат юборди.

Оқ уйнинг фикрича, бу таълим муассасаларида антисемитизм авж олган ва улар 1964 йилдаги Фуқаролик ҳуқуқлари тўғрисидаги қонуннинг VI бобида кафолатланган камситишга қарши тамойилларга амал қилмайди. Президент маъмурияти талабларни бажаришдан бош тортганлар учун федерал молиялаштиришни тўхтатиш билан таҳдид қилди.

Ҳарвард Трампнинг талабларига бўйсунмади ва 2,2 млрд долларлик федерал грантлардан маҳрум бўлди.

Апрел ойида Ҳарвард судга мурожаат қилиб, ҳеч қандай ҳукумат «хусусий университетлар нимани ўргатиши, кимларни ишга олиши ва рўйхатдан ўтказиши ва қайси илмий тадқиқот соҳаларини ўрганиши мумкинлигини белгилай олмаслигини» таъкидлади. Сентябрь ойида суд университет фойдасига қарор чиқарди.

Октябр ойида Трамп Ҳарвард 500 млн доллар тўлашга ва касбий тайёргарлик дастурларини очишга рози бўлганини айтди.

Оқ уй декабр ойида суд қарори устидан апелляция берди.

Шунингдек, Трамп Ҳарвардни солиқ имтиёзларидан маҳрум қилиш ва федерал маблағлар ҳисобидан молиялаштириладиган тадқиқотлар доирасида яратилган патентларга бўлган ҳуқуқларни университетдан олиб қўйиш билан таҳдид қилди.

Яна учта университет - Колумбия, Пенсилвания ва Браун - Трамп билан судлашишдан кўра, федерал молиялаштиришни сақлаб қолиш учун у билан келишиб олишни афзал кўрди.