Германия ТИВ раҳбари: Украина учун хавфсизлик кафолатлари ниҳоятда муҳим

Германия ташқи ишлар вазири Йоханн Вадефул Полша ва Франциядаги ҳамкасблари билан бирга Украинага хавфсизлик кафолатларини бериш зарурлигини тасдиқлади. Унинг айтишича, бундай кафолатлар тинчликни узоқ муддатга таъминлаш учун ҳал қилувчи аҳамият касб этади. Вадефул бу ҳақда 7 январ, чоршанба куни Парижда “Веймар учбурчаги” форматида Франция ташқи ишлар вазири Жан-Ноэл Барро ва Полша ташқи ишлар вазири Радослав Сикорский билан ўтказилган маслаҳатлашувлар якунлари бўйича билдирди.

Йоханн Вадефул таъкидлашича, эндиликда нафақат жиддий музокаралар, балки Россияга босимни кучайтириш вақти ҳам келди. Унинг сўзларига кўра, Украина нафақат ўт очишни тўхтатишга, балки “жиддий, мазмунли музокаралар”га ҳам тайёр. Энди, деди Германия вазири, навбатдаги қадамни Россия қўйиши керак.

Ўз навбатида, Барро “кўнгиллилар коалицияси” (coalition of the willing) учрашувига изоҳ бериб, илк бор 30 тадан ортиқ давлат “барқарор тинчликка эришиш ва янги ҳужумларни тийиб туриш” учун ўзаро ҳарбий режалаштиришни келишиб олганини айтди. У буни “тарихий бурилиш нуқтаси” деб атади.

Украина президенти Володимир Зеленский эса аввалроқ европалик иттифоқчилар томонидан аниқ мажбуриятлар йўқлигидан норозилик билдирган. “Мен оддий жавоб олишни истардим: ҳа, агар яна ҳужум бўлса, барча шериклар Россияга қатъий жавоб беради. Ҳозиргача мен аниқ, бир маъноли жавоб олганим йўқ”, — деди Зеленский. Шу билан бирга, у Украина шерикларида хавфсизлик кафолатларини яратишга “сиёсий ирода” борлигини қайд этди ва бундай қарорлар ҳали миллий парламентлар ҳамда АҚШ Конгресси томонидан тасдиқланиши кераклигини қўшимча қилди.

Бу орада Украина ва АҚШ вакиллари Парижда эҳтимолий ўт очишни тўхтатиш шартлари юзасидан музокараларни давом эттирди. Зеленскийнинг сўзларига кўра, муҳокамалар Запорижжя атом электр станцияси ва Россиянинг ҳудудларни топшириш талаби масалаларини қамраб олган. Бу — икки кун ичида Америка томони билан музокараларнинг учинчи раунди. Украина президенти Киев энг қийин масалалардан ҳам қочмаётганини ва тинчликка эришишга тўсиқ бўлмаслигини таъкидлади.

Зеленский, шунингдек, энди шерикларга боғлиқ эканини айтди: улар Россиянинг урушни якунлашга тайёрлигини таъминлай оладими-йўқми, шунингдек давлат ва ҳукумат раҳбарлари даражасида эҳтимолий учрашувларни муҳокама қила олишига.

Париждаги “кўнгиллилар коалицияси” учрашувида, Франция президенти Эммануэл Макроннинг сўзларига кўра, иштирокчилар Украинада ўт очиш тўхтатилган тақдирда “ишончли” хавфсизлик кафолатлари бўйича келишиб олган. АҚШ имзоламаган “Париж декларацияси”да эҳтимолий ярашувни Вашингтон раҳбарлигида мониторинг қилиш механизми ҳақида айтилган.

ГФР канцлери Фридрих Мерц Германия Украина учун режалаштирилаётган халқаро миссияда ҳарбий жиҳатдан иштирок этишини истисно қилмади, аммо Украинанинг ўз ҳудудида эмас. Унинг айтишича, ўт очиш тўхтатилгандан кейин Германия Украина билан чегарадош НАТО давлатлари ҳудудига куч юбориши мумкин. Макроннинг сўзларига кўра, Франция Украинага “бир неча минг” ҳарбий хизматчини юборишга тайёр.

АҚШнинг махсус элчиси Стив Уиткофф, “кўнгиллилар коалицияси” учрашувида илк бор шахсан иштирок этиб, хавфсизлик кафолатларини режалаштириш “катта даражада якунлангани”ни билдирди. Шу билан бирга, у Россиянинг ҳудудий талаблари масаласи “айниқса танқидий” бўлиб қолaётганини ҳам тан олди.