Қўшимча функционаллар
-
Тунги кўриниш
Хитой сув ости кемалари билан алоқа қилиш учун Нью-Йоркдек келадиган антенна қурди
Хитой ўта паст частоталарда (ELF) ишлаш учун, ўлчами Нью-Йоркдек келадиган улкан антеннани қуриб битказди. Таъкидланишича, мажмуа расман зилзилалардан эрта огоҳлантириш ва геологоразведка учун қурилган, бироқ кўплаб омиллар унинг асосий вазифаси ҳарбий мақсаддан иборатлигига ишора қилмоқда.
ELF лойиҳаси устида 2006 йилдан бери иш олиб борилган. Хуачжун вилоятида қурилаётган бу антеннадан ташқари, Хитойнинг турли ҳудудларида маълумотларни узатиш ва қайта ишлаш марказлари барпо этилган. Ўта паст частотадаги радиотўлқинлар ер остига чуқур кириб боради, шу сабабли ELF’нинг антенна панжаралари фойдали қазилмаларни қидириш учун қўлланиши мумкин. Тоғ-кон компаниялари бу мақсадда кичикроқ ўлчамдаги георадарлардан фойдаланишади. ELF’ни, шунингдек, ер қобиғи остидаги массаларнинг ҳаракатини назорат қилиш учун қўллаш мумкин, бу эса зилзилалардан эрта огоҳлантиришда ёрдам беради.
Бироқ ўта паст частотали радиотўлқинлар нафақат ер остига, балки сув остига ҳам кириб боради. Шу сабабли улар сув ости кемалари алоқаси учун кенг қўлланади. Сув ости кемасининг асосий жиҳати унинг яширинлиги ҳисобланади, сиртга кўтарилмай сув ости кемасидаги қўмондонлик билан алоқа қўллаб-қувватлашнинг ягона йўли ўта паст частотали радиотўлқинлар ҳисобланади.
Антенна қурилишини Хитойнинг 724-илмий-тадқиқот институти назорат қилган. Тизимнинг компонентларидан бири Жанубий Хитой денгизида, Хайнань ороли яқинида жойлашган. Бу ерда Хитой сув ости кучларининг энг йирик базаси жойлашган. “Уруш бошланса, бу лойиҳа муҳим аҳамиятга эга бўлади”, деб айтган геология институти ходими Чэнь Сяобинь.
Хитой дунёдаги энг катта сув ости флотига эга. Бу флот 84 дизел-электр ва атом сув ости кемаларидан иборат.
Мавзуга оид
17:52
Шавкат Мирзиёев Хитойдаги фожиали ҳодисалар юзасидан Си Жинпингга ҳамдардлик йўллади
17:31
Хитой муваффақиятли ракета парвозидан кейин унинг бустерини қайтариб олди
11:50
Der Spiegel: Хитой Россия билан ҳарбий-техник ҳамкорликни кенгайтирган
22:47 / 09.07.2026