Оқ уйдаги даҳанаки тортишув – экспертлар нигоҳида

Украинадаги уруш истиқболи масаласида АҚШнинг қатъий позицияси ва Киевнинг стратегик эҳтиёжлари ўртасида жиддий тафовутлар юзага чиқди. Шу билан бирга, Европада ҳам янги куч марказлари пайдо бўлиши мумкин: Германия янги ҳукумати орқали Париж ва Лондон билан яқинлашмоқда. Бу Украина учун нимани англатади? Ғарбдаги стратегик бўлиниш уруш натижаларига қандай таъсир кўрсатади?

Бу мавзулар Kun.uz'нинг жонли эфирдаги “Геосиёсат” ҳафталигида муҳокама қилинади.

Реаллик нуқтайи назаридан энди буёғига вазият қандай давом этади?

Камолиддин Раббимов: Икки томон ҳам бўлиб ўтган учрашувдан яхшигина хулоса чиқарса керак. Ж.Д. Вэнс Оқ уйда Трампни манипулация қилиб, Зеленский билан тирашувга ундади.

Олдинлари Қўшма Штатлардаги сайловларда иккита асосий партия ғалаба қозониб келса ҳам, қандайдир боғлиқлик ва тадрижийлик, яъни узвийлик бор эди, бугун шу нарса йўқ. Ҳозир АҚШнинг анъанавий сиёсати 180 даражага ўзгарди, яъни бу қадар қутблашув Американи, албатта, ҳолсизлантиряпти. Бундан кейин иттифоқчилари ўйлайдики: «Ҳозир мен бу президент билан келишсам, тўрт йилдан кейин бошқа одам бўлади, у билан қандай бўлади муносабат? Ҳеч қандай кафолат йўқ», деган фикрга боради. Бу жараёнлар Кремл фойдасига, лекин маълум бир муддатдан кейин бу Путинга унинг салбий акс садоси, албатта, бўлади.

Айни вақтда бутун Европа Иттифоқи Украина тарафида турибди. Доналд Трамп олдида катта мураккаб дилеммаси бор. Трамп Путинни деб Европа Иттифоқидан воз кеча олмайди. Одатда катта келишувлар кўпчиликнинг асосий розилиги билан бўлади. Бу ерда кўпчиликнинг асосий розилиги бўлмаяпти. Жуда ҳам кучли қутбланиш кетмоқда.

Оқибатда мана, Украина, Европа Иттифоқи ва дунёнинг кўпгина ҳамжамияти, масалан, Туркия ҳам Зеленский тарафида. Яқинда Эрдўған билан учрашганда у айтдики, Эрдўған ҳали Европа лидерлари айтмаётган гапни айтяпти: «Украинанинг ҳудудий яхлитлиги ва суверенитети деган қадриятдан чекингани йўқ». Бу аслида унинг яқин дўсти Путин «огород»ига катта тош отишдан бошқа нарса эмас.