Қўшимча функционаллар
-
Тунги кўриниш
«Барселона» қайтди. «Реал» Мадридда иложсиз қолдирилди
Хави — янги Гвардиолами?
«Сантьяго Бернабеу»даги класико каталонияликларнинг Испания чемпионати етакчиси устидан улкан ғалабасига айланди. Дунё бундай класикони кутмаганди.
Реал Мадрид – Барселона 0:4
Голлар: 0:1 – 29 Обамеянг, 0:2 – 38 Араухо, 0:3 – 47 Ферран Торрес, 0:4 – 51 Обамеянг.
Реал Мадрид – Куртуа, Карвахаль (Мариано Диас, 46), Алаба, Милитао, Начо (Васкес, 63), Модрич, Кроос (Камавинга, 46), Каземиро, Вальверде, Родриго (Асенсио, 63), Винисиус Жуниор.
Барселона – тер Стеген, Араухо, Пике, Эрик Гарсия, Альба (Дани Алвес, 86), Бускетс, де Йонг (Гави, 71), Педри (Нико Гонсалес, 86), Обамеянг (Депай, 71), Дембеле (Траоре, 80), Ферран Торрес.
Огоҳлантиришлар: Кроос (22), де Йонг (26), Бускетс (31), Модрич (63), Альба (74).
Кўк-анорранглиларнинг қайтиши
«Барселона» узоқ вақт инқирозда бўлди. Шунчалик узоқки, кўпчилик каталонияликларнинг класикодаги охирги ғалабасини ҳам унутиб юборган. Бу 2019 йил мартида — ҳали Эрнесто Вальверде, Месси, Суарес ва Ракитич борлигида содир бўлганди.
Уч йил ўтиб «Барселона» яна «Сантьяго Бернабеу»да ғолиб бўлди. Барчаси мухлислар учун идеал кўриниш олди. Каталонлар абадий рақибга майдонда иш қолдиришмади, жамоа бу йили ла лигада умуман ютқазмаяпти (бирор турнирда асосий вақтда ютқазмаган) ва дунё Ла Масиянинг янги авлоди ўйинларидан баҳра олмоқда. Аммо бу инқироз якунланганини англатадими? Ҳозирча йўқ. «Барса» ҳамон пишиб етилмаган: Хави қандайдир тўрт ой муқаддам жамоани қўлига олган ва ҳали глобал қайта қуриш ўтказиш имкониятига эга бўлмади. Келгусида барчаси худди «Манчестер Юнайтед»да бўлгани каби коллапсга айланиб кетиши мумкинлигини истисно этиб бўлмайди — «қизил иблис» Оле Гуннар Сульшер ҳам барчасини ажойиб бошлаганди, якунда эса барчани ранжитди.
Аммо ҳозир Хави — топ. Уни Пеп Гвардиола билан таққослашлари табиий — бундай таққослар бугун пайдо бўлгани йўқ, аммо бундай улкан ғалабадан кейин «Барса»нинг собиқ плеймейкерининг буюк мураббийлик келажаги ҳақидаги фикрларга ишониш мумкин.
Хавининг триумфи
Бу рост эканини кўрсатадиган белгилар бор. «Барселона» Испания чемпионати етакчисига қарши ўйинда мутлақ ҳақли ғалабага эришди — ва бу ғалаба кўп жиҳатдан тактик устунлик эвазига бўлди. Меҳмонлар бўшлиқлардан унумли фойдаланишди ва тўпни «Реал»га беришмади, Хави эса Араухонинг позициясини тўғри танлади. Уругвайлик футболчини ўнг қанотга қўйиш ғалати кўринарди, айниқса Дест ва Дани Алвес борлигида. Аммо Араухо Дембеле кенг ҳудудларга эга бўлиши учун қанот бўйлаб ҳаракат қилди ва доим танқидлар остида қолувчи француз биринчи бўлимнинг ўзида икки голли узатмани амалга оширди — бири ўйиндан, иккинчиси бурчак зарбасидан.
Умуман олганда, «Барса» сўнгги ойларда ўзига муваффақият келтираётган ўйинини қилди. Шунинг учун Хавига ҳозирча жуда юқори баҳо бериб юбориш ўринсиз — у шунчаки ишлаб турган тизимни бузиб қўймади, фақат косметик ўзгаришлар қилди. Карло Анчелотти эса, афтидан, барчасини хато бажарди.

Модрич ҳужумчи ўрнида
Албатта, «Реал» бош мураббийи олдида қийин вазифа турганди — жароҳат олган Бенземанинг ўрнини тўлдириш. Француз футболчиси сўнгги дақиқаларгача майдонга қайтишга ҳаракат қилди, аммо бир ҳафта олдин олинган жароҳат барибир унинг класико томон йўлини тўсди. Анчелотти Бенземани шунчаки позиция бўйича алмаштириши — Йович ёки Мариано Диасни марказий ҳужумчи ўрнида ўйнатиши мумкин эди. Аммо италиялик мутахассис велосипед ихтиро қилди.
«Реал» гибрид схемада майдонга чиқди. Мезбонлар тўпга эгалик қилинганда 4-3-3 схемасида (Родриго алдамчи «тўққизлик» ролида) ўйнади, аммо ўйин вақтининг катта қисмини «Қироллик клуби» 4-4-2 расстановкасида тўпсиз ўтказди. Ва бу бошқача 4-4-2 эди: икки форвард ўрнини Модрич ва Кроос эгаллади (айрим вақтларда немис яримҳимоячиси ўрнида — Вальверде бўлди), улар прессингнинг олдинги чизиғида бўлиб, «Барселона» ҳимоячиларига прессинг уюштиришди. «Реал»нинг қолган ҳавбеклари ҳам «Барса»нинг бошқа бўш футболчилари билан шуғулланишди. Мантиқ аниқ эди — каталонияликларнинг позицион ҳужум уюштириш учун барча йўналишларини тўсиш ва тўпни имкон қадар тер Штеген дарвозасига яқин ҳудудда қайтариб олиш.
Анчелотти майдон марказида устунликни қўлга олишга эътибор қаратди, ҳужумда эса – қанотлардаги вингерлар Родриго ва Винисиуса Жуниор ёриб кириши кўзда тутилганди.
Аммо бу ғоя умуман иш бермади. Балки, Анчелоттига машғулотларда бу кўникмани эгаллаш учун шунчаки вақт етмагандир, чунки Бензема ўйинга тушиши учун охирига қадар умид бор эди, айнан француз ҳужумчиси олдинда прессингни бошқарар ва бу жиҳатдан кучли эди («ПСЖ»га қарши ўйинда Доннарумма хато қилган вазиятни эслаш мумкин).
Қандайдир паллада «Сантьяго Бернабеу»да ҳуштакбозлик қилина бошлади. Майдон эгалари ўйин яхшилик билан тугамаслигини ҳис қила бошлашди. Ферран Торрес ўз қанотида Дани Карвахални чарчатиб ташлади, аммо гол барибир меҳмонларнинг ўнг қанотидан урилди. Бу барселонача гол бўлмади: Усмон Дембеле Начони бирга-бир вазиятда алдаб ўтди, Милитао эса жарима майдонида Обамеянгни ўтказиб юборди.
Аммо ҳисоб очилгандан кейин ҳам ўйин характери ўзгармади. Биринчи бўлим давомида «Реал» зарбалар бўйича яққол ортда қолди – 4:9 (аниқ зарбалар бўйича – 2:5), майдоннинг рақиб ҳудудидаги учинчи қисмида амалга оширилган узатмалар сони бўйича – 26:121! Мадрид жамоасининг энг яхши вазияти Винисиус Жуниорнинг ғалати симуляцияси билан якунланди: бразилиялик футболчи VAR даврида, «Барса»га қарши ўйинда бундай йўл тутиши тушунарсиз эди. Хави жамоасининг иккинчи голи ҳам қандайдир каталонча нозик ҳаракатлар самараси эмасди. Бурчакдан керакли нуқтага узатма ва Давид Алаба тўпга сакраш учун нотўғри вақт танлаши. Араухонинг голидан кейингина Анчелотти сергак тортди.
Танаффусга қадар 0:2 ҳисоби бўлимнинг мантиқий якуни бўлди: «Барселона» ҳар доим қилиб юрган ишини аъло даражада бажарди, «Реал» эса ўзига бегона услубда жуда ёмон ҳаракат қилди.

Лаънатланган қора форма
«Реал» мураббийининг муваффақиятсиз 45 дақиқаликка реакцияси – иккиталик футболчи алмаштириш бўлди. У танаффусда ўнг қанот ҳимоячиси Карвахал ўрнига форвард Мариано Диасни туширди, шунингдек Кроосни Камавингага алмаштирди. Иккинчи бўлимда қаймоқранглилар ҳимоясидаги квартет қуйидагича кўриниш олди (ўнгдан чапга): Начо – Милитао – Каземиро – Алаба.
Аммо мураббий мудофаа чизиғини анча олдинга чиқарди. Биринчи бўлимда «Реал» онгли равишда тўпга эгалик қилишдан бош тортганди, шунинг учун ҳимоя анча орқароқда ҳаракатланди, аммо иккинчи бўлим бошида Куртуанинг атрофи бўш эканини кўриш мумкин эди. Ва Ферран Торрес эса учрашув давом эттирилишидан бир неча сония ўтиб бельгиялик билан яккама-якка ҳолатга чиқиб кетди, фақат дарвозага тўғри тепа олмади.
Аммо Анчелотти ҳимоя чизиғини олдинроқда қолдиришда давом этди, бу эса тезкор қарши ҳужумлар билан тўқнашувда — ўзига суиқасд қилиш билан баробар эди. Кўп ўтмай Торрес барибир ўз голини урди, кейин эса Обамеянг дублни расмийлаштирди. Бу икки гол — «Реал»да футболчилар жойлашуви ўзгартирилиши оқибати эди.
Тўртинчи голдан кейин мадридликлар ўзига ўхшаб ўйнай бошлади, лекин «Барселона» босим қилишда давом этди. Обамеянгда ҳам, Торрес, Дембеле ва Депайда ҳам ҳисобни 5:0 кўринишига келтириш учун имкониятлар бўлди. Агар бешинчи гол урилганида Хавини Гвардиолага ўхшатмаган одам қолмасди — 2010 йилда Пеп Жозе Моуриньонинг «Реал»ини шундай ҳисобда енгган, бу Европа футболида жорий асрдаги энг шов-шувли ўйинлардан бири бўлганди.
Бу сафар «Барса» тўрт гол билан кифояланди ва натижадан норози эмаслиги аниқ. «Реал» билан орадаги фарқ 12 очко (бир ўйин захирада) ва чемпионликдан деярли умид йўқ бўлса ҳам. Мадридликлар эса бу ўйиндан кейин класикога қора формада чиқмаса керак. Бу ҳозир шунчаки клуб юбилейи ва экипировкалар бўйича ҳамкорлик билан боғлиқ маркетинг юриши бўлганди. Энди қора футболка фақат негативлик билан ассоциацияланади.