Жаҳон | 20:40 / 05.03.2026
6297
4 дақиқада ўқилади

Эрон фрегати чўктирилиши. Камида 87 киши ҳалок бўлган

Бу Америка сувости кемаси Иккинчи жаҳон уруши давридан бери биринчи бор душман кемасига торпеда ишлатиши бўлди.

US Department of Defense / AFP / Scanpix / LETA

Эроннинг Ҳинд океанида, Шри-Ланка соҳиллари яқинида (Эрондан икки минг километр масофада) сузаётган «Дена» номли фрегати 4 март куни маҳаллий вақт билан соат 5:08 да ҳалокат сигнали юборган ва чўкишни бошлаган.

Шри-Ланка ҳарбий-денгиз кучлари қутқарув амалиёти ўтказиш учун кема ва самолётларини юборган, аммо улар воқеа жойига етиб келишганида фрегатдан «фақат нефт доғлари ва қутқарув соллари» қолганди. «Биз сув юзасида сузиб юрган одамларни топдик», – дея қўшимча қилган у.

Эрон фрегати ҳалокатга учрагани ҳақида биринчи бўлиб Reuters агентлиги хабар тарқатди, унда кема сувости кемаси зарбаси натижасида чўкишни бошлагани айтилганди – хабарда кемага ким ҳужум қилганига аниқлик киритилмаганди. Дастлабки хабарлар чиққанида қурбонлар ҳақида ишончли маълумот йўқ эди. Шу билан бирга, 101 нафар денгизчининг тақдири номаълум бўлиб қолаётгани айтилганди.

Бир неча соат ўтганидан кейин Пентагон раҳбари Пит Ҳегсет брифингда Эроннинг «халқаро сувларда ўзини хавфсизликдаман деб ҳисоблаган» ҳарбий кемаси Америка сувости кемаси томонидан чўктириб юборилганини айтди. Ҳегсет бу «Иккинчи жаҳон уруши давридан бери душман кемаси илк бор торпеда билан чўктирилиши» бўлганини қайд этди. «Ўша урушда бўлгани каби – унда биз ҳали мудофаа вазирлиги эдик – ғалаба учун курашмоқдамиз», – деган Пентагон раҳбари.

Америка сувости кемаси охирги бор Иккинчи жаҳон уруши даврида ҳарбий кемани торпеда билан чўктирганди – ўшанда Американинг USS Torsk сувости кемаси нишони японларнинг «Кайбокан» номли соҳил қўриқлаш хизмати фрегати бўлганди. Military.com ресурсида ёзилишича, бу 1945 йил 14 августида, Япон денгизида рўй берган. Кейинги куни Япония таслим бўлганини эълон қилган.

Агар гап фақат АҚШ ҳарбий-денгиз флоти эмас, бутун дунё тарихи ҳақида кетадиган бўлса, сувости кемаси душман кемасини чўктириб юбориши 1982 йилда Фолкленд уруши вақтида кузатилганди – ўшанда Буюк Британия қироллик флотининг атом субмаринаси Аргентинанинг «Генерал Белграно» крейсерига торпеда билан зарба берганди.

АҚШ қуролли кучлари Марказий қўмондонлиги бошлиғи Жеймс Кейн фрегат АҚШ ҳарбий-денгиз кучлари сувости кемасидан учирилган Mark 48 русумли оғир торпедаси билан чўктирилганини тасдиқлади. Пентагон томонидан эълон қилинган видеода Эрон фрегатининг қуйруқ қисмида кучли портлаш рўй бергани, шундан кейин у сув тубига кетгани акс этган. Fox News маълумотига кўра, бундай торпеданинг биттасининг нархи – 4,2 миллион доллар атрофида бўлади.

Шри-Ланка ҳукуматининг сўнгги маълумотларига кўра, фрегатга зарба оқибатида камида 87 киши ҳалок бўлган – уларнинг жасадлари ҳалокат жойидан топилган. Яна 32 киши Шри-Ланка ҳарбий-денгиз кучлари томонидан қутқарилган, улар шифохонага олиб борилган. Турли маълумотларга кўра, фрегат бортида жами 130 дан 180 гача одам бўлган – қолган денгизчилар бедарак йўқолган деб ҳисобланмоқда.

Reuters агентлиги ёзишича, «Дена» фрегати 18-25 феврал кунлари Ҳиндистон томонидан Бенгал кўрфазида ташкил этилган ҳарбий-денгиз машғулотларида қатнашган. Associated Press’нинг қайд этишича, 2023 йил феврал ойида АҚШ Молия вазирлиги Эроннинг ушбу фрегатига қарши санкциялар киритганди.

Эрон ташқи ишлар вазири Аббос Ароқчи АҚШ «бунинг учун қаттиқ пушаймон бўлиши»ни айтди. «АҚШ Эрон соҳилларидан 2000 миля масофада, денгизда ёвузлик содир этди. Ҳиндистон ҳарбий-денгиз кучлари меҳмони бўлиб турган, бортида қарийб 130 денгизчи бўлган „Дена“ фрегатига халқаро сувларда ҳеч қандай огоҳлантиришсиз ҳужум қилинди. Шу сўзларимни эслаб қолинг: АҚШ ўзи яратган прецедент учун қаттиқ пушаймон бўлади», – дея ёзган Ароқчи.

Азиз Қаршиев
Тайёрлаган Азиз Қаршиев
Kun.uz янгиликларини Google News'да кузатинг
+ Обуна бўлиш

Мавзуга оид