Кремл Европанинг Украина бўйича “тинчлик режаси”ни рад этди

Москвада Украина бўйича тинчлик режасига ўзгартишлар киритиш учун лойиҳа сифатида Европа етакчилари томонидан тақдим этилган режани «конструктив эмас ва унга мос келмайдиган» деб ҳисоблашмоқда, деб баёнот берди Россия президенти ёрдамчиси Юрий Ушаков душанба куни, 24 ноябрда. Шу билан бирга, у Женевадаги учрашув арафасида АҚШ ва Украина делегациялари муҳокама қилган «тинчлик режаси» варианти назарда тутиляптими-йўқми, аниқлаштирмади. Ҳозирча ушбу режанинг бирор бир варианти расман эълон қилингани йўқ, турли вариантлар фақат айрим ахборот агентликлари ва ОАВ томонидан нашр этилган.

«Украина бўйича тинчлик режаси атрофида жуда кўп миш-мишлар юрибди, Россия Федерацияси фақат АҚШдан тўғридан тўғри олинган маълумотга ишонади», — дея Путин ёрдамчисининг сўзларини келтирди Россиянинг ТАСС давлат ахборот агентлиги. Шу билан бирга, Ушаков Москва «АҚШнинг тинчлик режаси вариантларидан бири билан таниш, аммо у бўйича аниқ музокаралар ўтказилмаганини», шунингдек «Аляскада муҳокама қилинган АҚШ тинчлик режасининг кўплаб бандлари Россия учун мақбул эканини» айтди. Ушаковнинг фикрича, Вашингтон яқин вақт ичида «тинчлик режаси» деталларини очиқ муҳокама қилиш учун Москва билан алоқага чиқади, бироқ «ҳозирча аниқ келишувлар йўқ». У Украинани ва Европани эҳтимолий музокарачилар сифатида тилга олмади.

Оқ уй матбуот котиби Кэролайн Ливиттнинг айтишича, янгиланган режа яна бир бор Россия томонига тақдим этилиши керак бўлади. У, шунингдек, АҚШ ва Украина президентлари Доналд Трамп ва Володимир Зеленскийлар учрашуви жорий ҳафтада режалаштирилмаганини таъкидлади. Аввалроқ Америка президенти тинчлик келишувини имзолаш учун муддат сифатида 27 ноябрни тилга олган эди.

Украина ва АҚШ расмий шахслари 24 ноябрга ўтар кечаси маълум қилишича, Женевада икки мамлакат делегациялари иштирокидаги «самарали музокаралар» натижасида Украинада тинчликка эришиш бўйича янгиланган «ҳадли ҳужжат» тайёрланган. Қўшма баёнотда таъкидланишича, томонлар маслаҳатлашувларни самарали, деб топган.

Аввалроқ АҚШ давлат котиби Марко Рубио Доналд Трамп маъмуриятининг қайта ишланган тинчлик режаси катта амалга ошиш салоҳиятига эга, дея ишонч билдирган эди. У Женевада Украина делегацияси ва унинг Европа иттифоқчилари билан маслаҳатлашувлардан сўнг журналистларга музокаралар эндиликда кейинги иш учун асос бўлиб хизмат қиладиган «асосий (базавий) ҳужжат» яратилишига олиб келганини айтди.

Трамп 24 ноябр куни ўзининг Truth Social ижтимоий тармоғида Россия ва Украина ўртасидаги «тинчлик музокараларида эҳтимолий силжиш» ҳақида ёзди. «Ростдан ҳам Россия ва Украина ўртасидаги тинчлик музокараларида катта тараққиётга эришиш мумкинми??? Кўрмагунча ишонманг, лекин нимадир яхши нарса содир бўлиши мумкин», — деб ёзди АҚШ президенти, бироқ у аниқ нимани назарда тутганини очиқламади.

Dpa ахборот агентлиги маълумотларига кўра, Европа томони Россиянинг Украинага қарши урушига барҳам бериш борасида АҚШ режасига киритишни таклиф қилган ўзгартишлар Киев фойдасига қаратилган ҳолда бир қатор муҳим бандларни сезиларли даражада юмшатишни назарда тутади. Британиянинг Financial Times ва АҚШнинг The Washington Post (WP) нашрлари ёзишича, Трамп маъмурияти таклиф қилган Украинадаги урушни тўхтатиш режаси 28 банддан 19 бандга қисқартирилган, ўзгартишлар эса Женевадаги музокаралардан сўнг киритилган.

Газеталар режадан аниқ қайси бандлар чиқариб ташланганини очиқламади. WP суҳбатдошлари бандлар аниқ сони ҳали якуний мувофиқлаштирилмаганини алоҳида таъкидлаган. Уларга кўра, режанинг асосида ОАВда эълон қилинган Европа лойиҳаларидан бири эмас, АҚШнинг дастлабки таклифи турибди.