Ҳаага суди Филиппин собиқ президенти иши бўйича эшитувларни бошлади

Филиппиннинг собиқ президенти Родриго Дутерте кўп йиллик антинаркотик кампания давомида ўнлаб қотилликларда айбланмоқда. Дастлабки эшитувлар якунларига кўра, Халқаро жиноий суд тўлиқ суд жараёнини бошлаш-бошламасликни ҳал қилади.

Фото: Getty Imagеs

Ҳаагадаги Халқаро жиноий суд душанба, 23 февраь куни Филиппиннинг собиқ президенти Родриго Дутертега нисбатан қўйилган айбловларни тасдиқлаш бўйича эшитувлар сериясини очди. Dpa агентлиги хабар беришича, у мамлакатда 2011–2019 йиллар оралиғида олиб борилган наркожиноятчиликка қарши кампания давомида камида 78 та қотилликда айбланмоқда.

80 ёшли собиқ президент Нидерландияда қарийб бир йилдан бери ҳибсда сақланмоқда. Ҳимоя томонининг илтимосномасига кўра у биринчи эшитувга келмади, суд бу илтимосномани қаноатлантирган.

ХЖС биноси олдидаги намойишга Дутертени қўлловчилар ҳам, унга қарши бўлганлар ҳам чиққан.

«У қотилликларга рухсат берган ва баъзи қурбонларни шахсан танлаган», — деди ХЖС прокурорининг ўринбосари Маме Мандиайе Нианг. Унинг сўзларига кўра, Родриго Дутерте наркотиклар савдоси ёки истеъмолида гумон қилинганларга нисбатан судсиз қатлларда ҳал қилувчи рол ўйнаган — аввал Давао шаҳри мэри сифатида, 2016 йилдан эса мамлакат президенти сифатида.

ХЖС прокурор ўринбосари Ҳаагада эшитувлар бошланишини «ҳокимиятда турганлар ҳам қонундан устун эмаслигини эслатиб турувчи воқеа» деб атаган.

Бир ҳафта давом этадиган эшитувлар якунида ХЖС судялари Дутертега қарши тўлиқ суд жараёнини бошлаш керакми-йўқми, шу ҳақда қарорга келиши лозим. Қарор май ойида чиқарилиши кутилмоқда.

Филиппин собиқ президентининг адвокати Николас Кауфман айбловларни рад этиб, уларни «ниҳоятда асоссиз ва сиёсий сабабларга кўра қўзғатилган» деб атади. «У жамиятга хизмат қилишга ўзини бағишлаган, ҳаётини қонун ва тартибга бағишлаган инсон», — деди Кауфман филиппинлик сиёсатчи ҳақида. У Дутертени «халқ президенти» сифатида тавсифлаб, у доим камбағал қатлам манфаатларини ҳимоя қилганини айтган.

Родриго Дутерте Давао мэри ва кейинчалик Филиппин президенти бўлган даврда наркожиноятчиликка қарши узлуксиз кураш олиб борган. Ҳуқуқ ҳимоя ташкилотлари баҳолашича, бу кампания қурбонлари сони тахминан 30 000 кишини ташкил этган. 2025 йил март ойида Дутерте ХЖС ордери асосида Филиппинда ушланган ва Ҳаагадаги судга топширилган.