Италияда XXV қишки Олимпия ўйинлари очилди

Италияда 25-қишки Олимпия ўйинлари расман бошланди. Асосий очилиш маросими жума куни, 6 февралда Миландаги 80 минг томошабин сиғдира оладиган «Сан-Сиро» футбол стадионида бўлиб ўтди.

Шу билан бир пайтда, Олимпиадада қатнашувчи мамлакатлар паради каби бошқа маросим тадбирлари қишки ОИ-2026ни қабул қилаётган Италиянинг яна уч шаҳри — Кортина-д’Ампеццо, Предаццо ва Ливинода ташкил этилди. Шаҳарлар бир-биридан юзлаб километр узоқликда жойлашган, айрим қишки ОИ-2026 мусобақалари очилиш маросимидан олдин бошланиб кетгани сабабли, спортчилар Миланга етиб кела олмаган. Шу билан бирга, барча ўтказилиш жойларидаги парадлар ягона телетрансляция орқали ўзаро боғланган.

Маросимнинг мусиқий қисми турли жанрларни қамраб олди: Вивалди ва Россинининг классик мусиқасидан тортиб, замонавий мусиқагача. Шоуда қўшиқчи Мэрайя Кэри ва италиялик рэпер Гали иштирок этди. Италян операсига алоҳида эътибор қаратилди: кулминацияда тенор Андреа Бочелли чиқиш қилди — у Пуччинининг «Турандот» операсидан Nessun dorma ариясини ижро этди.

Маросимда, шунингдек, Италия байроғи рангларидан илҳомланган мода дефилеси ҳам бўлди: моделлар Armani коллекциясини намойиш қилди. Бу 91 ёшида сентябрда вафот этган италиялик дизайнер Жоржо Арманига ҳурмат ифодаси ҳисобланади. Armani мода уйи — қишки ОИ-2026да Италия терма жамоасининг расмий экипировка таъминловчиси.

Маросим якунида Олимпия олови биринчи марта тарихда икки жойда бир вақтнинг ўзида ёқилди — Миландаги «Тинчлик аркаси»да ва Кортина-д’Ампеццодаги Дибона майдонида. Уни олиб юрувчилар орасида, жумладан, Канада сериали юлдузлари ҳам бўлди.

Ўйинларнинг ёпилиш маросими Веронадаги, 2000 йилдан ортиқ тарихга эга амфитеатрда ўтказилади. Маросимни 12 минг киши томоша қилади. Бу Олимпиада илк бор ЮНЕСКОнинг Жаҳон мероси рўйхатига киритилган объект ҳудудида якунланишини англатади.

Италиядаги Олимпия ўйинлари — Россия спортчилари байроқ ва гимнсиз иштирок этаётган кетма-кет бешинчи Олимпиада. 2018–2022 йилларда бу чекловлар 2014 йилги Сочида бўлиб ўтган ўйинлар атрофидаги допинг можароси билан боғлиқ бўлган, кейин эса — Украинага бостириб кириш билан.

Милан ва Кортина-д’Ампеццодаги қишки Олимпиадага нейтрал мақомда 13 нафар россиялик спортчи киритилди. Улар: фигуристлар Аделия Петросян ва Пётр Гуменник, шорт-трекчилар Алёна Крилова ва Иван Посашков, чанғи спортчилари Даря Непряева ва Савелий Коростелёв, тезюрар-конкичилар Ксения Коржова ва Анастасия Семёнова, алпинист Никита Филиппов, чанада учувчилар Даря Олесик ва Павел Репилов, шунингдек тоғ чанғичилари Семён Ефимов ва Юлия Плешкова.

Беларусдан Олимпиадада фақат етти нафар спортчи қиз иштирок этади, улар ҳам нейтрал мақомда мусобақалашади. Бу чекловлар ҳам Россиянинг Украинага қарши уруши ва уни Александр Лукашенко режими томонидан қўллаб-қувватланиши билан боғлиқ.

Италиядаги қишки ўйинларда Беларусдан қуйидагилар иштирок этади: фристайлда Анна Гускова, Анна Деруго ва Анастасия Андрианова, тоғ чанғичиси Мария Шканова, тезюрар-конки спортида Марина Зуева, чанғи пойгасида Анна Королёва ва фигурли учишда Виктория Сафонова. Спортчилар сонининг бундай камлиги — Беларуснинг қишки Олимпия ўйинларида иштирок этиши тарихидаги энг паст кўрсаткич.

Қишки ОИ-2026 очилиш маросимидан бир кун олдин Рим папаси Лев XIV яна бир бор қуролли можароларда иштирок этаётган мамлакатларни олимпия сулҳига чақирди — бу қадимий даврлардан келиб чиққан, расман белгиланмаган анъана. «Тинчликка чанқоқ дунёда бизга ҳокимиятни суиистеъмол қилиш, куч намойиши ва қонун устуворлигига бепарволикка барҳам бера оладиган воситалар керак», — деб таъкидлади понтифик «Ҳаёт тўкинлиги» (Life in Abundance) номли мурожаатида.

Католик черков раҳбарлари сўнгги йилларда бўлиб ўтган қатор Олимпиадалар олдидан олимпия сулҳини эслатиб келмоқда — РФнинг Украинага қарши кенг кўламли уруши давом этаётгани фонида. Россия ўз ҳужумини 2022 йилда Пекиндаги қишки Олимпиада якунлангандан кўп ўтмай бошлаган, аммо 2024 йилда Париждаги ОИ вақтида ҳам Украинага ҳужумларни тўхтатмаган. Италиядаги қишки ОИ-2026 ўтказилаётган бир пайтда ҳам РФнинг Украинага берган зарбалари тўхтамади.