Marğilonda tergov boşliği 10 yilga ozodlikdan mahrum qilindi. U aybsiz odamni qamatib beriş uçun 18 ming dollar söragan
|21:25 / 17.01.202631 09014 min
Toşkentning Eşonguzar bozorida poyabzal sotadigan savdogar tuhmat ortidan Farğonada 40 kun qamoqda saqlandi: uning böyniga 100 ming dollar ilişmoqçi bölişdi. Savdogarga nisbatan qözğatilgan “delo”ni sudga çiqarib berişni va’da qilgan Marğilon şahar IIB tergov bölimi boşliği Akbar Murtazaqulov bu “xizmati” uçun 18 ming dollar söragan. Ammo sönggi lahzada bu işda barçasi teskari, ya’ni jabrlanuvçi aslida jinoyatçi, jinoyatçiga çiqarilgan şaxs esa jabrlanuvçi ekani oşkor bölgan.
Marğilon şahar IIB tergov bölimi boşliği lavozimida işlagan Akbar Murtazaqulov jinoiy jazoga tortildi. U aybsiz şaxsga oçilgan jinoyat işini ayblov xulosasi bilan sudga çiqarib berişni va’da qilib, buning uçun 18 ming AQŞ dollari talab qilgan. “Bir paçka prokurorniki, 5 sudniki, viloyat 3 sörayapti”, degan u.
100 ming dollarlik mazkur “öyin” ikkita jinoyat işidan iborat: biri rejani tuzgan Şohnur Xalilovga nisbatan, ikkinçisi uşbu rejani amalga oşiriş uçun 18 ming dollar söragan Akbar Murtazaqulovga nisbatan qözğatilgan. Şu sababli, Marğilon şahar IIB tergov bölimi boşliğining jinoyatini tuşuniş uçun Şohnur Xalilovning jinoyatiga ham töxtalib ötiş lozim.
Soxta dalil
2024 yil 11 may. Fuqaro Şohnur Xalilov Marğilon şahar IIB boşliğiga ariza bilan murojaat qilib, Toşkent şahrida yaşovçi, poyabzal savdosi bilan şuğullanuvçi Zayni Eşonqulov 100 ming dollar pulini firibgarlik yöli bilan qölga kiritganini aytgan.
U gapiga dalil sifatida özi va Zayni Eşonqulov örtasidagi suhbat aks etgan videotasvirni taqdim etgan. Unda Şohnur Xalilov Zayni Eşonqulovdan 100 ming dollar qarzini qaçon berişini söragani, bunga javoban Zayni Eşonqulov 50 ming dollarini ertaga, qolganini 5 kundan keyin berib yuborişini aytgani aks etgandi.
Aslida bu özini jabrlanuvçi qilib körsatgan Şohnur Xalilovning 100 ming dollarlik jinoiy rejasi edi.
Gap şundaki, Marğilondagi poyabzal işlab çiqaruvçi korxona dileri bölgan Şohnur Xalilov poytaxtdagi Eşonguzar bozorida oyoq kiyim sotadigan Zayni Eşonqulovga 50 mln sömlik şippak bergan. Ammo Eşonqulov yoz mavsumi davomida uşbu tovarning barçasini sota olmagan hamda Xalilovdan 17 mln söm qarz bölib qolgan. Barçasi şundan boşlangan.
Biznes şeriklar örtasida 17 mln söm “oldi-berdi” bölgan öşa kunlarda Şohnur Xalilov Zayni Eşonqulovga sim qoqib, uni Marğilonga çaqirgan. “Ikkita korxona dilerligini oldim. Kelsangiz uşbu korxonalardan tovar olib beraman”, degan u va Telegram orqali lokatsiya taşlab bergan.
Mavzuga oid
Uning gaplariga işongan poyabzal sotuvçi 2024 yilning 22 aprel kuni Marğilon şahriga qarab yölga çiqqan. Uni Xalilov Marğilon şahridagi katta aylanma yöl böyida kutib olgan hamda öz maşinasiga mindirgan.
“Hozir ofisga boramiz. Şohimardondan bir örtoğim keldi. U Rossiyaga borib, katta pul işlab topgan. Undan pul olib, birga tadbirkorlik qilamiz. Örtoğim oldida mendan biznes uçun 100 ming dollar qarz olganingizni aytib, uni qaçon qaytarişingizni sörayman. Örtoğimning köp puli bor, uni özaro hamkorlikka işontiriş uçun şunaqa deyman”, deya iltimos qilgan Şohnur Xalilov yöl-yölakay Zayni Eşonqulovdan.
Poyabzal sotuvçi uning gaplariga işonib, garçi 100 ming dollar qarzi bölmasa-da, bunga rozi bölgan.
Xalilov biznes şerigiga aytgan şaxs Nozim Qodirov edi. Ammo u Rossiyadan katta miqdorda pul işlab kelgan puldor emas, şunçaki Şohnur Xalilovga çuv tuşgan inson edi. Ya’ni Xalilov tadbirkorlik qiliş va har oyda foydadan pul berib turiş şarti bilan Nozim Qodirovdan 12 ming dollar pul olgan, biroq qarzining asosiy qismini qaytarmay kelgan.
Pulini sörab borgan Nozim Qodirovga Şohnur Xalilov bir odamda 100 ming dollar qarzi borligini, şuni olsa pulini qaytarişini bildirgan. Oradan 10 kun ötib, Şohnur Xalilov Nozim Qodirovga bir odam bilan körişişlari kerakligini aytgan.
“Unda 100 ming dollar haqqim bor, ammo berayotganda tilxat yozdirib olmagandim. Uning oldida özingizni 200 ming dollar puli bor odam qilib körsatasiz, videoga olamiz”, degan Xalilov. Nozim Qodirov aytgan odamidan pulini olsa qarzini qaytaradi degan öyda rozilik bildirgan.
Şu tariqa Şohnur Xalilov har ikki tomonni aldagan. Uçalasi Xalilovning ofisida uçraşganda Nozim Qodirov puldor şaxs, Zayni Eşonqulov esa 100 ming dollar qarzi bor inson rolini öynagan. Suhbat jarayonida Xalilov Eşonqulovdan 100 ming dollar qarzini qaçon berişini söragan. Bunga javoban Zayni Eşonqulov 50 ming dollarini ertaga, qolganini 5 kundan keyin berib yuborişini aytgan. Şohnur Xalilov uşbu suhbatni telefonida videotasvirga tuşirgan. Söngra uşbu videotasvirni Marğilon şahar IIBga taqdim etgan.
“Viloyat IIB ruxsat bergan”
Marğilon şahar IIB Şohnur Xalilovning arizasi asosida Zayni Eşonqulovga nisbatan juda köp miqdorda firibgarlik jinoyati bilan jinoiy iş qözğagan. Söngra unga qamoqqa oliş tarzidagi ehtiyot çorasi qöllangan. Tergov bir tomonlama olib borilişi oqibatida aybsiz “ayblanuvçi” 40 kun qamoqda ötirişiga töğri kelgan.
Öşa paytda Marğilon şahar IIB tergov bölimi boşliği lavozimida Akbar Murtazaqulov işlagan. U sudda Zayni Eşonqulovga jinoyat işi oçilib, qamoq ehtiyot çorasi qöllangani bilan boğliq işlar Farğona viloyati IIBdagi tegişli mas’ullarning ruxsati va xulosasi bilan bölganini aytgan.
“2024 yil 18 iyun kuni Zayni Eşonqulovga nisbatan Jinoyat kodeksining 168-moddasi 4-qismining “a” bandi bilan jinoyat işi qözğatdim. Jinoyat işi qözğatilgunga qadar mazkur iş böyiça Marğilon şahar IIB JQB tezkor vakili dastlabki suriştiruv harakatlarini olib borgan. Tartib böyiça firibgarlik jinoyatlari viloyat IIBning biriktirilgan kuratorlari örganib çiqqanidan söng, boşqarma boşliği ruxsati bilan xulosaga imzo qöyganimdan keyin qözğatiladi. Viloyat IIBning 2024 yil 10 iyundagi xulosasiga asosan jinoyat işi qözğatganman.
Jinoyat işini viloyat IIBga, maslahat kengaşiga olib borganmiz. U yerda Tergov boşqarmasi boşliğining birinçi örinbosari, kurator va 2 nafar xodim bölgan. Ularga iş holati böyiça töliq axborot berilgan. Şundan söng boşqa işlarim bilan taşqariga çiqdim. Qaytib kirganimda yiğiliş bayoni va boşqa hujjatlar bor ekan. Yiğiliş bayonida gumon qilinuvçini töğridan-töğri Jinoyat-protsessual kodeksining 221-moddasi bilan uşlaş va tergovni davom ettiriş kerakligi yozilgandi.
Şundan söng Zayni Eşonqulov hamda uning ikki nafar himoyaçisi kelib, qabulimga kirdi. Ularga holatni tuşuntirib, viloyat IIB xulosasi bilan gumon qilinuvçi tariqasida qamoqqa oliş tarzidagi ehtiyot çorasi qöllaş kerakligi böyiça tuşuntirişlar berdim. Zayni Eşonqulovni qamoqqa viloyat IIBning 36-sonli yiğiliş bayoniga asosan olganmiz”, degan u.
“Tuhmat bölayotganini aytdim”
Zayni Eşonqulovning körsatmasiga köra, u 2024 yil 14 sentabr kuni tergovçi çaqirgani uçun himoyaçisi bilan Marğilonga borgan. Tergovçi uni Akbar Murtazaqulov oldiga olib kirgan.
“Akbarga özimga ma’lum bölgan barça holatni aytib berdim. U men va himoyaçimga xonadan çiqib turişni aytdi. Şu vaqt tergovçi xonaga kirib ketdi va birozdan söng çiqib, “zaderjaniye” qilişini aytdi. Advokatim 100 ming dollarni olib, qaytarib bermaganim böyiça heç qanday dalil yöqligini, qanday qilib “zaderjaniye” qilişi mumkinligini söradi. Şunda tergovçi u bu yerda “soldat” ekanini, topşiriqni bajarişini, töğri tuşunişimizni, qölidan heç narsa kelmasligini bildirdi”, degan Zayni Eşonqulov.
Şu tariqa, öşa kuni Zayni Eşonqulov vaqtinça saqlaşga topşirilgan. 2 kundan söng esa qamoqqa oliş tarzidagi ehtiyot çorasi qöllaş uçun sudga olib borişgan. Sud ajrimi bilan unga 10 kunlik qamoq ehtiyot çorasi qöllangan. Zayni Eşonqulov sudyaga ham aybi yöqligini, tuhmat bölayotganini bildirgan.
“Sudya xavotir olmasligimni, jinoyat işida ham aybimni tasdiqlovçi dalil körmaganini, biroq sanksiyada ayblilik masalasi hal qilinmasligini, sabr qilib, biroz muddat kutib turişimni aytdi. Şundan söng himoyaçim va oila a’zolarim menga nisbatan tuhmat bölgani va notöğri qamoqqa olinganim haqida prokuratura va IIBga ariza bilan murojaat qilişdi”, degan Zayni Eşonqulov körsatmasida.
“Bir paçka prokurorniki, 5 sudniki, viloyat 3 sörayapti”
Murojaatlardan söng jinoyat işi tergovi Marğilon şahar IIBdan Farğona tuman IIBga ötkazilgan. “Qarğa qarğaning közini çöqimaydi”, deganlaridek, Farğona tuman IIB tergovçisi Zayni Eşonqulovning öziga ayblov e’lon qilib, jinoyat işini ayblov xulosasi bilan prokurorga yuborgan. Farğona tuman prokurori örinbosari esa “delo” bilan tanişib çiqib, aslida iş teskari, ya’ni jinoyatçi jabrlanuvçi, jabrlanuvçi esa jinoyatçi ekanini aniqlagan.
Çunki, guvohlarning körsatmalari, Eşonqulovga tegişli telefon raqamlarining detalizatsiya va plingatsiya ma’lumotlari aslida holat boşqaça bölganini körsata boşlagandi.
Şunda Marğilon şahar IIB tergov bölimi boşliği Akbar Murtazaqulov 100 ming dollarlik bu “öyin”ni öylab topgan Şohnur Xalilovga Zayni Eşonqulovni ayblaş uçun asoslar yetarli bölmayotgani, viloyat IIB jinoyat işini tugatib yubormoqçi ekanini aytib, agar 18 ming dollar bersa jinoyat işini tugatmasdan sudga çiqarib berişni va’da qilgan. U pulni prokurorga, viloyat IIB va sudda işlovçi tanişlariga berişini bildirgan.
2024 yil 12 sentabrda Akbar Murtazaqulov Şohnur Xalilovning ofisiga borgan va kelişilgan puldan 500 dollarini firibgarlik yöli bilan qölga kiritgan. Biroq jinoiy harakatlarini öziga boğliq bölmagan holatlarga köra oxiriga yetkaza olmagan.
Iş hujjatlarida Akbar Murtazaqulov va Şohnur Xalilov örtasidagi suhbat aks etgan audioyozuvlar mavjud. Ularda Akbar Murtazaqulovning “Qarang, bir paçka prokurorniki, beş sudniki, keça uç, beş degandi, yöq, uç dedim, olasan dedim, keça viloyatda böldi-da u narsa, UVDda, ön sakkizga ketdi töğrisi, joy-joyiga qöyib olişimiz kerak”, “Prokuror bir paçka sörayapti, sudya 5 ming, viloyat 3 ming sörayapti”, “500 bering yoki bermang. Aka, bu qimorga öxşagan öyin-da”, degan sözlari aks etgan.
“30 ming dollar söradi”
Şu tariqa, sönggi lahzada Farğona tuman prokurori örinbosarining e’tibori bilan iş teskarisiga aylanib ketgan: jinoyatçiga aylantirilgan Zayni Eşonqulov qamoqdan çiqarilib, unga nisbatan qözğatilgan jinoyat işi tugatilgan hamda jabrlanuvçi rolini öynagan Şohnur Xalilovga nisbatan jinoyat işi qözğatilgan.
Şohnur Xalilov JIB Marğilon şahar sudining 2025 yil 5 martdagi hukmi bilan Jinoyat kodeksining 139-moddasi 3-qismi “a, b, g” bandlari (oğir yoki öta oğir jinoyat sodir etişda ayblab, oğir oqibatlar kelib çiqişiga sabab bölgan holda ğarazgöylik yoki boşqa past niyatlarda tuhmat qiliş) hamda 237-moddasi 2-qismi “a, g” bandlarida (ayblovning sun’iy dalillarini vujudga keltirgan holda oğir yoki öta oğir jinoyat sodir etişda ayblab yolğon xabar beriş) nazarda tutilgan jinoyatlarni sodir etganlikda aybli deb topilgan. Unga 6 yil muddatga ozodlikdan mahrum qiliş jazosi tayinlangan.
Şohnur Xalilov suddagi körsatmasida Akbar Murtazaqulov undan 30 ming dollar söraganini aytgan.
“Marğilon şahar IIB Tergov bölimi boşliği Akbar Murtazaqulov meni çaqirtirib, dalillar tasdiqlanmayotgani va Zayni Eşonqulovni ayblaş uçun asoslar yetarli bölmayotgani sababli 30 ming dollar berişni, şunda jinoyat işi sudga çiqişini, uşbu puldan öziga heç qançasi qolmasligini aytdi. Şundan söng tanişlarim bilan gaplaşib, Akbar Murtazaqulovning harakati noqonuniy ekanini bildim. 2024 yil noyabr oyida uning ustidan DXXga ariza bilan murojaat qildim.
Akbar Murtazaqulovga nisbatan tezkor tadbir ötkazildi. Tadbir jarayonida Murtazaqulovni ofisimga çaqirtirib, unga 500 dollar berdim. Akbar Murtazaqulovni uşlaşdi va u işdan ketdi”, degan u.
Jazo
Aybsiz odamga nisbatan qözğatilgan jinoyat işini 18 ming dollar evaziga ayblov xulosasi bilan sudga çiqarib bermoqçi bölgan Marğilon şahar IIB tergov bölimi boşliği Akbar Murtazaqulov 2025 yil 7 aprel kuni qamoqqa olingan.
Garçi sudda aybiga iqrorlik bildirmasa ham uning qilmişi guvohlarning körsatmalari hamda boşqa dalillar bilan öz tasdiğini topgan.
JIB Farğona şahar sudining 2025 yil 12 sentabrdagi hukmi bilan Akbar Murtazaqulov Jinoyat kodeksining 25,168-moddasi 4-qismining “a” bandi va 28,211-moddasi 3-qismining “a” bandida nazarda tutilgan jinoyatlarni sodir etganlikda aybli deb topilgan. Unga 3 yil içki işlar organlarida işlaş huquqidan mahrum qilgan holda BHMning 400 baravari miqdorida jarima hamda 10 yil muddatga ozodlikdan mahrum qiliş jazosi tayinlangan. Jazolar alohida-alohida ijro qilinişi, jarima davlat foydasiga undirilişi va ozodlikdan mahrum qiliş jazosini umumiy tartibli koloniyalarda ötaş belgilangan.
Farğona viloyati sudi jinoyat işlari böyiça sudlov hay’ati apellyatsiya instansiyasining 2025 yil 10 dekabrdagi ajrimi bilan dastlabki sud hukmi özgarişsiz qoldirilgan.